Кіріспе

Канаданың Нунавут аймағындағы ауа райы станциясы, Исахсен аталған адамдар

Исахсен – Арктиканы зерттеген норвегиялық саяхатшы Гуннар Исахсеннің есімімен аталатын, Арктикадағы шалқары алыс зерттеу ауа райы станциясы. Ол Канаданың Нунавут аймағындағы Свердруп аралдарындағы Эльф Рингнес аралының батыс жағалауында орналасқан. Исахсен станциясы Канада мен Американың бірлескен ауа райын бақылау бағдарламасына қатысу мақсатымен құрылды. Исахсен станциясы 1948 жылдың 3 сәуірінен 1978 жылдың 19 қыркүйегіне дейін жұмыс істеді. Ауа райын үнемі бақылау 1948 жылдың 3 мамырында басталды. 1949 жылдың қазан айында Дуглас C-47 Skytrain (көлік құралының тіркеу нөмірі 316062) станцияның жанында апатқа ұшырады. Ешкім қаза болған жоқ, бірақ борттағы үш адам жарақат алды. Суық ауа райы мен құрғақ жағдайдың арқасында ұшақтың қираған бөліктері сақталған күйде қалды.

Климат

Environment and Climate Change Canada агенттігінің мәліметінше, Исахсен және оның төңірегіндегі аймақ Канададағы ең қиын ауа райына ие, Климаттық қатысу көрсеткіші 100-ге жуық 99-ды құрайды. Исахсеннің климаты қатал тундралық климат, қысқа, салқын жаздары және ұзақ, суық қыстары бар. Ең жоғары температура 1962 жылдың 21 шілдесінде, ал ең төменгі температура 1956 жылдың 16 наурызында тіркелген.

Флора мен фауна

Солтүстікке осы шамаға дейін ешқандай ағаш немесе бұтақ өспейді. Өсімдіктердің мұндағы өсуі тек кішкентай мох, лишай және бірнеше ұсақ гүлді өсімдіктермен ғана шектеледі. Жануарлар дүниесі ақ аю, арктикалық түлкі, карибу, арктикалық қоян, лемминг, ителгі, мускус сиырлары және көшпенді құстармен ғана ұсынылған.

Тарих және негіз

1949 жылғы 9 қазанда АҚШ Әуе күштеріне қарасты C-47 жүк көтергіш ұшағы ауа райы станциясына ұшып тұрғанда апатқа ұшырады. Ұшақта он адам болды: АҚШ Әуе күштерінің алты мүшеден тұратын экипажы және төрт азаматтық жолаушы. Жолаушылардың арасында АҚШ ауа райы бюросының екі қызметкері, Канада ауа райы бюросының бір қызметкері және Корольдік Канада атты полициясының бір констеблі болды. Экипаждың үш мүшесі кесіліп, көгалдыр болды, ал қалғандары зардап көрмеді. Соңғы тергеу нәтижесінде апаттың себебі ұшақтың артық жүктелгені және кабинаның алдыңғы әйнегі мен қанаттарына мұз жиналғанда ұшуға тырысқандығы болды. Апат болған кезде лайлы ұшу-қону жолағында қар, жеңіл қар жауын және тұман болды. Апат BBC-нің Top Gear бағдарламасының Polar Special эпизодында қысқаша көрсетілді. Исахсен станциясының қираған қалдықтарының суреттерін Hilux Arctic Challenge веб-сайтында табуға болады, оларды Top Gear командасы 1996 жылы Солтүстік магниттік полюске сапар жасағанда түсірген. Апат орнының кадрлары 2007 жылдың 2 мамырында түсірілді. Эпизод алғаш рет 2007 жылдың 25 шілдесінде көрсетілді. 1950 жылдары Исахсен станциясы негізінен радиозондтық бақылаулар жинады. Молд-Бей, Еврика және Алерт сияқты басқа станциялардан алынған ауа райы мәліметтерімен бірге бұл ақпарат Солтүстік Американың деректерін толықтыру үшін пайдаланылды, негізінен Солтүстік Атлант мұхиты, Гренландия және Исландиядағы ауа райы болжамдарын жасау және Батыс Еуропа үшін ұзақ мерзімді болжамдар құру үшін қолданылды. Исахсен станциясы өте оқшауланған жерде орналасқан, жабдықтар мен жаңа қызметкерлер әдетте жылына екі рет жеткізілді: көктемнің соңында және күздің басында, Корнуоллис аралындағы Резолюттегі (қазіргі Резолют-Бей әуежайы) әуе базасынан. Өз кезегінде Резолют станциясы, көптеген солтүстік елді мекендер сияқты, жаздың соңында мұзды сулар арқылы жүк тасымалдау кезінде мұз бұзатын кемелермен көмектесетін теңіз жүк кемелерін пайдаланды. Исахсендегі сегіз адамнан тұратын құрам әдетте төрт америкалық және төрт канадалықтан құралды. Америкалықтардың арасында әдетте екі ауа райын бақылаушы, аспаз және механик болды. Канадалықтардың арасында әдетте екі метеоролог және екі радиооператор болды. Исахсен станциясына және одан барлық байланыс қысқа толқынды радиоарнасы арқылы жүзеге асырылды. Жылу және тамақ пісіруге, сондай-ақ станцияның электр генераторларына қажетті отын майы және дизель отыны стандартты металл барабандарда тасымалдау ұшақтарымен Исахсенге жеткізілді. 1958 жылдың жазында Исахсен станциясы ауадан жеткізілген жиналмалы ғимараттарды пайдаланып қайта салынды, сонымен қатар онға жуық құрылысшылар жеткізілді. Қазан айында күн батып, үш ай бойы толығымен қараңғы болады, температура шамамен -15 градусқа жетеді. Жазда күн үш ай бойы тәулік бойы көрінеді, температура шамамен +15 градусқа жетеді. 1956 жылы Канада үкіметінің инуиттерді бірнеше жоғары Арктикалық аймақтарға қоныстандыру жоспары тоқтатылды. Бұл елді мекендерге Исахсен, Алерт, Еврика және Молд-Бей кіретін. 1971 жылдың 31 қазанында АҚШ бұл жердегі ауа райы бағдарламасына қатысуын тоқтатты. 1971 жылы Канада үкіметі Исахсендегі ғимараттарды жаңартуға маңызды инвестиция жасады. Содан кейін 1978 жылы шығындарды қысқарту мақсатымен үкімет Арктикадағы бір жоғары станцияны жабуды шешті; Исахсен станциясы таңдалды және сол жылы жабылды. Соңғы ауа райы бақылаулары 1978 жылдың 31 шілдесінде жасалды. 1989 жылы бұл жерге автоматты жер бетін бақылау жүйесі орнатылды, ол спутниктік байланыс арқылы Канаданың оңтүстігімен байланысты. Қазір Исахсенде тұрғындар жоқ. 1989 және 1992 жылдың жазында жабық ауа райы станциясы Исахсенде Жоғары Арктикалық психология ғылыми-зерттеу станциясы (HAPRS) орналасқан. HAPRS халықаралық және трансполярлық көп жылдық бағдарлама – Полярлық психология жобасының қолдауымен жұмыс істеді. Әр жолы алты-жеті зерттеуші бір-бірін оқшаулану, алыстау және суықтың психологиялық және физиологиялық процестерге, мысалы, дәм сезуге, тітіркенуге, көңіл күйге, субъективті және гормоналды стресс өлшемдеріне, ми толқындарына және ұйқы үлгілеріне әсерін зерттеуде қатысушылар ретінде пайдаланды. 1992 жылы тасталған көліктер, жанармай барабандары және ықтимал ластаушылар туралы зерттеу жүргізілді, бұл Канаданың Экология және климаттық өзгерістер министрлігіне осындай заттарды алып тастауды жоспарлауға көмектесу үшін жасалды.