Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тайландтағы Жапония империясына қарсы қарсылық қозғалысы
Thai resistance movement against Imperial Japan
Тайландтың еркін қозғалысы (เสรีไทย, ,) – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Жапония империясына қарсы тайландтық жер асты қарсылық қозғалысы. Сери Тай аймақтағы одақтастар үшін маңызды әскери ақпарат көзі болды.
The Free Thai Movement (เสรีไทย, , ) was a Thai underground resistance movement against Imperial Japan during World War II. Seri Thai were an important source of military intelligence for the Allies in the region.
Өмірбаян
1941 жылы 7-8 желтоқсанда Жапонияның Таиландқа басып кіруінен кейін Плейк Пхибунсонгхрам режимі 1942 жылғы 25 қаңтарда Ұлыбритания және АҚШ-қа соғыс жариялады. Вашингтондағы тайланд елшісі Сени Прамодж АҚШ үкіметіне соғыс жариялау туралы хабарламаны жеткізуден бас тартты. Осыған байланысты АҚШ Таиландқа соғыс жариялаудан бас тартты. Бұл шабуылдар Бангкок және басқа да жерлерде нысандарға зиян келтіріп, мыңдаған адамның қаза болуына әкеп соқты. Бомбалау науқаны барысында Seri Thai желісі одақтас әуе күштеріне ауа райы туралы ақпарат тарату және құлаған одақтас ұшқыштарын құтқаруда тиімді болды. Жаңа үкіметті Хуанг Апайвонг басқарды, ол Сени сияқты консерваторлармен саяси байланысы бар азамат еді. Алайда, режимдегі ең ықпалды тұлға Придди Баномьонг (Таиланд регенті) болды, оның жапонға қарсы көзқарастары тайлықтар үшін қызығушылық тудырды. Соғыстың соңғы жылында Бангкок одақтас агенттеріне еркін кіруге жасырын рұқсат берді. Соғыс аяқталғанда Таиланд Жапониямен жасалған соғыс келісімдерін жоққа шығарды. Өкінішке орай, азаматтық басшылар бірлікке келе алмады. Приддимен келіспеушіліктерден кейін Хуангтың орнына регент тағайындаған Сени премьер-министр болды, ол Вашингтондағы Тай қозғалысының жетекшісі қызметінен Таиландқа оралған еді. 1945 жылдың соңында билік үшін фракциялар арасындағы күрес азаматтық басшылар арасында саяси бөліну тудырды, бұл соғыстан кейінгі жылдары Таиландтың Корольдік қарулы күштерінің күшеуіне қарсы біртұтас күш білдіру мүмкіндігін жойды. Соғыстан кейінгі одақтастармен жасалған келісімдер азаматтық үкіметті әлсіретті. Тайландтың еркін қозғалысы одақтастардың соғыс күш-жігеріне қосқан үлесінің нәтижесінде, АҚШ (басқа одақтас елдерден айырмашылығы, Таиландпен ресми түрде соғыспаған) соғыстан кейінгі бейбіт келіссөздерде Таиландты жау мемлекет ретінде қарастырудан бас тартты. Алайда, бейбіт келісімге қол қоймас бұрын Ұлыбритания Малайзияға күріш жөнелту арқылы соғыс өтемақысын талап етті, ал Франция Таиландтың соғыс кезінде қайтарып алған Индокитай аймақтары Францияға қайтарылғанша Таиландты Біріккен Ұлттар Ұйымына (БҰҰ) қабылдауға рұқсат бермеді. КСРО Таиландтың коммунизмге қарсы заңдарын күштен жоюды талап етті.
In the aftermath of the Japanese invasion of Thailand on 7–8 December 1941, the regime of Plaek Phibunsongkhram (Phibun) declared war on the United Kingdom and the United States on 25 January 1942. Seni Pramoj, the Thai ambassador in Washington, refused to deliver the declaration to the United States government. Accordingly, the United States refrained from declaring war on Thailand. which damaged targets in Bangkok and elsewhere and caused several thousand casualties. Throughout the bombing campaign, the Seri Thai network was effective in broadcasting weather reports to the Allied air forces and in rescuing downed Allied airmen. The new government was headed by Khuang Aphaiwong, a civilian linked politically with conservatives such as Seni. The most influential figure in the regime, however, was Pridi Banomyong (who was serving as Regent of Thailand), whose anti Japanese views were increasingly attractive to the Thais. In the last year of the war, Allied agents were tacitly given free access by Bangkok. As the war came to an end, Thailand repudiated its wartime agreements with Japan. Unfortunately, the civilian leaders were unable to achieve unity. After falling out with Pridi, Khuang was replaced as prime minister by the Regent's nominee, Seni, who had returned to Thailand from his post as leader of the Free Thai movement in Washington. The scramble for power among factions in late 1945 created political divisions among the civilian leaders that destroyed their potential for making a common stand against the resurgent political force of the Royal Thai Armed Forces in the immediate postwar years. Postwar accommodations with the Allies also weakened the civilian government. As a result of the contributions made to the Allied war efforts by the Free Thai Movement, the United States, which unlike other Allied countries had never officially been at war with Thailand, refrained from dealing with Thailand as an enemy country in postwar peace negotiations. Before signing a peace treaty, however, the United Kingdom demanded war reparations in the form of rice shipments to Malaya, and France refused to permit admission of Thailand to the United Nations (UN) until the Indochinese areas regained by the Thais during the war were returned to France. The Soviet Union insisted on the repeal of Thailand's anti communist legislation.
Мұралық
Сакон Нахонның тарихи көрікті жерлеріне Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қару-жарақ және азық-түлік сақтауға пайдаланылған, тым тығыз өсімдіктермен жасырылған Там Сери Тай (ถ้ำเสรีไทย "Сери Тай үңгірі") кіреді.
Sakon Nakhon historical attractions include a cave well camouflaged by lush vegetation called Tham Seree Thai (ถ้ำเสรีไทย "Seri Thai Cave"), that was used for storage of arms and food during World War II.