Леди Байрон (1792-1860): ағылшын математигі, реформатор, филантроп. Лорд Байронның әйелі, Ада Лавлейс анасы. Құқықтық күресі мен қайырымдылық қызметі туралы ақпарат.
English mathematician (1792–1860)
Anne Byron, wife of Lord Byron, 6th Baron Byron
Энн Изабелла Ноэль Байрон, 11-ші Вентворт баронессасы және Байрон баронессасы (туған тегі Милбанк; 17 мамыр 1792 – 16 мамыр 1860), Аннабелла деп лақап аталған және көбінесе Леди Байрон ретінде танымал, Англиядағы алғашқы өнеркәсіптік мектепті құрған білім беру реформаторы және қайырымдастықшы болды. Ол құлдыққа қарсы белсенді күрескер де болды. Ол ақын Джордж Гордон Байронға үйленді, көбінесе Лорд Байрон деп аталады, және бір жылдан кейін одан ажырасып, сол кездегі заңдарға қарамастан, қызы Ада Лавлейсті өзінің қамқорлығында қалдырды. Леди Байронның өлімінен кейін Гарриет Бичер Стоу жариялаған естеліктері Лорд Байрон мен оның жартылай қарындасы арасындағы туысқандық қатынасқа қатысты қорқыныштарын ашты. Леди Байронның күдіктері туралы қысым Байронның Англиядан кетуіне және 1810 жылы өмір сүрген Жерорта теңізіне оралуына себеп болды. Олардың қызы Ада компьютер ғылымының негізін қалаушы Чарльз Бэббиджбен математик ретінде жұмыс істеді және алғашқы бағдарламашы ретінде танылды.
Anne Isabella Noel Byron, 11th Baroness Wentworth and Baroness Byron (née Milbanke; 17 May 1792 – 16 May 1860), nicknamed Annabella and commonly known as Lady Byron, was an educational reformer and philanthropist who established the first industrial school in England, and was an active abolitionist. She married the poet George Gordon Byron, more commonly known as Lord Byron, and separated from him after less than a year, keeping their daughter Ada Lovelace in her custody despite laws at the time giving fathers sole custody of children. Lady Byron's reminiscences, published after her death by Harriet Beecher Stowe, revealed her fears about alleged incest between Lord Byron and his half sister. The scandal about Lady Byron's suspicions accelerated Byron's intentions to leave England and return to the Mediterranean where he had lived in 1810. Their daughter Ada worked as a mathematician with Charles Babbage, the pioneer of computer science, and is known as the first programmer.
Жастық шақ
Ол дарынды бала еді. Оның зиясын дамыту үшін ата-анасы Уильям Френд есімді Кембридж университетінің бұрынғы профессорын жеке оқытушы ретінде шақырды. Оның басшылығымен оның білімі Кембридж студентінің білімімен бірдей болды; оның оқулары классикалық әдебиет, философия, ғылым және математиканы қамтыды, оның ішінде математиканы ол ерекше ұнатты. Осы құштарлығы күйеуінің оны "параллелограммдар ханшайымы" деп лақап қоюына себеп болды. Аннабелла қатал, діншіл және қатаң моральды әйелге айналды. Ол өзінің күшті зиясын білген және оны қоғамда көрсетуден тартынбады. Көбінесе салқын және қарапайым деп сипатталатын ол, өзінің ең үлкен құштарлығына айналатын, трагикалық түрде қараңғы және "моральдық тұрғыдан бұзылған" ақын Лорд Байронға ешқандай ұқсамайтын сияқты көрінді. Олардың алғашқы кездесуі 1812 жылдың наурыз айында болды. Кейіннен ол анасына Лорд Байронмен өзін таныстыруға батылы келмейтінін, бірақ ол ұсыныс жасаса, оның танысуын қабылдайтынын айтты. Байронның "Чайльд Гарольдтың саяхаты" атты туындысының сәттілігінен кейін оның даңқы асқақтап көтерілді. Аннабелла оны көптеген қоғамдық шараларда кездестірді, ол оның туысы Уильям Лэмбтің әйелі, леди Каролина Лэмбпен қарым-қатынас бастаған кезде. Алайда Байрон оның тартымдылығы мен зиясына қызықты. 1812 жылдың қазанында ол оның тәтесі, белгілі саяси үй иесі Элизабет Лэмб, Виконтесса Мельбурн арқылы оған үйлену ұсынысын жасады. Оған жауап ретінде ол оның мінез-құлқының сипаттамасын жазып, үш күннен кейін одан бас тартты. Дегенмен, олар бір-біріне деген қызығушылықтан айнымады. Байронның кемшіліктерін жақсы білгенімен, анасына "Ол өте жаман, бірақ сонымен бірге өте жақсы адам" деп айтқанмен, оны қолдау және оның мінезін түзету – өзінің діни парызы екеніне шешім берді. 1813 жылдың тамызында ол оған алғаш рет жазбаша хат жолдады. Хаттар алмасу келесі жылға дейін жалғасты, кейбіреулері оның беделі төмендеген кезде оған сенім мен қолдау көрсетті, ал басқаларында ол оған деген "толық емес сезімін" сипаттады. Осы уақытта ол Сер Ральф Милбанктің шақыруын қабылдап, Дарем графтығындағы отбасылық үйі Сеам-холлға сапар шекті.
She was a gifted child. To cultivate her obvious intelligence, her parents hired as her tutor a former Cambridge University professor by the name of William Frend. Under his direction, her education proceeded much like that of a Cambridge student; her studies involved classical literature, philosophy, science and mathematics, in which she particularly delighted. This fascination led her husband to nickname her his "princess of parallelograms". Annabella developed into a stiff, religious woman with strict morals. She was aware of her strong intellect and was not ashamed to demonstrate it in her social realm. Often described as cold and prim, she seemed an unlikely match for the man who would become her ultimate obsession, the dramatically dark and "morally fractured" poet Lord Byron. Their first meeting occurred in March 1812. She later said to her mother that though she would not venture to introduce herself to Lord Byron, she would certainly accept his introduction if it were offered. Byron's popularity was soaring following the success of his work Childe Harold's Pilgrimage. Annabella met him on many social occasions as he began a relationship with Lady Caroline Lamb, the wife of her cousin, William Lamb. However, Byron was attracted to her modesty and intellect and in October 1812 he proposed marriage through her aunt, the well connected political hostess Elizabeth Lamb, Viscountess Melbourne. In response, she wrote a summary of his character and three days later refused him. However, they were plagued with a persistent interest in each other. Although well aware of Byron's shortcomings, telling her mother "He is a very bad, very good man", she decided it was her religious obligation to support him and improve his behaviour. In August 1813, she contacted him in writing for the first time. The letters continued into the next year, some offering reassurance and support during times when public opinion of him was not favorable, others describing the "imperfect attachment" she felt for him. During this time, he accepted an invitation from Sir Ralph Milbanke to visit Seaham Hall, the family home in County Durham.
Неке
Джордж Гордон Байрон 1814 жылдың қыркүйегінде екінші рет ұсыныс жасағанда, ол оған келісім берді. Жұбайлар жеке түрде, арнайы рұқсат бойынша 1815 жылдың 2 қаңтарында Дарем графтығындағы Сихэм Холлде неке қиды (некеге куә болған дін қызметкері оның туысы, Киркби Мэллоридегі Томас Ноэль пастор, оның ағасы, Вентворт виконтының заңсыз ұлы). Олар Лондондағы Пикадилли террасасында тұрды. Байрон сол кезде өте ауыр қаржылық қиындыққа тап болды. Ол өзінің жазған туындылары үшін ұсынылған төлемдерді қабылдамай, джентльменге бизнес айналысуға лайық емес деп есептеді, ал авторлық құқықтарды оған көмектескен адамдарға сыйлады. Ол қарыздарын өтеу үшін Ньюстед аббаттығы мен Рочдейлдегі иеліктерін сатуда қиындықтарға тап болды. 1815 жылдың жазында ол ашуын және наразылығын әйеліне төгіп, оған қатыгездік көрсетуді бастады. Оның көңіл-күйі көңілсіз болды және ол көп ішімдік іше бастады. Жартылай қарындасы Аугуста Лейге жазған хатында ол әйелінің өзінің кеңсесінің құлыпты бұзып, ішін қарап шыққандығына күдікпен қарағанын айтты. Кейін сол жылы ол Дрюри Лейн театрындағы актриса Сьюзан Бойспен, ол режиссері болған театрмен байланысқа түсті. Аннабелланың күйі шегіне жетті. Жүктілігінің соңғы кезеңінде ол күйеуінің ақылынан айырылуы мүмкін деп қорқып жүрді. 1815 жылдың қараша айында ол Аугустаға хат жазып, Байронның көңіл-күйі мен мінез-құлқы туралы айтты. Аугуста қайын сіңлісінің хатына жауап ретінде Байронның үйіне көмектесу үшін келді. Ол келгеннен кейін Байронның ашуына ұшырады және оның уақытша ақылдан безгенін ойлады. 10 желтоқсанда Аннабелла жұбайлардың жалғыз баласын, Ада деп атаған қызын дүниеге әкелді. Байронның үмітсіздігі күшейді.
When George Gordon Byron proposed a second time, in September 1814, she did accept. The couple were married privately, and by special licence, at Seaham Hall in County Durham on 2 January 1815 (the officiating clergyman was her cousin, the Rev. Thomas Noel of Kirkby Mallory, illegitimate son of her uncle, Viscount Wentworth). The couple lived at Piccadilly Terrace in London. Byron was then in extreme financial distress. He rejected payments offered for his written works, as he believed business was not appropriate for a gentleman, and gifted copyrights to people who had helped him. He was having difficulty selling his estates at Newstead Abbey and Rochdale to clear his debt. During the summer of 1815, he began to unleash his anger and hostility on his wife. His moods were dark and he began to drink heavily. In a letter to his half sister, Augusta Leigh, he stated his suspicions that his wife had broken the lock on his desk and searched it. Later that year, he began an affair with Susan Boyce, a London actress at Drury Lane Theatre where he was a director. Annabella became increasingly upset. In the late stages of pregnancy, she feared her husband might be going mad. In November 1815, she wrote to Augusta and told her of Byron's moods and behaviour. In answer to her sister in law's letter, Augusta traveled to the Byrons' home to assist. Upon her arrival, she became the subject of Byron's wrath and believed him to be temporarily insane. On 10 December, Annabella gave birth to the couple's only child, a daughter whom they named Ada. Byron's despair seemed to increase.
Бөлу
1816 жылдың қаңтар айында, Байронның некелескендеріне бір жыл толғанда, Байрон Пикадилли Террасасындағы жалға алынған үйден көшіп кету керектігін шешті. Ол Аннабеллаға қызын ата-анасының үйіне алып барып, ол қаржы мәселесін реттегенше уақытша сонда тұруын ұсынды. Әңгімеге сенбеген Анна күйеуінің ақылынан айырылғанына көз жеткізген соң, медициналық кеңес алды. Ол дәрігерді үйіне шақырды, бірақ Байрон оның келу мақсатын білмеді. Дәрігер Байронның сұрағанындай, ата-анасының имениесіне көшіп баруды кеңес берді. Аннабелла күйеуінің мінез-құлқын, көңіл-күйін және сөйлеуін мұқият жазып, тіркеді. Ол оның адвокаты және досы Джон Хансонмен хабарласып, күйеуінің өмірін өз қолымен аяқтайды деген алаңдаушылығын жеткізді. Сондай-ақ Хансонға гидроцефалия туралы жазбалармен бірге Байронның осы ауруға шалдығуы мүмкін екенін көрсететін түсіндірмелерді берді. Осы сөйлесуден кейін ол Аданы алып, Лестерширдегі Киркби Мэллоридегі ата-анасының үйіне сапарлады. Ол күйеуін енді ешқашан көрмеді.
In January 1816, as the Byrons passed their first anniversary, Byron decided they must move from the rented house at Piccadilly Terrace. He recommended that Annabella take their daughter to her parents' home and stay there temporarily until he settled their finances. In disbelief, Anne sought medical advice, as she had become convinced her husband had gone mad. She invited a physician to their home to assess him; Byron was unaware of the true purpose for the visit. The doctor recommended she do as Byron requested and move to her parents' estate. Annabella began a detailed documentation of her husband's behaviour, moods, and speech. She contacted his solicitor and friend, John Hanson, and told him her concern that her husband would take his life. She also provided Hanson with a pamphlet on hydrocephalus, accompanied by notes that suggested Byron could have this particular condition. Following this conversation, she took Ada and travelled to her parents' residence at Kirkby Mallory in Leicestershire. She would not see her husband again.
Білім реформашысы және аболиционист
Лейди Байрон түрме реформасы және құлдықты жою сияқты қоғамдық мәселелерге белсенді атсалысты. Соңғысын ілгерілету мақсатында, леди Байрон 1840 жылғы құлдыққа қарсы әлемдік конвенцияға қатысты, онда ол конвенцияның естелік суретіне енген азанақ әйелдердің бірі болды. Леди Байрон шамамен 1822 және 1840 жылдар аралығында Элингте тұрды және Элинг Гроув мектебін ашты.
Lady Byron committed herself to social causes, such as prison reform and the abolition of slavery. In furtherance of the latter, Lady Byron attended the 1840 World Anti Slavery Convention, where she was one of the few women included in its commemorative painting. Lady Byron lived in Ealing between around 1822 and 1840, and established Ealing Grove School.
Қызым
Қызы өскен сайын, леди Байрон оның әкесінің мінез-құлқы мен қараңғы көңіл-күйін мұраға алуы мүмкін деп қорқып, Аданы ғылым мен математикаға баулыды, ал әдебиетті оқудан жалықтырды. Оның тырысуларына қарамастан, бәрі бекер болды: Ада Лавлейс әкесінің наразылық білдіретін мінезін мұра етті. Ол сонымен қатар әлемдегі алғашқы компьютер бағдарламашысы деп есептеледі, өйткені ол машинамен өңделуге арналған алғашқы алгоритмді жазған. Ада 19 жасында Уильям, лорд Кингке (кейіннен Король-Ноэль тегін алған) үйленді. Уильям кейін Лавлейс графы атанды, ал олардың үш баласы болды: Байрон Король-Ноэль, Окхэм виконты және 12-ші Вентворт бароны; Араб жылқысын Англияға әкелген Энн Блант, 15-ші Вентворт баронессасы; және Ральф Король Милбанк, 2-ші Лавлейс графы. Ада 1852 жылдың 27 қарашасында жатыр қатерлі ісігінен қайтыс болғанға дейін көптеген қарыздар жинады. Леди Байрон қызының өлім төсегінде болды және оның ықпалымен Ада дінге келді. Ада қайтыс болғанда 36 жаста болды, бұл оның әкесі Байронның қайтыс болғандағы жасымен бірдей еді.
As her daughter grew up, Lady Byron feared she might inherit her father's behaviours and dark moods. She schooled Ada in science and mathematics and discouraged literary study. Though her effort was great, it eventually seemed in vain: Ada Lovelace embodied many of her father's rebellious qualities. She is also considered to have been the world's first computer programmer, having written the first algorithm intended to be processed by a machine—Charles Babbage's analytical engine. Ada married William, Lord King (who took the surname King Noel) when she was 19. William was subsequently made the 1st Earl Lovelace, and the couple had three children, Byron King Noel, Viscount Ockham and 12th Baron Wentworth; Anne Blunt, 15th Baroness Wentworth, who brought the Arabian horse to England; and Ralph King Milbanke, 2nd Earl of Lovelace. Ada amassed considerable gambling debts before dying from uterine cancer on 27 November 1852. Lady Byron attended her daughter's deathbed and, under her influence, Ada underwent a religious conversion. Ada was 36 years old when she died, the same age as Byron when he died.
Кейінгі өмірі
Батырдан алыстаған алғашқы айда Аннабелла Байронға мейіріммен "жаным, әзіл-оспақ" деп хат жазды. Осы уақытта ол ата-анасымен бірге заңгерлерге жүгінді. Олардың адвокаты заң жүзінде ажырасуды ұсынды және Байронға ажырасу туралы ұсыныс жазылған хат жіберді. Әйелі кеткеннен бері Пикадилли Террасасында Байронмен бірге болған Аугуста Ли хатты ұстап қалды, себебі ол оның бұл туралы білгенде өзін-өзі өлтіретінінен қорқады. Ол хатты Киркби Мэллориге қайтарды және Байронның неке мәселесіне көбірек мән беру қажет деген пікірін білдірді. Бірақ бір аптадан кейін, хабаршы лорд Байронға ұсынысты қайтадан жеткізді. Бұл жолы ол оған жетті, бірақ ол енді онымен үйленуді қаламайтынына сенгісі келмеді. Ол Ли ханымнан оған хат жазуын өтінді; сондай-ақ, ол некелерін бұзуға бас тартты. Біраз уақыттан кейін, леди Байрон өзінің жартылай қарындасы Аугуста Лимен қарым-қатынасының парыздық екенін, оның гомосексуалдық қарым-қатынаста болғанын және оны заңсыз әрекеттермен зорлағанын айтқанда, ол ойын өзгертті. Ол оның талабын қанағаттандыруға келісті, егер ол ажырасу туралы өтініштің шынымен де оның, емес ата-анасының талабы екенін дәлелдесе. Ол өз сезімдерін тікелей Аугустаға жеткізді. Байрон уәдесін орындады және 1816 жылғы наурыз айында жеке келісім арқылы ажырысты. Келісімнен кейін Аугуста Аннабельға хат жазды, ал соңғысының адвокаты жеке хатқа жауап берді. Байрон өзінің туған қарындасына көрсеткен салқын қатынасынан ашуланды. Некесінен ажырасқаннан кейін көп ұзамай ол Англиядан кетіп, өмірінің соңына дейін шетелде тұрды. Күйеуінен ажырасуға ниеттенсе де, Аннабелла өліміне дейін оған құмар болды. Ол оның жанын құтқарып, жұмақта орын табуға тырысты. Ажырасқаннан кейінгі жылдары ол онымен өткізген уақыты оның өлімінде Құдайдың құшағына ие болатынына сене бастады. Ол оның хаттарын, өзіне жазған хаттарының көшірмелерін және оның жайлы хаттарды сақтап қалды. Ол олардың қарым-қатынасын мұқият жазды, бұл лорд Байрон қызын алуға тырысса, оған қарсы тұру үшін дайындық ретінде жасалды. Байрон Аданы алуға ешқашан тырыспады, бірақ Грецияда 1824 жылдың 19 сәуірінде қайтыс болғанға дейін оларды екеуін де шақыртты. Леди Байронның оған деген құмарлығы оның өлімімен аяқталмады. Соңында, оның өмірін олардың қарым-қатынасы анықтады.
During her first month away from him, Annabella wrote to Byron affectionately, addressing him as "dearest Duck". Meanwhile, she and her parents sought legal counsel. Their attorney recommended a legal separation and sent Byron a letter proposing the separation. Augusta Leigh, who had remained with Byron at Piccadilly Terrace since his wife's departure, intercepted the letter, as she feared he would commit suicide if he knew of it. She returned the letter to Kirkby Mallory and communicated her opinion that greater consideration should be taken in the matter of the Byrons' marriage. A week later, however, a messenger sent Lord Byron the proposal again. This time it reached him, but he refused to believe that she no longer wanted to be married to him. He asked Mrs Leigh to write to her; in addition, he refused to dissolve their marriage. A short while later, when Lady Byron made clear her suspicions that his relationship with his half sister Augusta Leigh was incestuous, that he had had homosexual relationships, and had sodomised her – Lady Byron – acts which were illegal, he changed his mind. He agreed to grant her request if she proved that the request for legal separation was truly hers and not that of her parents. In response, she personally communicated her feelings to Augusta. Byron kept his word, and their separation was made legal in March 1816, in a private settlement. Following the settlement, Augusta wrote to Annabella; the latter's solicitor replied to the private note. Byron was enraged by such cold treatment of his half sister. Soon after the dissolution of his marriage, he left England and lived the remainder of his days abroad. Though she wished to separate from her husband, Annabella was obsessed by him until her death. She was motivated to save his soul and secure him a place in Heaven. In the years following their separation, she came to believe that the time she had spent with him guaranteed he would experience God's embrace upon his death. She kept his letters, copies of her own to him, and letters about him. She carefully documented their relationship, supposedly in preparation for any challenge Lord Byron might make for custody of their daughter. Byron never sought custody of Ada, though he sent for both of them shortly before his death in Greece on 19 April 1824. Lady Byron's obsession with him did not end with his death. Ultimately her relationship with him defined her life.
Өлім
Леди Байрон 1860 жылы 16 мамырда, 68 жасқа толуына бір күн қалғанда, сүт безінің қатерлі ісігінен қайтыс болды. Ол Лондонның Кенсал Гриндегі Кенсал Грин зиратында жерленді. Өлер алдында ол Байронмен некесі туралы әңгімесін Харриет Бичер Стоумен бөлісті, ол оны үндемеуге кеңес берді. Стоу одан алған әңгімені жариялады, бұл Байрон мен оның жарты әпкесі арасындағы туысқандық қарым-қатынас туралы алғаш рет ашық қылды. Стоу "әдепсіз" мақала жазғаны үшін сынға ұшырап, халық арасындағы беделін жоғалтты. Солихалл қаласындағы Ноул жолының жанындағы Леди Байрон-Лейн көшесі оның құрметіне аталған. Леди Байрон әкесі, Сер Ральф Милбанк Ноел арқылы Ноул иеліктерінің мұрагері болды.
Lady Byron died of breast cancer on 16 May 1860, the day before her 68th birthday. She was buried in Kensal Green Cemetery at Kensal Green in London. Prior to her death, she shared the story of her marriage to Byron with Harriet Beecher Stowe, who encouraged her to remain silent. Stowe published the account given to her, the first time anyone had publicly hinted at an incestuous relationship between Byron and his half sister. Stowe was criticized for writing a supposedly "indecent" article and lost popularity. Lady Byron Lane, off Knowle Road, Solihull, is named after her. Lady Byron was heiress of the Knowle estates through her father, Sir Ralph Milbanke Noel.