Уэльс автор және әдебиетке қамқор, Гестер Линч Трале Пиоцци
Hester Thrale
Гестер Линч Трале Пиоцци (1740/41-1821) – валлийская писательница, дневнист, мемуаристка. Источник о Сэмюэле Джонсоне и Англии XVIII века. Биография, книги.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уэльстік автор және салон иесі, 1740/1741–1821 осы тұлғаның қызы "Квинни"
Welsh author and salonnière, 1740/1741–1821
this subject's daughter "Queeney"
Хестер Линч Трахле Пиоззи (туған есімі Салусбери; кейін Пиоззи; 27 қаңтар 1741 немесе 16 қаңтар 1740 – 2 мамыр 1821), Уэльсте туған күнделік жазушы, автор, әлеуметтік беделді тұлға және өнерді қолдаушы, Сэмюэл Джонсон және 18 ғасырдағы ағылшын өмірі туралы маңызды мәліметтердің көзі. Ол көрнекті Салусбери әулетіне, англо-уэльстік жер иелеріне жатады, алдымен бай сыра қайнатушы Генри Тралге үйленді, одан 12 баласы болды, содан кейін музыка мұғалімі Габриэль Марио Пиоззиге үйленді. Оның "Кейінгі Сэмюэл Джонсон туралы әңгімелер" (1786) және 1942 жылы оның өлімінен кейін жарық көрген "Тралиана" күнделігі – оның есінде қалған басты еңбектері. Ол сонымен қатар танымал тарих кітабын, саяхат кітабын және сөздік жазды. Ол протофеминист ретінде қарастырылады.
Hester Lynch Thrale Piozzi (née Salusbury; later Piozzi; 27 January 1741 or 16 January 1740 – 2 May 1821), a Welsh born diarist, author, socialite and patron of the arts, is an important source on Samuel Johnson and 18th century English life. She belonged to the prominent Salusbury family, Anglo Welsh landowners, and married first a wealthy brewer, Henry Thrale, with whom she had 12 children, then a music teacher, Gabriel Mario Piozzi. Her Anecdotes of the Late Samuel Johnson (1786) and her diary Thraliana, published posthumously in 1942, are the main works for which she is remembered. She also wrote a popular history book, a travel book, and a dictionary. She has been seen as a protofeminist.
Алғашқы жылдар
Хестер Линч Салусбери Уэльстегі Кэрнарвонширдегі Бодвелл Холлде Хестер Линч Котон мен сэр Джон Салусберидің жалғыз қызы ретінде дүниеге келді. Ол күшті Салусбери әулетінің мүшесі болғандықтан, Георгиан дәуіріндегі ең көрнекті уэльстік жер иелері династияларының біріне жатты. Әкесінің тарапынан ол Берейндік Катеринаның тікелей ұрпағы еді. Хестер өз еркек туыстарының қамқорлығын сезінді және сол заманның жас әйелдері үшін жоғары деңгейде білім алды. Кейін ол: "Олар маған оқуға, сөйлеуге, ойлауға және француз тілінен аударуға үйретті, тіпті мен жартылай дарынды балаға айналдым" деп еске алды.
Hester Lynch Salusbury was born at Bodvel Hall, Caernarvonshire, Wales, the only daughter of Hester Lynch Cotton and Sir John Salusbury. As a member of the powerful Salusbury family, she belonged to one of the most illustrious Welsh land owning dynasties of the Georgian era. Through her father's line, she was a direct descendant of Katheryn of Berain. Hester enjoyed the devoted attention of her uncles and was educated to a high level for a young woman. She would later describe that "they had taught me to read and speak and think and translate from the French, till I was half a prodigy."
Бірінші неке
Әкесі Галифакста (Новая Шотландия) инвестиция салуға тырысып, банкротқа ұшырағаннан кейін, Хестер 1763 жылғы 11 қазанда Лондонның Сохо ауданындағы Сент-Аннн шіркеуінде бай сыра қайнатқыш Генри Тралге үйленді. Олардың он екі баласы болды және Стреэтхэм Паркте тұрды. Дегенмен, некеде жиі шиеленіс туды: күйеуі әдетте сарай мүшелерінің өзін кемсіткенін сезінді және әлеуметтік жағдайын жақсарту үшін үйленген болуы мүмкін. Тралдың үлкен қызы Гестер, Джордж Элфинстонның әйелі ретінде виконтиса атанды. Үйленгеннен кейін Трал қалағандарымен араласуға еркін болды. Күйеуінің қаржылық мүмкіндіктерінің арқасында ол Лондон қоғамына қатыса алды, нәтижесінде Сэмюэл Джонсонмен, Джеймс Босвеллмен, епископ Томас Персимен, Оливер Голдсмитпен және басқа да әдеби тұлғалармен, соның ішінде жас Фрэнсис Бернимен танысты, оны Гей-стритке, Батқа бірге алып барды. 1774 жылдың шілдесінде Джонсон Тралдың серігімен Уэльске сапар шекті, олар Денбигширдегі Комбермерде Хестердің ағасы сэр Линч Коттонды көрді. Фрэнсис, сэр Линчтің ұлы Роберттің әйелі, Джонсонды, оның тікелейлігіне қарамастан, кейде қызықты санады, өзіне тән анекдоттарды айту арқылы жас және ескіге де әсер ете білді. Оның пікірінше, Трал оның барлық назарын өзіне аударғысы келгендіктен, Джонсонды қатты қынжырды. Джонсон 1775 жылы Трал үшін екі өлең жазды, біріншісі оның 35 жасқа толуын тойлау үшін, ал екіншісі оның құрметіне латын тілінде жазылды. Франсис Берни өзінің күнделігінде Тралдың бірнеше кештегі әңгімелерін, соның ішінде 1779 жылғы жас әйел Софи Стрейтфилд (1755–1835) туралы әңгімелескенін сипаттады, ол Генри Стрейтфилдтың қызы және Джонсон мен Трал мырзаның сүйіктісі болды, бұл Гестерді ашуландырды, ол Софидің "қанағаттандыруға болатын тартымды күші болғанын, оның сұлулығы мен нәзіктігі, мейірімді мінез-құлқы, көз жастарын төгіп, көңілді көрінуі, оның назарына түскен кез келген адамның жүрегіне енуі мүмкін" деді. Бұл жердегі қызғаныш сезімі Тралдың (оның басқа ер қонақтары Мисс Стрейтфилдке адал екенін білдіргеннен кейін) айтқан сөзінде одан әрі көрінеді: "Мен оның қалағандарыңыздың кез келгенінің жүрегіне жылап кіру қабілетін қамтамасыз етемін. Мен оны Мисс Берниге жылаттым, ол көз жасымен қаншалықты әдемі көрінгенін көрсету үшін" және (осы туралы сөгіс білдіргенде) "О, бірақ оған бұл ұнады. Мисс Берни қашып кеткен болар еді, бірақ ол өзін көрсету үшін алға шықты. Софи Стрейтфилдтің көз жасы ағып тұрғанда бақытты болуы мүмкін емес". Тралдар 1780 жылы Гордон көтерілісі кезінде Батта болды, сол кезде Рим-католик шіркеуі өртенді, бірақ олар үшін үлкен алаңдаушылық – Саутварктегі Тралдың сыра зауыты тонаудан құтыла ма, жоқ па екені болды, олар мұны қиындықпен істеді. Берни Тралдың күйеуін жоғалтудан болған қайғысын (4 сәуір 1781) жазды, оны "жақсы миссис Трал" деп атады және сырахананы сату және оның істерін аяқтау үшін "күшті қиындықтарға" тап болды. Берни осы мәселе аяқталғанда Тралды құттықтау және көтеріңкі көңіл күй сыйлау үшін келді. 1781 жылы Трал Уиг парламент мүшелерімен, мысалы, аболиционист Уильям Смитпен, Бенджамин Вонмен және Хелен Мария Уильямс пен Анна Летиция Барбольд сияқты жазушылармен Лондонның Блумсбери ауданындағы Саутгемптон жолында араласты.
After her father had gone bankrupt in an attempt to invest in Halifax, Nova Scotia, Hester married the rich brewer Henry Thrale on 11 October 1763, at St Anne's Chapel, Soho, London. They had twelve children and lived at Streatham Park. However, the marriage was often strained: her husband frequently felt slighted by members of the court and may well have married to improve his social status. The Thrales' eldest daughter, Hester, became a viscountess as the wife of George Elphinstone, 1st Viscount Keith. After her marriage, Thrale was free to associate with whom she pleased. Due to her husband's financial status, she was able to enter London society, as a result of which she met Samuel Johnson, James Boswell, Bishop Thomas Percy, Oliver Goldsmith, and other literary figures, including the young Frances Burney, whom she took with her to Gay Street, Bath. In July 1774 Johnson visited Wales in Thrale's company, during which time they visited Hester's uncle Sir Lynch Cotton at Combermere in Denbighshire. Frances, the wife of Sir Lynch's son Robert "found Johnson, despite his rudeness, at times delightful, having a manner peculiar to himself in relating anecdotes that could not fail to attract old and young. Her impression was that Thrale was very vexatious in wishing to engross all his attention, which annoyed him much." Johnson wrote two verses for Thrale in 1775, the first to celebrate her 35th birthday, and another in Latin to honour her. Frances Burney, in her diary, describes the conversations at several of Thrale's soirées, including one in 1779 about a young woman named Sophy Streatfeild (1755–1835), a daughter of Henry Streatfeild, who was a favourite of Mr Johnson and Mr Thrale, rather to the chagrin of Hester, who commented that Sophy "had a power of captivation that was irresistible her beauty joined to her softness, her caressing manners, her tearful eyes, and alluring looks, would insinuate her into the heart of any man she thought worth attacking." The touch of jealousy here is further revealed in Thrale's remarking (after another of her male guests had professed devotion to Miss Streatfeild and the desire to "soothe" her): "I would ensure her power of crying herself into any of your hearts she pleased. I made her cry to Miss Burney, to show how beautiful she looked in tears" and (on being rebuked about this) "Oh but she liked it Miss Burney would have run away but she came forward on purpose to show herself. Sophy Streatfeild is never happier than when tears trickle down from her fine eyes in company." The Thrales were in Bath in 1780 at the time of the Gordon Riots, when a Roman Catholic chapel was set on fire, although the greater worry for them was whether Thrale's brewery in Southwark would escape being ransacked, which it narrowly did. Burney records Thrale's distress on losing her husband (4 April 1781), referring to her as "sweet Mrs. Thrale" and sympathising with the "agitation" she was under in having to sell the brewery and wind up his affairs. Burney was there to congratulate and cheer Thrale when the business was concluded. At this time, 1781, Thrale was socialising with Whig members of parliament such as William Smith, the abolitionist, Benjamin Vaughan and writers, including Helen Maria Williams and Anna Laetitia Barbauld at Southhampton Row in Bloomsbury, London.
Екінші неке
Келесі жылдары Трал, Тралдың балаларын оқытқан итальяндық музыка мұғалімі Габриэль Марио Пиоззиге ғашық болып, 1784 жылғы 25 шілдеде оған тұрмысқа шықты. Ол: «Ағылшын газеттерінде маған қатысты ұятсыздыққа толы жазбалар көп екенін көріп отырмын» деп шағымданды. Бірінде Тралдың «әйелінің ұятқа қалуын, соңында қарапайым, кедей скрипкашыны кенеттен байлыққа ие етуін» қалай елестете алмағаны айтылды. Бұл Джонсонпен қарым-қатынастың ушығуына себеп болды, ол оның өлімінен аз бұрын ғана жақсарды. Бұл теңдестіруге ұмтылған неке Бёрниге (1793 жылы ол кедей, католик эмигрант Александр Д’Арблайға үйленді) және оның туыстары Котонға да наразылық туғызды. Трал мен Пиоззи кейіннен Англиядан үш жылға Еуропаға саяхаттап, әсіресе Италияда, Гранд Турдың дәстүрлі бағыттарымен жүрді. 1795 жылы Трал Уэльстің солтүстігіндегі Тремершонға жақын, Клвид аңғарындағы Бах-и-Грайг иелігіндегі, жаңадан салынған Бринбелла ел үйіне зейнетке шықты.
During the ensuing years, Thrale fell in love with Gabriel Mario Piozzi, an Italian music teacher who had taught the Thrale's children, and married him on 25 July 1784. She complained: "I see the English newspapers are full of gross Insolence towards me," with one commenting how Thrale could not have imagined "his wife's disgrace, by eventually raising an obscure and penniless Fiddler into sudden Wealth." This caused a rift with Johnson, which was only perfunctorily mended shortly before his death. The levelling marriage also earned her the disapproval of Burney (who would herself marry in 1793 the impoverished, Catholic émigré Alexandre D'Arblay) and her cousins the Cottons. Thrale and Piozzi subsequently left England to travel in Europe for three years, especially in Italy and often following traditional routes of the Grand Tour. Thrale retired to Brynbella, a newly built country house on her Bach y Graig estate in the Vale of Clwyd, near Tremeirchion in north Wales in 1795.
Жазба шығармалары
Джонсонның қайтысынан кейін ол «Кейінгі Сэмюэл Джонсонның анекдоттары» (1786) және олардың бір-біріне жазған хаттарын (1788) жариялады. Джонсон мен Трэлді ең жақын достары санайтын Фрэнсис Берни жарияланбаған қолжазбаны зор қызығушылықпен оқыды, бірақ жариялау туралы шешімге қарсы болды, «Ол барлығын – әрбір сөзді – берді және бұл, мүмкін, доктор Джонсонға жасалған әділдік, ал шын мәнінде оның естелігіне ең үлкен зиян келтіреді» деді. Трэлдің күнделіктерімен бірге, «Траллиана» деп аталған және 1942 жылға дейін жарияланбаған осы дереккөздер Джеймс Босуэллдің «Сэмюэл Джонсонның өмірі» атты еңбегінде жиі ұсынылатын Джонсонның бұрмаланған бейнесін толықтыруға көмектеседі. Джонсон көбінесе Трэл үйінде тұрып, Стреэтхемдегі кітапхананың үстіндегі жеке бөлмесінде жұмыс істеді. Джонсон мен Трэлдің достығы өте жақын болды, ал оның күйеуі 1781 жылы қайтыс болғаннан кейін «Джонсонның айналасындағылар оның Хестерге үйленетініне сенді». Джонсонның Трэлге француз тілінде жазған екі хатына және Трэлдің «Кейінгі Сэмюэл Джонсонның анекдоттарынан» алынған бір үзіндіге сүйене отырып, Трэлдің биографы Иан МакИнтайр және Джонсонның биографтары Питер Мартин мен Джеффри Мейерс Трэл мен Джонсонның садомазохистік қарым-қатынаста болғанын, онда Трэл Джонсонды қамшылағанын болжады. Трэл сонымен қатар Франция, Италия және Германияға жасаған саяхатындағы бақылаулар мен ой-толғамдарды «Франция, Италия және Германия арқылы саяхат барысында жасалған байқаулар мен ой елегі» (1789) атты кітабында жазды, онда Пьоццимен бірге өткізген бал айлары сипатталған. Кітап көбінесе Италиядағы саяхаттарына арналған. Ерекшелігі, бұл британдық әйелдің прозамен жазылған алғашқы саяхаттық жазбаларының бірі болды, бұрынғылары хаттар түрінде жазылған. Бір ғана басылымы болғанымен, ол патшайым Шарлоттаның оқығанынша танымал болды. Ол сонымен қатар екі пьесаның авторы, бірақ екеуі де қойылған жоқ. Ол сол кезеңнің танымал тарихын жазуға тырысты, бірақ сыншылар оны жақсы қабылдамады, олардың кейбіреулері әйелдердің тарих саласына енуіне ашық қарсы болды. Сыншылар оның жұмысын сынға алып, сексизм мен жасқа қатысты дискриминацияны біріктірді. Бір сыншы оны «қарт әйелдің арманы» деп атады. Оксфордтың ұлттық биографиялық сөздігінде айтылғандай, «кейіннен ол феминистік тарих ретінде қарастырылды, әйелдерге әсер ететін жағдайда мінез-құлық пен әдептің өзгеруін көрсетуге бағытталған; сонымен қатар ол марксистік тарихты алдын ала болжады, заттық бейнелеуді терең түсіну арқылы: «машиналар адамдарды үміттен тыс кемелдікке дейін еліктеді, ал адамдар өздерінің машиналар екенін білді».
After Johnson's death, she published Anecdotes of the Late Samuel Johnson (1786) and their letters to each other (1788). Frances Burney, who considered both Johnson and Thrale to be among her dearest friends, read the unpublished manuscript with much interest, but disapproved of the decision to publish, noting, "She has given all – every word – and thinks that, perhaps, a justice to Dr Johnson, which, in fact, is the greatest injury to his memory." Together with Thrale's diaries, which were known as Thraliana and not published until 1942, these sources help to fill out the biased picture of Johnson often presented in James Boswell's Life of Samuel Johnson. Johnson often stayed with the Thrale household and had his own room above the library at Streatham, in which he worked. The friendship between Johnson and Thrale was emotionally intimate, and after her husband died in 1781 "Johnson's circle took it for granted that he would marry Hester." Based upon two letters Johnson wrote to Thrale in French and a passage in Thrale's Anecdotes of the Late Samuel Johnson, Thrale's biographer Ian McIntyre and Johnson's biographers Peter Martin and Jeffrey Meyers have suggested that Thrale and Johnson had a sadomasochistic relationship in which Thrale whipped Johnson. Thrale also wrote Observations and Reflections made in the Course of a Journey through France, Italy, and Germany (1789), which describes her travels during her honeymoon with Piozzi. The book mostly focuses on their travel in Italy. Notably, it was one of the first travelogues written by a British woman that was written in prose rather than in letters. Although there was only one edition, it was famous enough that Queen Charlotte read it. She was also the author of two plays, both unproduced. was an attempt at a popular history of that period, but was not received well by critics, some of whom patently resented female intrusion into what was then the male preserve of history. Reviewers also coupled sexism with ageism in dismissing her work. One reviewer called it "a series of dreams by an old lady." According to the Oxford Dictionary of National Biography, "it has since been seen as a feminist history, concerned to show changes in manners and mores in so far as they affected women; it has also been judged to anticipate Marxian history in its keen apprehension of reification: 'machines imitated mortals to unhoped perfection, and men found out they were themselves machines.'"
Өлім және мұра
Хестер Пиоззи 10 (қазір 20) Сион Роу, Клифтон, Бристольде құлау салдарынан туған асқынулар кесірінен қайтыс болды және 16 мамыр 1821 жылы Бринбелланың жанында, Тремейрчиондегі Корпус Кристи шіркеуінің қорымда, Пьоззидің қасына жерленді. Ол қайтыс болған сәттен бастап, дерлік бүгінгі күнге дейін ғалымдар оны Джонсон сияқты миссис Трал немесе Хестер Трал деп атады. Бүгінде оны көбінесе Хестер Линч Пиоззи немесе миссис Пиоззи деп атайды. Сэмюэл Беккет оның және Джонсонның қарым-қатынасын бейнелеу үшін "Адамдық тілектер" атты алғашқы пьесаларының бірінде Тралдың күнделіктері мен анекдоттарын пайдаланды. Дегенмен, ол бірінші актісі аяқталғаннан кейін пьесаны тастап кетті. Жазушы Лилиан де ла Торре Джонсонды детектив ретінде көрсететін серияның бір бөлігі – "Ұрланған Рождестволық қорап" әңгімесінде Тралды сомдады. Ағылшын композиторы Ричард Стокер Джилл Уотттың либреттосымен "Джонсон сақталды" атты үш актілі опера жазды. Кейіпкерлер: доктор Сэмюэл Джонсон, Джеймс Босвелл, Хестер Трал, Габриэль Пиоззи және миссис Тралдың қызметшісі Полли (бірден-бір ойдан туған кейіпкер). Опера 1967 жылдың шілде айында Лондонның Сент-Панкрас қалалық залында Opera Piccola ұжымымен орындалды, онда тенор Филип Лэнгридж Пиоззи рөлін орындады. Оны Вилем Тауски дирижерлік етті, ал режиссерлік жұмысын Антони Шарп жүзеге асырды. Вокалдық ноталар жинағы 1971 жылы Peters Edition баспасынан жарық көрді.
Hester Piozzi died at No. 10 (now 20) Sion Row, Clifton, Bristol, of complications after a fall, and was buried on 16 May 1821 near Brynbella in the churchyard of Corpus Christi Church, Tremeirchion, next to Piozzi. From the time of her death almost up to the present, she was referred to by scholars as Johnson had done, as Mrs Thrale or Hester Thrale. Nowadays she is often referred to as Hester Lynch Piozzi or Mrs Piozzi. Samuel Beckett drew on Thrale's diaries and Anecdotes to dramatize her and Johnson's relationship in one of his earliest plays, Human Wishes. However, he abandoned the play after completing the first act. Author Lillian de la Torre featured Thrale in the story "The Stolen Christmas Box", part of a series featuring Johnson as a detective. A three act opera, Johnson Preserv'd, was written by the English composer Richard Stoker, with a libretto by Jill Watt. The characters are Dr Samuel Johnson, James Boswell, Hester Thrale, Gabriel Piozzi, and Mrs Thrale's maid Polly (the only fictitious character). The opera was performed by Opera Piccola at St Pancras Town Hall, London, in July 1967, with the tenor Philip Langridge performing the role of Piozzi. It was conducted by Vilem Tausky and directed by Anthony Sharp. The vocal score was published by Peters Edition in 1971.