Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мидың белгілі бір аймағына жететін аксондық проекциялар.
Axonal projections that arrive at a particular brain region
Афференттік жүйке талшықтары – сезімдік рецепторлардан орталық жүйке жүйесіне сезімдік ақпаратты жеткізетін сезімдік нейрондардың аксондары (жүйке талшықтары). Көптеген афференттік проекциялар мидың белгілі бір аймағына жетеді. Шеткі жүйке жүйесінде афференттік жүйке талшықтары сезімдік жүйке жүйесінің құрамына кіреді және орталық жүйке жүйесінің сыртынан басталады. Сезімтал және аралас жүйкелер афференттік талшықтарды қамтиды.
Afferent nerve fibers are axons (nerve fibers) of sensory neurons that carry sensory information from sensory receptors to the central nervous system. Many afferent projections arrive at a particular brain region. In the peripheral nervous system, afferent nerve fibers are part of the sensory nervous system and arise from outside of the central nervous system. Sensory and mixed nerves contain afferent fibers.
Құрылымы
Афферентті нейрондар – жалған униполярлы нейрондар, олардың бір процесі клетка денесінен шығып, екі тармаққа бөлінеді: ұзын тармағы сезім мүшелеріне, ал қысқа тармағы орталық жүйке жүйесіне (мысалы, омыртқа миына) бағытталған. Бұл жасушаларда нейрондарға тән сезімдік афферентті дендриттер болады. Олардың тегіс және дөңгелек клеткалық денесі шеткі жүйке жүйесінің ганглияларында орналасқан. Омыртқа миының сыртында, арқалық түбірдегі ісікшеде, «арқалық түбір ганглиі» деп аталатын жерде мыңдаған афферентті нейрон клеткалары жинақталған. Арқалық түбірдегі барлық аксондар, афферентті жүйке талшықтарын қамтиды, соматосенсорлық ақпаратты трандукциялауға қолданылады. Соматосенсорлық рецепторларға ауырсыну, тиісу, температура, қышыну және созылу сияқты сезімдер жатады. Мысалы, интрафузальды бұлшық ет талшығы деп аталатын нақты бір бұлшық ет талшығы – бұл экстрафузальды бұлшық ет талшықтарына параллель орналасқан афферентті нейронның бір түрі, осылайша бұлшық еттің ұзындығын анықтап, созылу рецепторы ретінде қызмет етеді.
Afferent neurons are pseudounipolar neurons that have a single process leaving the cell body dividing into two branches: the long one towards the sensory organ, and the short one toward the central nervous system (e. g. spinal cord). These cells do have sensory afferent dendrites, similar to those typically inherent in neurons. They have a smooth and rounded cell body located in the ganglia of the peripheral nervous system. Just outside the spinal cord, thousands of afferent neuronal cell bodies are aggregated in a swelling in the dorsal root known as the dorsal root ganglion. All of the axons in the dorsal root, which contains afferent nerve fibers, are used in the transduction of somatosensory information. Somatosensory receptors include senses such as pain, touch, temperature, itch, and stretch. For example, a specific muscle fiber called an intrafusal muscle fiber is a type of afferent neuron that lies parallel to the extrafusal muscle fibers thus functions as a stretch receptor by detecting muscle length.
Функция
Жүйке жүйесінде сезіну, шешім қабылдау және реакциялардың "жабық цикл" жүйесі бар. Бұл процесс сезімдік нейрондардың, аралық нейрондардың және қозғалмалы нейрондардың қызметі арқылы іске асырылады. Мысалы, тию немесе ауырсыну тітіркенісі мида сезім тудырады, бірақ бұл тек тітіркеніс туралы ақпарат сенсорлық жүйке жолдары арқылы миға жеткеннен кейін ғана болады.
In the nervous system, there is a "closed loop" system of sensation, decision, and reactions. This process is carried out through the activity of sensory neurons, interneurons, and motor neurons. A touch or painful stimulus, for example, creates a sensation in the brain only after information about the stimulus travels there via afferent nerve pathways.
Этимологиясы мен мнемоникасы
Афферент латын тіліндегі afferentem (af = ad: қарай + ferre: көтеру, тасу) деген сөзден шыққан, яғни ішке тасиды деген мағынаны білдіреді, ал эфферент ex ferens сөзінен шыққан, яғни сыртқа тасиды дегенді білдіреді (e = ex дегеніміз "сырттан"). Ad және ex сөздері афференттік және эфференттік байланыстарды есте сақтауға көмектесетін есте сақтау құралы болып табылады: афференттік байланыс келеді, ал эфференттік байланыс шығады. Афференттік және эфференттік (омыртқа миының арқалық/қарнылық құрылымында) есте сақтау үшін қолданылатын тағы бір есте сақтау құралы - SAME DAVE. Сенсорлық афферент, моторлық эфферент, дорсальдық афферент, вентральдық эфферент. Афференттік және эфференттік сөздердің латын тіліндегі ортақ түбірі арқылы әсер ету және нәтижеге қол жеткізумен байланысты: афференттік жүйкелер объектіге әсер етеді, ал эфференттік жүйкелер объектіге өзгеріс енгізуге мүмкіндік береді.
Afferent is derived from Latin participle afferentem (af = ad : to + ferre : bear, carry), meaning carrying into, whereas efferent is derived from ex ferens, meaning carrying away (e = ex means 'from'). Ad and ex give an mnemonic device for remembering the relationship between afferent and efferent : afferent connection arrives and an efferent connection exits. Another mnemonic device used for remembering afferent and efferent (in terms of the spinal cord, with its dorsal/ventral organization) is SAME DAVE. Sensory Afferent Motor Efferent, Dorsal Afferent Ventral Efferent. Afferent and efferent are connected to affect and effect through their common Latin roots: afferent nerves affect the subject, whereas efferent nerves allow the subject to effect change.