Кіріспе

АҚШ-тың Нью-Мексико штатындағы жабайы табиғат панасы.

Орналасқан жері

Бұл баспананың атауы испан тілінде "Апачтардың орманды жері" дегенді білдіреді, бұл атау бір кезде Рио-Гранде бойындағы орманға кемпінг құрған Апач тайпаларының құрметіне берілген. Баспананың орталық бөлігі шамамен Рио-Гранде су тасқыны жазығынан, суармалы егістіктер мен ылғалды жерлерден тұрады. Бұған қоса, баспанада құрғақ шалғынды алқаптар мен Чупадера және Сан-Паскуаль тауларының етегі орналасқан. Осы аумақтың шамамен бөлігі жабайы табиғат аймағы болып белгіленген. Жолдан шаруалармен жасалған келісімдер бойынша құстардың пайдасына өсірілген егістіктерді жақсы көруге болады. Келушілер орталығының жанында шөл өсімдіктерінен жасалған бақша бар. Соңғы жылдары баспанадағы жүгері егініне бұғылар зиян келтірді. Бұл зақым баспананың қыстауға келген құстарға қосымша азық-түлікпен қамтамасыз ету мүмкіндігін шектеді. Су тасқыны жазықтарында сондай-ақ, батпақты жерлерде өсетін жануарларға қажетті азық дақылдары өседі. Осы өсімдіктерге ақылға қонымды шөп, қарақұмық, чуфа, қамыс және құрақ жатады. Бұл батпақтар құрғап, жаңа өсімдіктерге қоректік топырақ беру үшін су басу алдында өртеліп немесе жыртылады. Содан кейін олар суға толады, бұл батпақ өсімдіктерінің өсуіне қолайлы орта жасайды. Жер бетіндегі су тасқыны мен өсімдік құрылымындағы өзгерістер бұталарда ұя салатын құстарға әсер етпейді, себебі олар ұя салу үшін басқа да ағаш қалдықтарын пайдалана алады; бірақ, шатырларда ұя салатын құстар жергілікті ағаштарға тәуелді және осы себепті қоршаған ортаның өзгеруіне одан да сезімтал. Боске дель Апачи құрғақ жердің бірнеше гектарынан да тұрады. Бір бөлігінде 23 км² аумақты құрайтын бұталы және шөлдік жерлер орналасқан, ол Чихуахуа шөлімен байланысты. Бұл аймақ Чупадера шыңының жабайы табиғаты деп аталады. Шөлдік жерлерден басқа, Чупадера шыңының жабайы табиғаты биік, қызғылт түсті жартастармен ерекшеленеді.

Құстар

eBird мәліметінше, 1964 жылдан бері Боск дель Апач ұлттық жабайы табиғат қорығында 394 түрлі құс түрі байқалды, бұл АҚШ-тағы құс түрлерінің ең көптеген түрлерін қамтитын аймақтардың бірі. Сулы-батпақты жерлер қыстауға келген құстардың үлкен топтарын – журавльдер мен қаздарды тартады, олар осы қорықтың ең қызықты ерекшелігі болып табылады. Басқа да көптеген түрлер – әсіресе су құстары, жағалау құстары және жыртқыш құстар – қорықта қыстайды. Мұнда сирек кездесетін, шұңғыл мұңқылды анор және қызыл мойынды ағаш құсы сияқты құстар да кездеседі. Рио-Гранде өзенінің жағалау аймағынан тыс, Чихуахуа шөлінде орналасқан қорықта үш федералдық табиғат қорғау аймағы да бар (Чупадера, Кішкентай Сан-Паскуаль және Үнді құдығы). Көктемде, әсіресе сәуірдің соңғы және мамырдың бірінші апталарында, сондай-ақ күзде құстардың түрлері де көптеген. Жазда бұл аймақта ыстық болады, бірақ көптеген су құстарын кездестіруге болады, оның ішінде Нью-Мексикода сирек кездесетін кішкентай аққу және кейде көк аққу да кездеседі. Құстардың көптеп келуі үшін қарашаның соңы мен ақпанның соңы ең қолайлы уақыт, әдетте 10 000-нан астам құмдық журавль және 20 000-нан астам Росс және қар қаздары болады. Желтоқсан айының басында жыл сайынғы «журавльдер фестивалі» өтеді, осы кезде көптеген журавльдер қорыққа келе бастайды. Қыста келушілер әдетте күн шығысы мен күн батуында қорықта болуды жоспарлайды, осы кезде қорықта ұялайтын журавльдер мен қаздар жергілікті далаларға жем іздеу үшін «қоныс аударады». Қыста күн батуы және әсіресе күн шығуы салқын болғанымен, күнделікті ең төменгі температура көбінесе нөлден төмен түспейді. Келушілер әдетте жақын маңдағы автотұраққа немесе Сокорро немесе Сан-Антонио қалаларына орналасады.

Биология

Сирек кездесетін құстарға қоса, Боск дель Апач ұлттық жануарлар қорығы Рио-Гранде өзені бойындағы Нью-Мексико шалғынды секіріп жүретін тышқанның ең оңтүстік популяциясына мекендейді. Бұл тышқан – Нью-Мексико, Аризона және Колорадоның оңтүстігіндегі белгілі бір аймақтарда таралған, ерекше және генетикалық тұрғыдан бірегей түр. Сирек кездесетіндігіне байланысты, Нью-Мексико шалғынды секіріп жүретін тышқан АҚШ-тың Жойылып бара жатқан түрлер туралы заңы бойынша қорғалатын түрлер тізіміне енгізілген. Соңғы жылдары қорық ішіндегі ылғалды жерлерде инвазивті Тамариск ағаштарының саны артып кеткен. Бұл мәселені шешу үшін Боск NWR уақыт өте келе гербицидтерді қолдану және бақыланған өртеу сияқты әртүрлі бақылау шараларын қолданды. Паркте жүргізілген Тамарискті жою жұмыстары басқа да қорғалатын аумақтардағы ұқсас жою жобалары үшін үлгі ретінде қызмет етті.