Кіріспе
Мұз хоккейі ойыны. Бейтарап аймақ тұзағы (жиі жай ғана тұзақ деп аталады) – қарсы команданың мұз шайбасымен бейтарап аймақтан (көк сызықтар арасындағы аймақ) өтуін болдырмау және допты тартып алуға мәжбүрлеу үшін мұз хокеінде қолданылатын қорғаныс тактикасы.
The neutral zone trap (often referred to as simply the trap) is a defensive strategy used in ice hockey to prevent an opposing team from proceeding through the neutral zone (the area between the blue lines) and to force turnovers.
Сипаттама
Бұл стратегия көбінесе қарсыластарына қарағанда шабуылдық қабілеті төмен командалар үшін ойын алаңын теңестіру үшін қолданылады, бірақ ойынның соңында есепті сақтап қалуға тырысатын командалар да осы тұзақты пайдалана береді. Тұзақтың ең танымал түрі – қорғаныс шебінен төрт ойыншыны бейтарап аймаққа, ал бір шабуылшыны шабуыл аймағына орналастыру. Шабуылдаушы команда мұз үстінде жылдамдық алғанда, шабуылшы (көбінесе орталық) мұздың ортасында қалып, басқа шабуылдаушы ойыншыларға пас беруге мүмкіндік бермейді, соның салдарынан шайбамен жүрген ойыншыны жаққа қарай жылжуға мәжбүр етеді. Қорғаныс қанаттары – әдетте қызыл сызықта немесе оған жақын орналасқан – шайбамен жүрген ойыншыға қарсы тұру, пас беруге кедеріс келтіру немесе қарсыластардың өтуін тоқтату үшін борттардың бойымен орналасады. Көк сызықта немесе оған жақын орналасқан екі қорғаушы – соңғы қорғаныс шебі, олар қанаттар өздерін қайта жинақтап, тұзақты жалғастыру үшін қарсыластарды тоқтатуы керек.
Тарих
Қазіргі заманғы бейтарап аймақ тұзағы Ұлттық хоккей лигасынде (НХЛ) ең алдымен Нью-Джерси Девилз командасымен байланысты, ол 1990 жылдардың ортасынан бастау алды. Бұл стратегия даулы болды, себебі ол нәтижесіз және көңілсіз ойындарға себепкер болды деп сынға ұшырады. ESPN сарапшысы Майк Милбери оны тыйым салу керек деді. 2004-2005 жылдарғы НХЛ локауты кезінде НХЛ және НХЛ ойыншылар қауымдастығы (NHLPA) арасында ойынды шабуылға бағыттап ашу мүмкіндігі талқыланды. Тұзаққа түсуге кедергі келтіру және ұстап тұру сияқты бұзушылықтар (мысалы, ілгектеу және ұстау) оңайлық беретін болғандықтан, олар тұзақтан қашып құтыла алатын жылдам ойыншылардың қозғалысын баяулатады. Сондықтан НХЛ төрешілеріне кез келген бұзушылық үшін жаза тағайындауға бұйрық берілді. Сонымен қатар, команданың көк сызығының артынан қызыл сызықтың екінші жағына екі сызықтан өтуге тыйым салу алынып тасталды. Ұзақ пастар тұзақтан шығудың бір жолы болып табылады, себебі ол бейтарап аймақтағы қорғаушылардың арасынан өту қажеттілігін жояды, бірақ оның айналым деңгейі жоғары. НХЛ сондай-ақ "Қақпашының шектеулі аймағын" енгізді – бұл трапеция тәрізді аймақ, егер қақпашы қақпа сызығының артында болса, онда шайбаны ойнатуға рұқсат етілмейді. Бұл шабуылдаушы командаға тұзақтан шайбаны бұрыштарға тиімдірек лақтыруға мүмкіндік береді. Қорғанысқа бағытталған командалар "үшінші ойыншы жоғары" 1–3–1 жүйесіне қайта оралды, онда тек екі шабуылдаушы ойыншы төмен түседі, ал үшіншісі қорғанысқа қосылып, көк сызықтан өтуге кедергі келтіреді.