Кіріспе
Tencent QQ (QQ) – Tencent компаниясы әзірлеген дереу хабар алмасу қызметі және веб-порталы. QQ онлайн әлеуметтік ойындар, музыка, сауда, микроблог, фильмдер, топтық және дауыстық байланыс бағдарламалық жасақтамасын ұсынады. 2023 жылғы наурыз айының мәліметі бойынша, 597 миллион ай сайын белсенді QQ тіркелгісі тіркелген.
Tencent QQ , also known as QQ, is an instant messaging software service and web portal developed by the Chinese technology company Tencent. QQ offers services that provide online social games, music, shopping, microblogging, movies, and group and voice chat software. As of March 2023, there were 597 million monthly active QQ accounts.
Тарих
Tencent QQ алғаш рет Қытайда 1999 жылдың ақпан айында OICQ ("Open ICQ", ерте IM қызметі ICQ-ға сілтеме) деген атпен жарық көрді. AOL-ға тиесілі ICQ компаниясының сауда белгісін бұзу туралы сотқа шағымдану қаупінен кейін өнімнің атауы QQ-ға өзгертілді. Бұрын Ajax технологиясын қолданатын WebQQ (толық нұсқасы) және WebQQ Mini (жеңіл нұсқасы) деген екі веб-нұсқасы болған. Бірақ WebQQ Mini-ді әзірлеу, қолдау көрсету және қолжетімділігі тоқтатылды. 2008 жылдың 31 шілдесінде Tencent Linux жүйесі үшін ресми клиентті шығарды, бірақ ол Windows нұсқасымен үйлесімді емес және дауыспен байланысу мүмкіндігіне ие емес. Windows Live Messenger сияқты басқа да жедел хабар алмасу бағдарламаларымен бәсекелесу мақсатында Tencent бизнеске бағытталған Tencent Messenger бағдарламасын ұсынды.
QQ монетасы
QQ Coin – QQ пайдаланушылары өздерінің аватары мен блогы үшін QQ-ға қатысты заттарды "сатып алу" үшін қолданатын виртуалды валюта. QQ монеталарын сатып алу арқылы (бір монета бір юаньға) немесе ұялы телефон қызметін пайдалану арқылы алуға болады. Қытайдағы жастар арасында QQ-ның танымал болуына байланысты, QQ монеталарын онлайн сатушылар "нақты" тауарларға, мысалы, шағын сыйлықтарға алмастыруға келіседі. Бұл осы мәмілелерде нақты ақшаны ығыстыру (және осылайша "инфляциялау") мүмкіндігіне қатысты алаңдаушылық тудырды. Қытай Халық Банкі, Қытайдың орталық банкі, QQ монеталарын нақты дүниедегі тауарларға айырбастау үшін пайдаланғандарға қатысты QQ монеталарын шектеуге тырысты. Бірақ бұл, керісінше, үшінші тарап сатушылардың көбейгеніне байланысты QQ монеталарының құнын арттырды. Tencent компаниясы QQ Coin – қарапайым тауар екенін, демек, валюта емес екенін мәлімдейді.
Q аймағы
Qzone – Қытайда орналасқан Tencent компаниясы 2005 жылы құрған әлеуметтік желілік веб-сайты. Q Zone – QQ пайдаланушыларының жеке блогы. Оны қауымға ашық немесе тек достарына көрінетіндей етіп орнатуға болады. Пайдаланушылар күнделік жазбаларын жүктей алады және фотосуреттермен бөлісе алады.
Терезелер
2009 жылы QQ өзінің қызметтерін халықаралық деңгейде кеңейтуді Windows үшін арналған QQ International клиенті арқылы, арнайы ағылшын тіліндегі порталдан тарату арқылы бастады. QQ International ана тілі қытай тілі емес пайдаланушыларға чат, VoIP және бейне қоңыраулар арқылы басқа QQ пайдаланушыларымен байланысуға, сондай-ақ Tencent әлеуметтік желісі Qzone-ға қытай тілінен басқа тілдерде қол жеткізуге мүмкіндік береді. Клиент ағылшын, француз, испан, неміс, корей, жапон және дәстүрлі қытай тілдерін қолдайды. QQ International-дың негізгі мүмкіндіктерінің бірі – барлық чаттардағы автоматты машиналық аударма.
Android құрылғысы
2013 жылдың қыркүйегінде QQ International-дың Android нұсқасы жарық көрді. Клиент интерфейсі ағылшын, француз, испан, неміс, корей, жапон және дәстүрлі қытай тілдерінде қолжетімді. Мәтіндік хабарламалардан өзге, пайдаланушылар бір-біріне суреттер, бейнелер мен аудио хабарламалар жібере алады. Бұдан өзге, пайдаланушылар клиенттің Qzone интерфейсі арқылы мультимедиялық мазмұнды барлық байланыстарымен бөлісе алады. Келіп түсетін барлық хабарламалар үшін тікелей аударма мүмкіндігі бар және ол 18 тілге дейін қолдау көрсетеді.
iOS жүйесі
QQ International iPhone және iOS құрылғылары үшін 2013 жылдың соңында жарық көрді, Android нұсқасымен толыққанды мазмұны жағынан бірдей.
Серіктестіктер
Үндістанда Tencent компаниясы ibibo компаниясымен серіктестік құрып, чат, электрондық пошта және ойын сияқты қызметтерді дамып келе жатқан үнді интернет кеңістігіне әкелді. Вьетнамда Tencent компаниясы VinaGame компаниясымен келісім жасап, QQ Casual Gaming порталын және QQ Messenger-ді Вьетнамның өркендеп жатқан ойын қауымдастықтарына қосты. АҚШ-та Tencent компаниясы AOL компаниясымен серіктестік құрып, QQ Games-ті АҚШ-тың әлеуметтік ойын нарығында бәсекелес ретінде таныстырды. 2007 жылы іске қосылған QQ Games, AIM орнату бағдарламасымен бірге келді және AIM пайдаланушыларына ойын тәжірибесін ұсыну үшін AOL-дың өзінің ойындарымен бәсекелесті.
Веб QQ
Tencent өзінің QQ веб-серверін 2009 жылдың 15 қыркүйегінде ресми түрде іске қосты, оның ең соңғы нұсқасы 3.0. WebQQ 3.0 тек веб-негізделген хабар алмасу құралы ғана емес, веб-қосымшаларды орнатуға болатын жұмыс үстелімен, дербес операциялық жүйе сияқты жұмыс істейді.
Әлеуметтік желілер сайты
2009 жылы Tencent өзінің алғашқы әлеуметтік желілік веб-сайты Xiaoyou (校友, 'мектептес') іске қосты. 2010 жылдың ортасында Tencent бағытын өзгертіп, Xiaoyou-ды Pengyou (朋友, 'достар') деп ауыстырды, кеңірек таралған желі құруға тырысты, оған бар QQ қолданушыларын оңай бағыттауға болады, осылайша Pengyou бәсекелестерінен үлкен артықшылыққа ие болды. Tencent әлеуметтік желісі Qzone QQ-дың халықаралық және жергілікті нұсқаларымен байланысты.
Тауарлар
Tencent QQ брендінің танымалдығын пайдаланып, сөмкелер, сағаттар, киім және ойыншық пингвиндер сияқты QQ брендінің тауарларын сататын көптеген Q Gen дүкендерін ашты.
Қатынасты сипаттамалары
QQ-ның тіркелмелері – таза сандар жиынтығы. Тіркелген пайдаланушыларға берілетін шот нөмірлері жүйелік пайдаланушы тіркеуі арқылы кездейсоқ түрде таңдалады. 1995 жылы тіркелген QQ шоттары 5 таңбадан тұрса, қазіргі уақытта QQ шоттарында қолданылатын сандар саны 12-ге жетті. Бірінші QQ нөмірі Ма Хуатенгке тиесілі, оның шот нөмірі 10001. QQ аккаунтына жазылу мерзімі әдетте бір айды құрайды. Егер жазылу мерзімі бітіп, жаңартылмаса, аккаунтың жазылуы тоқтатылады. "QQ жасын" есептеу үшін 2 сағатқа жүйеге кіру – бір күнді құрайды. Осылайша, QQ-ға шамамен 700 сағат кірсе, жас 1 жылға артады. 2012 жылғы QQ нұсқасында пайдаланушылар өз жасын жеке ақпараттар бетінде көре алады. 2004 жылы Tencent QQ иерархиясын іске қосты, ол тіркелген пайдаланушының деңгейін көрсетеді. Бастапқыда бұл иерархия пайдаланушының QQ-да өткізген сағаттарына ғана негізделген. Сондықтан пайдаланушы қаншалықты көп уақыт өткізсе, деңгейі соншалықты жоғары болады. Алайда, бұл нәтижелер сынға ұшырады, себебі адамдар сайтта ұзақ уақыт болудың арқасында электр энергиясын ысыраптап жіберуге бейім. Сондықтан Tencent бірнеше бөлімнің қатысуымен сағаттық есептен күндік есепке көшті.
Коралл QQ
Coral QQ, Tencent QQ-дың модификациясы, Tencent бағдарламалық жасақтамасына қосымша бағдарлама болып табылады, ол кейбір қызметтерге тегін қол жеткізуді қамтамасыз етеді және Tencent жарнамаларын тоқтатуға мүмкіндік береді. 2006 жылы Tencent, Coral QQ авторы Чэнь Шуфуға (қарапайым тілде Soft) қарсы авторлық құқық бұзу ісін қозғады, өйткені оның өзгертілген Tencent QQ-ды тарату заңсыз деп танылды. Содан кейін Чэнь өзінің модификациясын жеке бағдарлама ретінде жариялады. 2007 жылдың 16 тамызында Чэнь, жарнаманы тоқтату бағдарламасынан табыс табуы үшін қайтадан ұсталды. Нәтижесінде Шоуфу үш жылға бас бостандығынан айырылды.
Qihoo 360-пен дау
2010 жылы қытайлық антивирус компаниясы Qihoo 360 QQ протоколын талдап, QQ пайдаланушылардың компьютерлерін автоматты түрде қарап шығып, олардың жеке ақпаратын пайдаланушылардың рұқсатынсыз QQ серверлеріне жіберіп отырады деп айыптады. Жауап ретінде Tencent компаниясы 360-ты зиянды бағдарлама деп атап, пайдаланушылардың 360-ты орнатуына кедергі келтіріп, кейбір QQ қызметтерін пайдаланудан тоқтатты. Қытай Индустрия және ақпарат министрлігі екі компанияны да "әділ емес бәсекелестік" үшін сөккенімен, оларға келісімге келуді тапсырды.
Мемлекеттік қадағалау
Кейбір бақылаушылар QQ-ның Қытай үкіметінің интернетке қадағалау жасау және цензуралау саясатына мойынұсынуын сынады. 2013 жылғы "Шекарасыз репортерлер" ұйымының баяндамасында QQ-ның билік органдарына онлайн әңгімелерді кілт сөздер мен тіркестер бойынша бақылауға және пайдаланушы нөмірі арқылы қатысушыларды анықтауға мүмкіндік беретіні нақты айтылған.
Жарнамалық бағдарламаларға қатысты дау
QQ-ның қытайлық нұсқасы ішкі жарнамаларды қолданады. Клиенттің ескі нұсқаларын кейбір антивирус және шпиондық бағдарламаларға қарсы өнімдердің өндірушілері зиянды бағдарлама деп атады. 2013 жылы QQ-ның қытайлық және халықаралық нұсқалары тексерілді. Қазіргі уақытта DrWeb, Zillya, NANO Antivirus және VBA32 оны қауіпті бағдарлама ретінде анықтайды, олардың көпшілігі оны троян ретінде белгілейді.
Қауіпсіздік
2015 жылдың 6 наурызында QQ Electronic Frontier Foundation қауіпсіз хабар алмасу рейтингісінде 7 баллдан 2 балл жинады. Деректерді жіберу кезінде шифрлауды қолдануы және жақында тәуелсіз қауіпсіздік аудитінен өткені үшін балл алды. Алайда, хабарлардың басынан соңына дейін шифрланбауы, пайдаланушылардың контактілердің сәйкестігін тексеру мүмкіндігінің болмауы, шифрлау кілттері ұрланған жағдайда бұрынғы хабарламалардың қауіпсіздігінің сақталмауы (яғни, қызмет алға бағытталған құпиялылықты қамтамасыз етпейді), кодтың тәуелсіз сараптамаға ашық болмауы (яғни, код ашық дереккөзді емес) және қауіпсіздік дизайнының толыққанды құжатталмауы себепті балл жоғалтты.