Кіріспе
Норфолк графтығындағы қала, Англия.
Дерехам (/dɪərəm/), тарихи түрде Шығыс Дерехам деп те аталады, Англияның Норфолк графтығындағы Брекленд ауданындағы қала және азаматтық приход. Ол А47 тас жолында, Норвич қаласынан батысқа қарай шамамен 25 шақырым, ал Кингс-Линн қаласынан шығысқа қарай 40 шақырым жерде орналасқан. Азаматтық приходтың ауданы және 2001 жылғы халық санауы бойынша 15 659 адам 6 941 үй шаруашылығында тұрды; 2011 жылғы халық санауы бойынша бұл көрсеткіш 18 609 адамға жетті. Дерехам Брекленд аудандық кеңесінің құрамына кіреді және оның әкімшілік орталығы болып табылады. Бұл қаланы 40 шақырымдай қашықтықта орналасқан Норфолк ауылы Батыс Дерехаммен шатастыруға болмайды. 1983 жылдан бері Дерехам Германияның Солтүстік Рейн-Вестфалия жеріндегі Рютен қаласымен қалалық байланыс орнатқан. Сонымен қатар, ол Франциядағы Кодебэк-лез-Эльбёф қаласымен де байланыста. Германияның 1990 жылы қайта бірігуіне қарамастан, Сваффэм бағытынан Дерехамға кіре берістегі А47 тас жолындағы белгі әлі де Рютеннің Батыс Германияда орналасқандығын көрсетеді, бұл туралы жергілікті баспасөз беттерінде жиі айтылады.
Ерте тарих
Дерехам атауы ежелгі ағылшын тіліндегі "deor" сөзінен туындаған, яғни "керең" немесе "жабайы жануар" деген мағынаны білдіреді. Бұл сөзбен қатарғы өте кең таралған "ham" ("ауыл", "шаруашылық" немесе су және басқа географиялық ерекшеліктермен шектеліп жатқан жерді білдіретін сөз) қосылғандықтан, бұл жер кереңдер немесе басқа жануарлар ұсталған немесе жайылған орын болған болуы мүмкін. Жергілікті дәстүр бойынша, Шығыс Англия королі Аннаның қызы болған қасиетті Вихтбург (немесе Уитбург) жетінші ғасырда Мәриям Ананың көрінісінен кейін монастырь құрған, бірақ құрметті Беда өзінің еңбектерінде оны немесе оның монастырын есімдерімен атамайды, оның әйгілі әпкесі Этельтрит / Этельдреданың оқиғасын баяндағанмен қатар. Он бірінші ғасырға тән Вихтбургтің өмірбаянынан басқа, оның құрылысы туралы көп мәлімет жоқ және бүгінгі күні ешқандай дәлел сақталмаған. Норфолк округі кеңесінің археологиялық есебінде бұл аймақтағы ең алғашқы "құжаттық дәлел" 798 жылы, оның қайтысынан 55 жыл өткен соң, қасиетті Вихтбургтің денесін қайта жерлеу туралы аңғырсак хроникасының бір нұсқасында көрсетілген. Бірақ бұл сілтеме Хроникаға 11 ғасырда қосылған. Дегенмен, Дерехамда ерте христиандық орынның болғанына дәлел бар. 1086 жылғы "Соңғы сот кітабында" он бірінші ғасырда "Иегей Этельдреда үш диірмені бар маңызды сауда орталығы болған Дерехамды иеленген" делінген. Есепте, дамып келе жатқан қоғам Норман дәуірінен бастап Сент-Николас шіркеуінің төңірегінде шоғырланған; құрылысы 1200, 1300 және 1400 жылдары өзгертілген. 1581 және 1679 жылдары болған өрттердің салдарынан көптеген ортағасырлық ғимараттар қирағандықтан, қаланың сыртқы келбеті георгиан стилінде сақталған. 1986 жылы қаланың жанында неолиттік жылтыратылған жасыл тас балқының басы табылған, ал 1980 жылдары жергілікті егістіктерде неолиттік балқының басы, кремний қабыршақ және басқа да құралдар мен өңделген кремний тастар табылған. Бұл аймақтың қола дәуірінде мекенделгендігіне дәлелдер бар, 1976 жылы қазандықтан алынған күйген кремний тастар және 1987 жылы табылған тағы бір күйген үйінділер осыны көрсетеді. 2000 жылы темір дәуірінен қалған эмальмен әшекейленген жетек табылған, ал 1983 жылы далалық зерттеушілер қыш сынықтарын тапқан. Қала Брэмптонды Фен жолының негізгі шығыс-батыс римдік жолымен байланыстыратын римдік жол бойында орналасқан деп есептеледі. Жергілікті даладан қыш және жиһаз қалдықтары табылған. 2004 жылы Норфолкте табылған римдік монеталардың ең көп саны Дерехамда табылды, олар үшінші ғасырға тән 1000-нан астам монетаны құрады. Алайда, қазба жұмыстары римдік қонысқа ешқандай дәлел бермеді. Қаланың көптеген ежелгі ғимараттары 1581 және 1659 жылдары болған қаулы дауылдарда қирады. Өрттен аман қалған маңызды ғимараттар - Сент-Николас шіркеуі және жақын жердегі епископ Боннердің үйі. Дерехамды абаттар, содан кейін Ели епископтары басқарды, бірақ Елизавета I шіркеуден оны алып қойды.
Наполеондық қақтығыс
1700 жылдардың соңында Дерехам шіркеуінің қоңырау мұнарасы француз соғыс тұтқындарының түрмесі ретінде пайдаланылды. Олар Ұлы Ярмуттан Норман Кроссқа Шығыс Норфолк жасағының басқаруымен жеткізілді. 1799 жылдың 6 қазанында француз офицері Жан де Нард мұнарадан қашуға үміттенді, бірақ күзетшілердің болуына байланысты шіркеу ауласынан қашып кете алмады, сондықтан ол ағашқа тығылды. Французды байқап, ол түсіп бермегендіктен атып өлтірді. Жан шіркеу ауласына жерленген, ал оның қабірі 1858 жылы орнатылған ескерткіш таспен белгіленген, онда былай делінген: "Бір кезде жауымыз болған, енді одақтас және бауырларымыз". Осы оқиға "Жан Денардты ату" атты деректі фильмде айтылады. Жан де Нардтың Дерехаммен байланысы B1146 тас жолымен солтүстіктен қалаға жақындағанда оның атымен аталған көше арқылы еске алынады. Осы кезеңде салынған жел тегірмендерінің бірі – II санаттағы Шығыс Дерехам жел тегірмені (1836 жылы салынған) Норвич жолы немесе Фендик тегірмені деп белгілі болды; ол Джеймс Харди Bittering-тегі smock тегірменіне ие болған Майкл Харди үшін салынған. Тегірмен 1922 жылға дейін желдің күшімен жұмыс істеді, содан кейін қозғалтқыш күшіне ауыстырылды. Мекеме 1937 жылы жабылды. 2013 жылы ол қалпына келтіріліп, көрме орталығы ретінде қайта ашылды.
Дерхем атқылаушы еріктілер корпусы
1859 жылдың маусым айында Дэрэм мылтық еріктілер корпусын құру үшін жүгері биржасында қоғамдық жиналыс өтті. Пастор Армстронг адамдарды қатарға қосылуға шақырып, қысқа сөз сөйледі; шамамен отыздай адам тіркелді, ең үлкені – 70 жастағы қарт, семіз банкир, ал ең кішісі – он жеті жасар жігіт болды. Олар сұр түсті форма киді. Корпус жаттығулар мен оқу-жаттығулар үшін үнемі жиналатын. Уэльс принці мен принцессасы, сондай-ақ Дания патшайымы қаланың теміржол станциясына келгенде, Дэрэм мылтық әскері салтанатты эскорт құрып қарсы алды. Шотландтық фузилер гвардиясында бұрын лейтенант және капитан болған Уильям Эрл Г. Литон Булвер 1861 жылы Дэрэм корпусына басшылық етті. 1866 жылы Дэрэм Норфолк мылтық еріктілерінің 1-ші әкімшілік батальонының штаб-пәтеріне айналды. Сол жылы Квебек көшесіндегі жаттығу залы ашылды, ал 18 мамыр күні Құрметті Лорд Суффилд Құрметті полковник болып тағайындалды.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
Соғыс басталғанда, Норфолк полкінің 5-ші батальоны штаб-пәтерін Квебек көшесінде сақтап, бірақ жүгері биржасында орналасты, ал Норвич жолындағы масондық залды қойма ретінде пайдаланды, ал жиналыс залдары медициналық тексерулер үшін қолданылды. Дерехам 1915 жылғы 8 қыркүйек күні түніндегі Цеппелиннің әуе шабуылынан зардап шекті. Зақымдалған ғимараттардың ішінде Черч-стрит пен Квебек көшесінің бұрышындағы 5-ші Норфолк полкінің штабы да болды. Шабуыл сонымен қатар Черч-стриттегі "Ақ Арыстан" паб-ына да тиді, нәтижесінде екі клиент ауыр жарақат алды. Шатыры қирады және "Ақ Арыстан" енді ешқашан паб ретінде қайта ашылмады. Ескі пасторлық үй Қызыл Крест ауруханасы ретінде пайдаланылды.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Дерхем Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Торап нүктесі деп жарияланды және елге неміс басқындығын баяулату үшін жартылай нығайтылды. Бірнеше қорғаныс құрылыстары салынды. 1943 жылы қалада Әуе министрлігінің қосымша теміржол салалары салынды. Гилдия залының жанында Суық соғыс кезеңінде жер астында бункер салынды. 1978 жылдың көктемінде "Жүрекке" A47 автомагистралінің жеті мильдік, жартылай екі қатарлы қозғалысқа арналған 5 миллион фунт стерлингтік бөлігі салынды. Бұл жолдың Скарнинг пен Уендлинг арасындағы бөлігі бұрынғы теміржол желісі бойымен Суаффэм және Кингс-Линн қалаларына қарай салынған. Бұл теміржол учаскесі "Әкесінің әскері" сериалының түсірілімі үшін пайдаланылды, онда капитан Мейнваринг бараж шарларымен ұшқаннан кейін теміржол көпірінен ілініп қалды. Дерехам теміржол станциясы да BBC-нің 2018 жылғы "Бодигард" сериалының бастапқы көрінісін түсіру орны болды.
Жолдар
Бір кезде Лоустофттан Бирмингемге дейінгі A47 тас жолы қала орталығынан өтетін. 7 мильдік (11,3 км) 5 миллион фунт стерлингтік жартылай екі қатарлы Шығыс Дерехам айналым жолы 1978 жылдың көктемінде ашылған, Кингс-Линнге дейінгі қолданыстан шығарылған темір жолдың бір бөлігінде салынған. Бір қатарлы B1135 жолы оңтүстікке қарай Уаймондхамға дейін, B1146 оны солтүстікке қарай Факенхэмге, ал A1075 қаланы Уоттон және Тетфордқа байланыстырады.
Велоспорт
13 ұлттық велосипед жолы Дерхем қаласынан өтеді және қаланың солтүстігінде 1 ұлттық велосипед жолымен бірігеді.
Автобустар
Дерехамнан Норвич және Питербороға үнемі автобус қатынасы бар; бірнеше жергілікті ауылдарға сирек автобус қатынасы ұсынылады. Дерехамда автобус станциясы жоқ, көптеген бағыттар базар арқылы өтеді.
Теміржол
Дерехам қазіргі уақытта Ұлттық теміржол қызметтерімен қамтамасыз етілмейді. Ең жақын станция – , ол мен қатарындағы Брекленд желісінде орналасқан.
Мұралық темір жол
Қазіргі уақытта Дерехам мен Норвич арасында тұрақты қызмет жоқ, бірақ тарих бөлімінде бұрын сипатталған Уимондхам, Дерехам және Уортинг арасындағы темір жол учаскесі сақталған және қазір Mid Norfolk Railway Preservation Trust арқылы Уимондхам мен Уортинг арасында туристік желі ретінде пайдаланылуда. Бұл қайырымдылық ұйымы Солтүстік Элмхам арқылы желіні біртіндеп қайта ашуда және Факенхамға дейінгі желіні қалпына келтіруді қолдауда. МНР мұра пойыздарын жүргізумен қатар, әр жылғы қыста Polar Express Train Ride сияқты арнайы іс-шараларды ұйымдастырады және негізгі желілік компанияларды қолдау үшін жолаушы тасымайтын қызметтер көрсетеді. Дерехам мен ұлттық теміржол желісінің басқа бөліктері арасында жоспарланған қызметтер болмаса да, 2009 жылдың маусым айында Пойыздарды пайдаланушы компаниялар қауымдастығы «Қоғамдастықты байланыстыру: теміржол желісіне қолжетімділікті кеңейту» деген құжат жариялады, онда Дерехам тармағын қоса алғанда, бұрынғы бірнеше тармақтарда қызметтерді қайта жаңғырту туралы мәлімдеме жасалды. Бұл 30 миллион фунт стерлингтік ұсыныс Дерехам мен Норвич арасындағы тұрақты қызметтерді қайта жаңғыртуды көздейді, бұл Mid Norfolk Railway Preservation Trust-тың келісімімен жүзеге асырылады. 2020 жылы теміржол, Greater Anglia, Норфолк округі кеңесі, Брекленд аудандық кеңесі және New Anglia жергілікті кәсіпкерлік серіктестігі сияқты серіктес ұйымдармен бірлесіп, желіні тұрақты жолаушылар тасымалы үшін қайта ашу мүмкіндігін зерттеуге қаржы сұрап өтінім бергенін хабарлады. Желіні қалпына келтіру және оны уақытында Фейкенхэмге дейін ұзарту жоспарларына Орта Норфолк округінің депутаты Джордж Фриман қолдау көрсетті. 2021 жылдың маусым айында «Жележолды қайта жаңғырту» қорының екінші кезеңі аясында қаржыландыруға сәтсіз өтінім берілді. Үшінші кезеңге қайтадан өтінім жіберілді.
Сент-Уитбург құдығы
Қала жергілікті дәстүр бойынша VII ғасырда Әулие Уитбург құрған монастырь орнында орналасқан; әулие 743 жылы қайтыс болды. Қасиетті құдық Сент-Николас шіркеуінің ауласының батыс жағында орналасқан және дәстүр бойынша, оның денесі Ели монахтарымен қаладан ұрланған кезде ағып бастады деп есептеледі, олар оның қалдықтарын өз қалаларына алып кетті. 1752 жылы Дерхемді жаңа Бекстон немесе Бат сияқты жасау үшін Уитбург құдығының үстіне монша салуға әрекет жасалды. Ол кезде бұл ғимарат "кірпіш пен гипстен жасалған ежірейтін ғимарат" деп сипатталды және танымал болған жоқ. 1856 жылы жарық көрген кітапқа сәйкес, ғимарат 1793 жылы кеңінен жөнделді. Жергілікті пастор, преподобный Бенджамин Армстронг 1880 жылы ғимаратты бұзуға рұқсат алды. Бұлақ темір қоршаумен қоршалды, бірақ пайдаланылмады және шөптермен толып кетті. 1950 жылдан бері ол шөптерден тазартылып келеді, бірақ қоршау суға қол жеткізуге кедерілді. 2006 жылғы шіркеу туралы баяндамада Саймон Кнотт сол кезде "құдық" іс жүзінде "көлбеген бұлақ" болғанын көрсетті. Бүгінде Англия шіркеуі Сент-Николас шіркеуін "654 жылы Әулие Уитбургпен негізделген" деп атайды, мүмкін, ол әулие құрған монастырь мен кешіккен үйдің орнында болғандықтан. Шіркеу 1951 жылдан бері І санаттағы мұражай болып саналады (Тізім №1077067).
Басқару
Дерхемді қамтуға үш деңгейлі жергілікті басқару бар: қалалық (приход) кеңесі, аудандық кеңес және округтік кеңес. Олар – Дерхем қалалық кеңесі, Брекленд аудандық кеңесі және Норфолк округтік кеңесі. Қалалық кеңес ойын алаңдары, бау-бақшалар, зираттар және базарлар сияқты мәселелерге жауапты. Оның мүлкіне Дерхем ескереу залы, Нейтерд Мур, Епископ Боннерс коттеджі, екі зират және алты бау-бақша учаскесі кіреді. Қалалық кеңес қала орталығындағы Рютен алаңындағы Ассамблея ғимаратында орналасқан. Аудандық кеңестің де бас кеңсесі Дерхемде, қала шетіндегі Уолпол Лок көшесіндегі Элизабет үйінде орналасқан. Шығыс Дерхем ежелгі приход болған. 1877 жылға дейін ол көптеген ауылдық аймақтар сияқты өз приход кеңесімен басқарылған. 1877 жылы приход жергілікті басқарумен басқарылатын аудандық округке айналды. Мұндай округтер 1894 жылы қалалық округтерге қайта құрылды. Шығыс Дерхем қалалық округі 1974 жылы таратылып, жаңа Брекленд ауданының құрамына кірді. Бұрынғы қалалық округті қамтитын мұрагер приход құрылды. 1991 жылдың 24 маусымынан бастап приходтың атауы Шығыс Дерхемнен Дерхемге өзгертілді.
Өнеркәсіп және жұмыспен қамту
Дерхемде "Джентик" жиһаз фабрикасы орналасқан, ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде аспаптар мен бомбаларға арналған қораптар жасады. Қалада "Метамек" сағат фабрикасы да жұмыс істеді. "Дерехамның хоббилері" ағаш модельдер мен ойыншықтар жасау үшін жоспарлар, жиынтықтар мен құралдар – оның ішінде олардың әйгілі аяқпен басқарылатын фрезерлік машиналарын шығарды, бұл құйма пластик ойыншықтар пайда болғанға дейін кең таралған еді. Бір кезде "Хоббис" компаниясының бүкіл Ұлыбританиядағы беделді жерлерде он дүкені болды. 1960 жылдардың басында фирманы "Great Universal Stores" сатып алып, дүкендерін сатты және бизнесті жапты. Бірақ фирманың "ескі дәстүрлі" бөлімдерін зиялы басқару сатып алғаннан кейін, "Хоббис" қайтадан жанданып, өзін мамандандырылған модельдер дүкені ретінде орнықтырды. Жаңа өміріне ие болғаннан кейін шамамен 40 жыл өткен соң, "Хоббис" Дерхемнен Норфолк графтығындағы Равенингхэмге көшіп, бүгінгі күнге дейін сол жерде жұмыс істеп келеді. "Дерехам крандары" және оның ізбасары "Fruehauf trailer company" көптеген жылдар бойы қаладағы маңызды жұмыс берушілердің бірі болды. "Крандар" Ұлыбритания бойынша трансформаторлар сияқты ауыр жүктерді баяу жылдамдықпен тасымалдайтын барлық алып трейлерлерді (100 тоннадан асатын) жасады, көбінесе "Wynns" немесе "Pickfords" фирмаларының түсімен. Жаңа трейлерді іске қосу кеме іске қосылғандай той-темдармен өткізілді, көптеген адамдар қаланың тар көшелері арқылы А47 тас жолына қарай бет алған алып трейлерді көруге келді. Қалада бірнеше ірі солодовня да болды. 1980 жылдардан бері осы ірі өнеркәсіптердің көбі жойылып кетті. 2015 жылдың наурыз айында "Crisp Maltings" компаниясы станцияның жанындағы солодовня кешенін жөндеуге және оны қолөнер сырасы үшін соло жасауға пайдалануға ниетті екенін мәлімдеді, бұл жоспар ірі тұрғын үйлер салу жобасының бір бөлігі болды. Жөндеу жұмыстарына шамамен 1 миллион фунт стерлинг жұмсалуы күтілді. 2017 жылы солодовняны жөндеу жоспарынан бас тартылды, бірақ тұрғын үйлер салуға рұқсат берілді. 2020 жылдың қазіргі күніне дейін солодовня ғимараттары сыртқы әсерлерден қорғалған, бірақ әлі де бос тұр. Қазіргі уақытта Дерехамда "Flagship Housing" және "Zip Industries" компаниялары орналасқан.
Экономика
Дерехам – жергілікті тұрғындарға және кең ауылдық аймаққа қызмет көрсететін қарбалас сауда қаласы. Қаланың сейсенбі және жұма күндері түрлі азық-түлік пен тұрмыстық заттар сатылатын базары бар. Қаланың дүкендері жергілікті жекеменшік кәсіпорындар мен ұлттық желілердің үйлесімінен құралған. Market Place және High Street дәстүрлі сауда орындары болған, бірақ 2005 жылы негізінен ұлттық желілер орналасқан Wright's Walk деп аталатын жаңа сауда аймағы ашылды. Wright's Walk-те дамудың екінші кезеңі жоспарланған, бірақ ол басталған жоқ. Оның орнына, осы дамуға арналған жер тыныш қоғамдық жиын орын, қоғамдық бақ және өнер көрсету алаңын ұсынатын шағын парк құруға пайдаланылды. Паркке қаржы Тұрғын үй, Қоғамдастықтар және Жергілікті Өкімет Министрлігінің Pocket Park Fund қорынан 15 000 фунт стерлинг көлемінде берілген грант және Брекленд кеңесінен сомасы тең қаржы түсті.
Спорт және демалыс
Бұрынғы темір жол және өнеркәсіптік жер аумағы, қала вокзалына жақын орналасқан, қазір көптеген спорттық және демалыс нысандарына арналған орынға айналды. Дерехам демалыс орталығы ескі темір жол локомотив депосының орнында салынған, онда бассейн, спорт залы, би және спорттық жаттығуларға арналған ғимараттар бар. Жақын маңдағы Дерехам демалыс алаңында ашық теннис корттары, балалар ойын жабдықтары және скейт-парк орналасқан. Strikes компаниясы да осы жерде 10 дорбалы боулинг ойнайтын орынды иеленеді. Дерехамда Aldiss Park стадионында ойнайтын Дерехам Таун футбол клубы бар. 2023–24 маусымда команда Шығыс округтер лигасының Жоғарғы дивизионында өнер көрсетеді. Дерехам Таун ФК Нортгейт жоғары мектебінің алтыншы форма колледжі мен футбол клубы арасындағы серіктестік болып табылатын Дерехам білім беру және футбол академиясын (DESA) басқарады. Бұл бағдарлама студенттерге спорт бойынша 3-деңгейлі BTEC білімін алуға, сондай-ақ A деңгейлерін және/немесе GCSE математикасы мен ағылшын тілінен қайта тапсыруға, футбол академиясының мүшесі ретінде қатысуға мүмкіндік береді. DESA түлектерінің қатарында Колчестер Юнайтед клубының жартылай қорғаушысы Люк Ханнант және Суиндон Таун клубының сол қанат қорғаушысы Фрейзер Блейк Трейси бар. Дерехам регби клубы Мургейт-роудта орналасқан және Вудфорд лигасында ойнайды. Дерехам крикет клубы 1856 жылы құрылған. Ол Норвич Роудтағы алаңында үйінен тыс ойындарын өткізеді. Дерехам хоккей клубы жақын маңдағы Гринфилд жолында орналасқан. Әр жылдың тамыз айында Дерехам қаласында 2 айналымды 5 шақырымдық жүгіру жарысы өтеді, оны Dereham Runners ұйымдастырады. Алғашқы жарыс 2011 жылы өткізілді. 2012 жылы Дерехам Ұлыбритания Туры велосипед жарысының бірінші кезеңінің маршрутында болды, ол Ипсвичтен Норфолк шоу-граундына дейін өтті. Жарыс қалаға Свонтон Морли бағытынан кіріп, Театр көшесі, Базар алаңы және Норвич көшесі арқылы өтіп, Норвич жолымен қаладан шығып, Мэттишаллға қарай бет бұрды. Қаладан Gressenhall жеріне дейін жаяу жүргіншілерге арналған жол салынған. Бұл жол Марриотт жолымен Норвич және Вроксемге, ал Нар аңғары жолымен Кингс-Линнге дейін жалғасады. Neatherd Moor қаланың солтүстік-шығысында орналасқан қалалық жасыл кеңістік. 2013 жылы ол округтік жабайы табиғат ескерткіші ретінде тағайындалды. Тарихи тұрғыдан алғанда, бұл жер 1800 жылдардың басына дейін мал жаю және шикізат алу үшін пайдаланылған. Бүгінде оны жаяу жүргіншілер мен жүгірушілер пайдаланады және онда заманауи балалар ойын алаңы бар. Тағы бір үлкен ашық кеңістік – Дерехам Раш-Медоу, қаланың солтүстік-батысында орналасқан 22,2 гектар (55 акр) биологиялық ерекше ғылыми қызығушылық тудыратын жер. 2005 жылы Дерехам жаңа 2 миллион фунт стерлингтік кітапхана алды. Ғимарат екі қабаттан тұрады және бірінші қабаттың бір бөлігінде төбелі шатыры бар. Бұл кітапхана Норфолк штатындағы Миңжылдық кітапханасынан кейін екінші орынды иеленеді. Дерехамда бұрынғы астық саудасының ғимаратында үш экранды кинотеатр орналасқан. Бұл ғимаратта Metro деп аталатын түнгі клуб та бар. Ғимараттың тарихында музыкалық орындар да болған, мысалы, 1960 жылдары онда көптеген танымал топтар өнер көрсеткен. Олардың ішінде Small Faces, Cream, Pink Floyd, The Jeff Beck Group және The Jimi Hendrix Experience топтары бар.
Медиа
Жергілікті жаңалықтар мен теледидар бағдарламаларын BBC East және ITV Anglia ұсынады. Телевизиялық сигналдар Такольнестон теледидар таратушысынан алынады. Дерехамның жергілікті радио станциялары – BBC Radio Norfolk, Heart East және Greatest Hits Radio East (бұрынғы Radio Norwich 99.9). Дерехам Таймс – қаланың апталық жергілікті газеті, сондай-ақ аймақтық Eastern Daily Press газетін де қамтиды.
Жастар топтары
Дерехамда екі белсенді скаут тобы бар, екеуі де Скаут қауымдастығының құрамына кіреді. 1st Dereham тобы 1908 жылы құрылған, ол әлемдегі ең ерте құрылған топтардың бірі. Бұрын 3-ші Дерехам скаут тобы болған. Қала 1249 эскадрильяның, Әуе жаттығу корпусының орны, олар Норвич жолындағы Кадет орталығында парадқа қатысады. Әскери кадеттер де сол жерде парад өткізеді. Дерехам қаласында DOSYTCo жасөспірімдер театры тобы жұмыс істейді, ол балалармен Дерехам еске алу залында қойылымдар қояды, мысалы 2015 жылы "Hairspray" қойылымы көрсетілді.
Көрікті жерлер
Қаладағы ең танымал ғимараттардың қатарында 1502 жылы салынған, сыртқы қабырғасы әшекейленген епископ Боннердің үйі, Норман шіркеуі, 2013 жылы толықтай қайта жаңартылған Шығыс Дерехам жел диірмені және үлкен саңырауқұлақ пішіндес су мұнарасы бар. Жақын жерде Грессенхолл ауылдық өмір мұражайы орналасқан. Қала сонымен қатар, Уаймондхамға қарай 11,5 мильдік теміржолмен пойыз қатынасын жүзеге асыратын Mid Norfolk Railway бас кеңсесіне де ие, сондай-ақ Солтүстік Елмхам және округтік мектеп станциясына дейінгі 6 мильдік теміржол желісі де оның меншігінде. Дерехам мен айналасындағы көрікті жерлерге арналған нұсқаулық, туризмді дамыту мақсатында, 2020 жылдың наурыз айының соңында жарық көруге жоспарланған еді.