Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жазық және құрғақ нан.
Flat and dry type of bread
Қырқыраған нан – негізінен қара бидай ұнынан жасалған, жазық және құрғақ нан. Ол жеңіл және суы аз болғандықтан ұзақ сақталады. Бұл нан дәстүрлі тағам болып саналды және көп уақыт бойы кедейлердің тамағы ретінде қарастырылды.
Crispbread is a flat and dry type of bread, containing mostly rye flour. Crispbreads are lightweight and keep fresh for a very long time due to their lack of water. Crispbread is a staple food and was for a long time considered a poor man's diet.
Шығу тегі
Финляндия мен Швецияда қышқыл нан тұтынудың ұзақ тарихы бар. Қышқыл нанның пайда болуы бұрынғы spisbröd 'пеш наны' деп аталатын, оған ұқсас, бірақ қалың наннан бастау алады. Мұндай нан кем дегенде VI ғасырдан бері Швецияның орталық аймақтарында пісіріліп келеді. Оларды әдетте пештің үстіне іліп кептіретін. Швеция мен Батыс Финляндиядағы дәстүрлі қышқыл нан осы дәстүр бойынша, ортасында тесігі бар, дөңгелек, жалпақ нан түрінде жасалады, осы тесіктердің арқасында оны төбеге жақын ілінген ұзын бағаналарда сақтау ыңғайлы. Бұл тышқандарды шатырдан аулақ ұстау үшін де жасалған болуы мүмкін. Дәстүр бойынша, қышқыл нан жылына екі рет пісірілетін: егін жинаудан кейін және көктемде, мұздаған өзендер еріген кезде. Бүгінде кең таралған жұқа қышқыл нан Шығыс Вярмландтан шыққан. Швециядағы алғашқы өнеркәсіптік қышқыл нан пешханасы, AU Bergmans enka, 1850 жылы Стокгольмде өндіріс бастады. Төртбұрышты Knäckebrot алғаш рет 1927 жылы Германияда өндірілді және содан бері онда танымал және қолжетімді болып келеді. 2003 жылы жарияланған мәліметтерге сәйкес, қышқыл нан үй шаруашылықтарында ең көп Швецияда кездеседі. Швециядағы үй шаруашылықтарының 85 пайызында қышқыл нан бар, ал Германияда бұл көрсеткіш 45 пайызды, ал Францияда 8 пайызды құрайды.
Finland and Sweden have long traditions in crispbread consumption. The origin of the crispbread came from the earlier spisbröd 'stovebread' which was a similar but thicker kind of bread. These breads were baked from at least the sixth century in central Sweden. They were usually hung above the stove to be dried. Traditional crispbread in Sweden and western Finland is made in this tradition with the form of a round flat loaf with a hole in the middle to facilitate storage on long poles hanging near the ceiling. It may also have been a way to keep the rats away from them. Traditionally, crispbreads were baked just twice a year: following harvest and again in the spring when frozen river waters began to flow. The slim crispbread that is common today originated in eastern Värmland. Sweden's first industrial crispbread bakery, AU Bergmans enka, began its production in Stockholm in 1850. Rectangular Knäckebrot was first manufactured in Germany in 1927, and has remained popular and readily available there ever since. Crispbread in the household is most common in Sweden (figures published in 2003); in Sweden 85 percent of households have crispbread at home, while in Germany it is 45 percent and in France 8 percent.
Құрамында бар заттар
Қызанақ нан дәстүрлі түрде толық диқандалған қарабидай ұнынан, тұздан және судан тұрады. Бірақ бүгінде көптеген қызанақ нан түрлеріне бидай ұны, дәмдеуіштер мен дәндер қосылады, және көбінесе ашытқымен немесе сауырмен ашытылады, сондай-ақ сүт немесе кунжут тұқымы да қосылуы мүмкін. Ашымаған қызанақ нан жағдайында көпіршіктер қамырға механикалық түрде енгізіледі. Дәстүрлі түрде, бұл қар немесе мұз ұнтағын қамырға араластыру арқылы жасалатын, ол пісіру кезінде буланып кететін. Бүгінде қамыр суытылып, көп мөлшерде су қосылып, көпіршік пайда болғанша араластырылады. Тағы бір әдіс – қамырды экструдерде қысыммен илеу. Қысымның күрт төмендеуі судың булануына себеп болып, қамырдың ішінде көпіршіктер құрайды. Қызанақ нан әдетте 200 және 250 °C температурада бірнеше минутқа ғана пісіріледі.
Crispbread traditionally consists of wholemeal rye flour, salt, and water. Today, however, many kinds of crispbread contain wheat flour, spices and grains, and are often leavened with yeast or sourdough, and milk or sesame seeds can be added. In the case of unleavened crispbread, bubbles are introduced into the dough mechanically. Traditionally, this was done by mixing snow or powdered ice into the dough, which then evaporated during baking. Today, the dough, which must contain a large amount of water, is cooled and mixed until bubbly. Another method is to knead the dough under pressure in an extruder. The sudden drop in pressure then causes water to evaporate, creating bubbles in the dough. Crispbread is only baked for a few minutes, at temperatures usually between 200 and 250 °C.
Қызмет көрсету
Кеспе нан өте құрғақ болғандықтан, оны май сияқты жағылатын нәрселермен және қалау бойынша қосымша тағамдармен береді. Кеспе нан көбінесе күнделікті тамаққа кіреді. Швеция мен Финляндияда мектептегі тамаққа кеспе нан, сары май немесе маргарин қосылады. Оны дәнді дақылдар немесе мюсли орнына йогурт немесе фильмйөлкке ұнтақтап салуға болады, тіпті пиццаның негізі ретінде де қолдануға болады. Швецияда кеспе нан бұршақ сорпасымен және маринадталған шабақпен бірге берілетін тағам.
Crispbread itself is very dry and therefore served with a spread, like butter, and optional toppings. Crispbread is usually a part of a daily meal. In Sweden and Finland crispbread and butter or margarine are included in school meals. Crispbread might also be crushed into yogurt or filmjölk in place of cereals or muesli, and even used as a pizza base. In Sweden, crispbread is a common side dish for pea soup, as well as for pickled herring.