Загреб облысының Запрешич қаласының тарихы мен географиясы

Кіріспе

Загреб облысының қаласы, Хорватия.

Запрешичтегі және оның маңындағы ең алғашқы адам қонысы неолит дәуіріне дейін барып жетеді, ал аймақта бірнеше римдік жолдар салынған. Көлік дәліздеріне жақын орналасуы қала атауының мағынасында да көрінеді (za – «жанында немесе артында», prešće – «өткел»). Елді мекен туралы алғашқы жазбалар 1474 жылға дейін сақталып қалған. (бірақ, кейбір авторлар Запрешичтегі Әулие Петр шіркеуі 1334 жылы жазылған деген болжам бар құжатта еске алынған болуы мүмкін деп санайды). Орта ғасырдың соңы мен жаңа заманның басында ауыл тарихында феодалдық Сюседград иелігінің және Брдовец приходының құрамына кіру де бар. 19 ғасырда қалада Хорватиядағы алғашқы ет өңдеу орны жұмыс істеді. Алайда, 1995 жылға дейін қала ресми түрде құрылмады. Қаланы әкім, жеті мүшеден тұратын қалалық басқарма (жоғарғы палата) және жиырма бір мүшеден тұратын қалалық кеңес (төменгі палата) басқарады. Запрешичтің өз өрт сөндіру бөлімі бар, бірақ полиция қызметін Загреб қаласы қамтамасыз етеді. Komunalno poduzeće Zaprešić электр энергиясын қоспағанда, барлық коммуналдық қызметтерді басқарады. Запрешичтегі әсем судің сапасы жоғары. Көптеген теміржол және автомобиль көлігінің дәліздері арқасында Запрешич «Загреб облысының солтүстік-батыс қақпасы» деп аталды. Ол Загребті Орталық Еуропамен байланыстыратын A2 тас жолының қасында орналасқан. Сонымен қатар, Загребтен солтүстік-батысқа қарай бағытталған негізгі теміржолға іргелес жатыр. Үшінші секторға бағытталған қала экономикасы, халықтың көптеп келуіне байланысты қарқынды дамуда. Запрешичтің білім беру мекемелері балабақшадан жоғары білім беру орталықтарына дейін қамтиды. Қалада төрт бастауыш мектеп, бір гимназия және екі университет бар. Запрешич агломерациясында «сарай жолы» деп аталатын алты қамал орналасқан. Қалада мұражай мен сурет галереясы да бар. Аймақтағы ең танымал спорт түрі – футбол, ал жергілікті команда – Хорватия футбол лигасының бұрынғы мүшесі болған NK Inter Zaprešić. Запрешичте басқа да спорт түрлері дамыған, сонымен қатар гольф курорты да бар.

The first human settlement in, and near Zaprešić dates from the Neolithic, and several Roman roads were constructed in the area. Vicinity to transport corridors is also reflected in the meaning of the name (za, 'near or behind', prešće 'crossing'). The first records of the settlement date from 1474. (although, some authors claim that the church of Saint Peter in Zaprešić could have been mentioned in a document supposedly written in 1334). In the late medieval and early modern times, the village history includes being a part of a feudal estate Susedgrad, as well of being a part of Brdovec parish. During the 19th century the town was operating the first meat packaging plant in Croatia. However, it was not formally established as a town until 1995. The town is governed by a mayor, a town government of seven members (upper house), and a town council of twenty one (lower house). Zaprešić has its own fire department, but police coverage is provided by the City of Zagreb. Komunalno poduzeće Zaprešić manages all utilities except electricity. Tap water in Zaprešić is of high quality. Due to its many rail, and road transport corridors, Zaprešić has been dubbed the "northwestern gate to Zagreb County". It lies directly next to the A2 highway connecting Zagreb to Central Europe. It also is adjacent to the main railway leading northwest out of Zagreb. Centered on the tertiary sector, the town's economy is booming due to a large population influx. Zaprešić's educational facilities range from kindergartens to centers of higher education. The town is home to four elementary schools, one high school, and two universities. The Zaprešić metropolitan area contains six castles that together make up what is known as the "palace path." The town also has a museum and an art gallery. The most popular sport in the region is football, and the local team was NK Inter Zaprešić, that used to be a member of the First Football League of Croatia. Other sports are also present in Zaprešić, and the town is home to a golf resort.

Тарих

Қазіргі Запрешич аумағында адамдардың алғашқы қоныстануы неолит дәуіріне дейін жетеді, бұл жақын орналасқан Бродвецте табылған тас балғалармен және Мария Горицадағы мыс дәуіріне жататын балғалармен куәландырылады. Сондай-ақ, Свети Криж аумағында Халльштатт мәдениетінің іздері де табылды. Римдіктердің іздері Siscia–Neviodunum–Emona тас жолы арқылы қалдырылған, ол Сава өзенінің сол жағалауымен, қазіргі Запрешич аумағы арқылы, қазіргі елді мекендердің жанынан өтіп, өтеді. 1334 жылы Запрешичте Әулие Петр шіркеуі салынды, бұл Запрешичтің қазіргі қонысының алғашқы куәлігі болды. Елді мекен тез дамыды, бұл оның сауда және транзиттік жолдардағы орнымен байланысты. Көтерілістің тағы бір басшысы Мария Горица тұрғыны Илия Грегорич болды. 1903 жылы Запрешич теміржол станциясы Хуен Хедерваридің венгрлендіру саясаты мен 1868 жылғы хорват-венгр келісімінің бұзылуына байланысты туындаған екі венгрге қарсы көтерілістің ортасы болды, бұл Хорватияның теміржол объектілеріне венгр ұлттық символдарының орнатылуымен болды. Бұл демонстрациялар сол кезде елді шарлаған кең ауқымды ұлттық қозғалыстың бір бөлігі болды. Екі жағдайда да демонстрациялар жергілікті жандарммен қақтығысқа ұласып, бірнеше шаруаның қаза болуына және ондаған жергілікті тұрғындардың қамауға алынуына әкелді. Жандармдардың қолынан қаза тапқан немесе жарақат алған шаруалар дәстүрлі түрде батырлар мен шейіттер ретінде құрметтеледі. Олардың құрметіне 1928 және 2003 жылдары Запрешич теміржол станциясының ғимаратына екі ескерткіш тақта орнатылды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Хорватиядағы ең көне ет өнеркәсібі – Industrija mesnih proizvoda құрылды. Запрешич 1952 жылы Запрешич муниципалитеті құрылғанда ресми түрде құрылды. Муниципалитет Загреб котарының және кейіннен Загреб қаласының құрамында жұмыс істеді. Запрешич қаласы (Grad Zaprešić) 1995 жылдың 30 қарашасында құрылды. Сол күні Пуща, Хрушевец Купленски (тек атауын сақтап, таратылды) және Загреб қаласының аймақтары жаңа Запрешич қаласына қосылды. Меренье елді мекені 1997 жылдың 17 қаңтарында Запрешичтің қарауына өтті.

The first records of human inhabitants in area of what is today Zaprešić can be traced back to the Neolithic, which can be seen by stone axes found in nearby Brdovec, and axes from the Copper Age found in Marija Gorica. Hallstatt culture traces were also uncovered in the area of Sveti Križ. The Romans left their imprints on nearby in the form of the Siscia–Neviodunum–Emona road, which followed Sava River on its left bank through area of what is today Zaprešić, passing near modern settlements. In 1334, the parish church of St. Peter was founded in Zaprešić, marking the first evidence of the modern settlement of Zaprešić. The settlement developed rapidly, which is attributed to its position on trade and transit routes. Another revolt leader was Ilija Gregorić, a resident of Marija Gorica. In 1903, Zaprešić railway station was a hotspot of two anti Hungarian riots caused by Khuen Hedervary's magyarization policy and breaking of Croatian Hungarian Settlement of 1868 by installing Hungarian national symbols on railway objects across Croatia. These demonstrations were part of a wider national movement that swept the country at a time. In both occasions the demonstrations turned into a scuffle with local gendarmes which ended up with several peasants killed and dozens of locals arrested. Peasants that were killed or injured by the gendarmes are traditionally celebrated as a heroes and national martyrs. In their honour, two separate memorial boards were placed on the building of Zaprešić railway station in 1928. and 2003. After the First World War, the oldest meat industry in Croatia, the Industrija mesnih proizvoda, was founded. Zaprešić was formally established for the first time in 1952, when the Municipality of Zaprešić was formed. The municipality operated as part of the Zagreb kotar and later City of Zagreb. The Town of Zaprešić (Grad Zaprešić) was incorporated on 30 November 1995. On that day, parts of the surrounding municipalities of Pušća, and Hruševec Kupljenski (which was disbanded, leaving only a namesake settlement) and the City of Zagreb were incorporated into a new Town of Zaprešić. The settlement of Merenje came under the jurisdiction of Zaprešić on 17 January 1997.

География

Запрешич – Хорватияның астанасы және ең ірі қаласы Загребтің қалалық аймағының бір бөлігі. Ол Загребтен солтүстік-батысқа қарай, Крапина және Сава өзендерінің құсылған жеріне жақын орналасқан. Запрешичтің Zajarki көлі бар, ол қала мен Сава өзенінің арасында, қаланың оңтүстігінде жатыр. Бұл көл әдетте "Багер" (хорват тілінде "экскаватор" деген мағынаны білдіреді) деп аталады. Көл қазір де шағыл кені ретінде пайдаланылуда, бірақ Запрешич тұрғындары мен жағажайға демалуға келгендер үшін, сондай-ақ жергілікті халық пен демалыспен балық аулауға келген шетелдік туристер үшін танымал орын. Zajarki көліндегі балық аулау ісін "Šrd Šaran", Запрешич реттейді. 2017 жылы көлдің шығыс жағында барбекюге арналған үйлермен және жағажай волейболы, гандбол және футбол алаңдары бар пикник аймағы салынды.

Экономика

Запрешичтің қолайлы орналасуы, кеңеюге мүмкіндік беретін жағдайлар, өте жоғары таза көші-қон және халық санының өсуі (жыл сайын 1000 адамға шаққанда 29 адамға дейін) экономикалық өркендеуді күтілуде. Хорватияның көптеген қалаларына, оның ішінде астанасына да әсер еткен қаржылық дағдарысқа қарамастан, қала қарызсыз жұмыс істейді және жылдық бюджеттің 20-30 пайызға дейін өсуін күтеді. Үшінші сектор басым, негізінен бөлшек сауда, қонақжайлылық, туризмнің шамалы үлесі, сондай-ақ сувенирлерді өндіру және қаржылық қызметтер. Екінші сектор да бар, оған керамика өнеркәсібі (2006 жылдан бастап Inker Roca компаниясының бөлігі), металл өңдеу (Karbon Nova, Lanac және Unija metali) және химия өнеркәсібі (Messer Croatia plin, Montkemija) кіреді. Бірінші сектор негізінен ауыл шаруашылығынан тұрады және оның қысқаруы күтілуде. Қазіргі уақытта ауыл шаруашылығына пайдалануға берілген жерлер бар, бірақ қаланың жалпы жоспарында экономикалық өзгерістер 2015 жылға қарай ауыл шаруашылығы жерлерін азайтады деп күтілуде, бұл Загребтің кеңеюімен басталған қала маңындағы елді мекендердің дамуын жеделдетеді. Запрешич экономикасының болашағы шағын және орта бизнестің, туризмнің және тағам өнімдерімен байланысты салалардың дамуында. 2008 жылы қаланың бюджеті 198 миллион HRK құрады. West Gate сауда орталығы – Запрешич аймағында жұмыс орындарының көп қажеттілігін тудыратын сауда орталығы. Крапина өзені мен А2 тас жолының жанында орналасқан орталық Загреб аймағының 2,3 миллион тұрғынына қызмет көрсетеді. Бұл сонымен қатар Загреб агломерациясының ең ірі сауда орталығы болып табылады. Құрылысы 2007 жылдың соңында басталды және 2009 жылдың қазанында ашылды.

Мәдениет және БАҚ

Запрешичтің мәдени мұрасына "сарай жолы" деп аталатын алты тарихи қамал мен сарайлар кіреді: Лужница сарайы, Янушевац сарайы, Ладуч сарайы, Оршич отбасы сарайы, Яковле сарайы және Нови Двори. Нови Двори (сонымен қатар Нови Двори Джелачичеви – Жаңа Джелачич сарайы) Хорватияның ең танымал банының бірі Иосип Джелачичтің резиденциясы ретінде белгілі. Дегенмен, оған дейін ол 1611 жылы қарапайым екі қабатты үй ретінде салынғаннан кейін бес отбасы (соңғысы – Ердоди) тұрған. Ол поместье стиліндегі жақсы сақталған мысал болып табылады. 1934 жылы Иосип Джелачичтің жүрегі елжіреген туыстары мен туған қыздары сарайды мемлекетке сыйға берді. Қалада Матия Скуржени мұражайы (1984 жылы ашылған) орналасқан, ол Нови Дворидің бұрынғы астық қоймасында жайғасқан. 1991 жылы есігін ашқан Razvid көркемсурет галереясы Франьо Ференчак, Иван Ловренчич, Драго Гргас, Давор Вукович (Запрешичтің тумасы) және Крешимир Трумбеташ сияқты көптеген белгілі хорват суретшілерінің туындыларын көрмеге қойды. Запрешичтің негізгі кітапханасы "Ante Kovačić" Загреб қалалық кітапханалары қауымдастығының (KGZ) құрамына кіреді және 78 385 кітапқа қол жеткізе алатын 5 541 мүшесі бар. Барон Левин Раухтың қызметкері Альбин Бонцелли 1921 жылы Бродвецте Запрешич аймағындағы алғашқы кітапхананы құрды. Тағы бір кітапхана 1958 жылы ашылды және 1986 жылы қазіргі орнына көшірілді. Запрешичте Запрешич Сава орнитологиялық қорығы орналасқан, ол қаланың оңтүстігінде, Заярки көлінің жанында. Қорықтың көп бөлігі орман мен тығыз жапырақтары аз өсімдіктермен жабылған, сондай-ақ өзен арналарымен қиылысатын батпақты жерлерге толы. Запрешичте радиостанция жұмыс істейді: Radio Zaprešić (сонымен қатар Round Wave Station Zaprešić деп те аталады). Станция FM сигналын 96,0 және 99,5 МГц жиіліктерінде, аптаның әр күні 24 сағат бойы хабар таратады. Ол 1987 жылдың 15 қаңтарында құрылды. 2015 жылдың қыркүйегінде радиостанция өз атын "Z fm" деп өзгертті. Жергілікті ай сайын шығатын "Пригорский Кај" газетінің кеңсесі Бродвец муниципалитетіне қарасты Шенковец елді мекенінде орналасқан. 2009 жылы Television Zaprešić (хорват тілінде: Televizija Zaprešić) жергілікті кабельді телеарна ретінде жұмыс істей бастады. 2015 жылдың сәуір айында Television Zaprešić эфирлік хабар таратуға лицензия алды және өз атын Televizija Zapad (ағылшын тілінде: Television West) деп өзгертті. Телеарна жергілікті маңызы бар мәселелерді жарыққа шығаруға арналған.

Zaprešić's cultural heritage includes a series of six historic castles and palaces known as "the palace path" : Lužnica mansion, Januševac palace, Laduč mansion, Oršić family mansion, Jakovlje palace, and Novi Dvori. Novi Dvori (also known as Novi Dvori Jelačićevi – New Jelačić Palace) is known for being the residence of Josip Jelačić, one of the most famous Croatian bans. However, before that it was inhabited by five families (the last one being Erdödy) after its construction in 1611 as a simple two story house. It remains a well preserved example of a manorial estate. The palace was left to the state in 1934 by Josip Jelačić's nephew and nieces. The town is home to the Museum of Matija Skurjeni (opened in 1984), a gallery of works by the renowned painter. It is located in the former granary of Novi Dvori. The art gallery Razvid, that opened in 1991, has held exhibitions of works by many important Croatian artists, such as Franjo Ferenčak, Ivan Lovrenčić, Drago Grgas, Davor Vuković (a native of Zaprešić) and Krešimir Trumbetaš. The Zaprešić main library, "Ante Kovačić", is a part of the association of Zagreb City Libraries (, KGZ), and has 5,541 members with access to 78,385 books. Albin Bonzelli, an employee of Baron Levin Rauch, founded the first library in
Zaprešić area in 1921 in Brdovec. A more recent library was founded in 1958, and moved to its present location in 1986. Zaprešić contains the ornithological reserve Zaprešić Sava, which is located south of the town, at Lake Zajarki. The reserve is covered mainly with woods and thick low vegetation, and criss crossed by fluvial marshes. A radio station operates in Zaprešić: Radio Zaprešić (also known as Round Wave Station Zaprešić, ). The station broadcasts an FM signal at 96.0 and 99.5 MHz, 24 hours each weekday. It was founded on 15 January 1987. In September 2015., radio station changed its name to "Z fm". The local monthly newspaper Prigorski Kaj has its seat in the nearby settlement of Šenkovec in the Brdovec municipality. In 2009. Television Zaprešić (Croatian: Televizija Zaprešić) started operating as a local cable television channel. In April 2015., Television Zaprešić was granted concession for terrestrial broadcasting and changed its name to Televizija Zapad (English: Television West). The television is dedicated to cover the topics of local importance.

Спорт және демалыс

Запрешичтегі ұйымдастырылған спорт 1926 жылы, Запрешич пен Савский Маровтың тіркелмеген командалары арасындағы алғашқы футбол ойынымен басталды. 1929 жылы "НК Сава" футбол клубы құрылды (қазір "НК Интер Запрешич" деп аталады). Запресичте 20 спорт клубы мен қауымдастығы бар, ең танымалдары – футбол, баскетбол, гандбол, боулинг, теннис, үстел теннисі, шахмат, велоспорт, таэквондо және бочче. Запрешич бірнеше беделді спорт клубтарына отан, мысалы, "НК Интер Запрешич" (футбол), "KK Fortuna Zaprešić" (баскетбол), "RK Zaprešić" (гандбол), "KK Zaprešić" (боулинг) және тағы да басқалары. Басты спорттық нысан – "ŠRC Zaprešić" (Спорт және демалыс орталығы Запрешич), ол футбол стадионы мен спорт залын қамтиды. Грушевец Купленски, Иванец, Яблановец, Купленово және Поятно елді мекендерінде де басқа спорт алаңдары бар. "НК Интер Запрешич" клубының үй стадионы – қаланың солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан "ŠRC Zaprešić", ол 5,528 көрерменге дейін қабылдай алады. "Нови двори" гольф курорты 2004 жылдың 16 қазанында ашылды, ал премьер-министр Иво Санадер алғашқы ойынды бастады.

Үкімет

Запрешичтің ұзақ тарихына қарамастан, 30 қараша 1995 жылы Запрешич қаласының құрылуымен ғана оның өз сайланған өкілдері болды. Қала әкімшілігі екі деңгейлі биліктен тұрады: қала әкімі және қала кеңесі. Қала кеңесі төрт жыл сайын сайланады. Қала әкімі атқару билігін жүзеге асырады. Ол сайлаушылармен тікелей сайланады. Қазіргі қала әкімі – Желько Турк (Хорватия демократиялық одағы – HDZ, 2006 жылы сайланды, 2009, 2013 және 2017 жылдары қайта сайланды), оның орынбасарлары – Дамир Бенчевич және Алан Лабус. Запрешич – Загребтің батыс бөлігі мен Запрешич қалалық аймағын қамтитын 1-ші хорват сайлау округінің құрамына кіреді. Қала кеңесі қаланың заңнамалық билігін жүзеге асырады. Ол Запрешич тұрғындарының мүддесін қорғайды және қала бюджетін басқарады, оның құрамында төрағасы мен екі орынбасары бар жиырма бір мүшеден тұрады.

Білім

Запрешич қаласы мектепке дейінгі білім беруден жоғары білімге дейінгі білім беруді қамтамасыз етеді. Оған төрт тіркелген балабақша (жеті орналасқан жерде), төрт бастауыш мектеп, бір гимназия және бір колледж кіреді. Запрешич қаласындағы бастауыш мектептердің қатарында Antun Augustinčić, Ljudevit Gaj және Kupljenovo бастауыш мектептері, сондай-ақ Bistra муниципалитетіне қарасты Bistra бастауыш мектебінің филиалы бар. Бан Йосип Желачич гимназиясы қаланың солтүстік-батыс бөлігіндегі Франхо Туджман алаңында орналасқан. Запрешичте бизнес және менеджмент салаларында курстар ұсынатын, хорват тарихшысы және теологы Балтазар Адам Крчеличтің есімімен аталатын қолданбалы ғылымдар университеті бар, ол қала орталығындағы Новак көшесінде орналасқан. Запрешичтегі ашық университеті тілдер, компьютерлік ғылым және музыкалық аспаптар, сондай-ақ кәсіптік оқыту бойынша түрлі курстарды ұсынады.

Инфрақұрылым

Запрешич көбінесе "10290 Запрешич" пошталық кодымен қамтылған, ал Хорватия поштасы қалада төрт пошта бөлімін басқарады: Иванец-Бистранскиде, Лужницада, Шибицеде және Запрешичте. Қаланың өзі "10294 Donja Pušća" (Поятно), "10295 Купленово" (Хрушевец Купленски, Купленово, Меренье) және "10298 Donja Bistra" (Яблановец) пошталық кодтарының аумақтарымен шектеседі. Запрешичтің өз полиция бөлімі бар, PP Zaprešić, Загреб қалалық полиция департаментінің Загреб округі филиалы, Запрешич қалалық аймағының барлық аудандарына жауапты. Өрттен қорғауды Запрешич қаласының өрт сөндіру бөлімі қамтамасыз етеді, ол сонымен қатар жеті муниципалитеттен тұратын қалалық аймақтың барлық бөлігіне қызмет көрсетеді. Запрешич қаласында алты ерікті өрт сөндіру бригадасы бар, олардың барлығы Запрешич өрт сөндіру қауымдастығының мүшелері. Запрешичте қалалық сот та бар. Электр энергиясынан басқа барлық коммуналдық қызметтерді Komunalno poduzeće Zaprešić басқарады. Электр энергиясын, Хорватияның қалған бөлігіндегідей, Hrvatska elektroprivreda қамтамасыз етеді, ал Elektra Zagreb компаниясы таратуды жүзеге асырады, ол Загребте және Загреб округінде электр энергиясына қол жеткізуді басқарады. Запрешич Шабице елді мекеніндегі су сорғысы арқылы жер асты су қорынан әкелінетін суды пайдаланады. Сава өзенінің табиғи ресурстарын пайдалану жүйесінің бір бөлігі ретінде Загребтің төңірегінде төрт гидроэлектр стансасы (ГЭС) салу жоспарлануда, олардың бірі Запрешичте орналасқан (ГЭС Запрешич, сондай-ақ ГЭС Подсусед деп те аталады).

Көлік

Қала Загреб округінің және Загребтің маңызды көлік торабы болып табылады. Сондықтан оны "Загреб округінің солтүстік-батыс қақпасы" деп атайды. Қала ішінде және қалалар арасында автобус және теміржол көлігі арқылы байланыс жасалады. Zaprešić – ірі теміржол түйіні, одан теміржол батысқа Словенияға (X дәлізі), солтүстікке Zabok және Kumrovec (X дәлізі) және шығысқа аймақтық теміржол орталығы Zagreb-ке барады. Хорватия теміржолы Zaprešić теміржол стансасын батысқа қарай жүретін маңызды халықаралық пойыздармен, сондай-ақ Савский Мароф – Загреб бас станциясы – Дуго Село қала маңы желісімен қамтамасыз етеді. Қалаға екі автобус компаниясы қызмет көрсетеді: аймақтық Zagrebački električni tramvaj (ZET) және жергілікті Meštrović prijevoz. ZET 172 маршрутымен Zaprešić-ке қатынайды, ол Загребтегі Черномерец автобус терминалынан басталып, күндіз әр 8-15 минут сайын, ал түнінде белгілі бір уақыт аралығында жүреді. 176 және 177 маршруттары Zaprešić қала маңындағы Bistra муниципалитетіне дейін созылады. Meštrović prijevoz, Zaprešić-тің қала ішіндегі негізгі автобус компаниясы, Zaprešić және оның агломерациясындағы барлық муниципалитеттерді байланыстыратын автобус желілерін пайдаланады. Аймақтағы ең кең өзен – Сава өзені, Рим дәуірінде Krško-ға дейін кеме жүргізуге қолайлы болған. Қаланың ешбір өзенде порты жоқ. Көлік мүмкіндіктерін жақсарту және қалада қолданыстағы жаңа әуе спортына (мысалы, парапланерлік немесе жолсерфинг) берік негіз құру үшін қаланың солтүстік-шығысында, Крапина өзені мен теміржолдың арасында әуежай салу жоспарлануда. Бұл жердегі жер пайдаланылмаған, адам тұрмайды және спорт пен демалыс үшін әкімшілік тәртіппен таңдалған. Ұшу-қону жолақтары, рульдер, әуе қозғалысын басқару ғимараты, ангар және басқа да қажетті ғимараттардың орналасуы анықталған. Әуежай негізінен спорттық әуежай ретінде, ұшуды оқыту және чартерлік рейстер үшін пайдалануға арналған. 2009 жылғы мәліметтерге сәйкес, құрылыстың басталу күні әлі жарияланбаған. Сонымен қатар, Zaprešić Jelačić құрметіне аталған маңызды магистральдық жолды салды. Тарихшы, теолог, заңгер және Загребтегі канон болған Балтазар Адам Крчелич (1715–78) Zaprešić агломерациясы болып табылатын жерде өмір сүрген. Шенковец, Брдовец қаласында туған ол Венадағы Collegium Croaticum Viennense ректоры болды. Ол латын тілінде 757 кітап жазды, сондай-ақ хорват тілінің кайкав диалектінде де жазды. Хорватиядағы славян тәуелсіздігі үшін күрес қозғалысының иллириялық қозғалысы оның екі азаматы арқылы Zaprešić-ке де байланысты: Иван Перковач (1826–71), Harmica-дан шыққан публицист, Брдовец, Vijenac және Pozor редакторы, Matica hrvatska хатшысы және Хорватия парламенті Сабор мүшесі; және Павао Штоос (1806–62), ақын, діни қызметкер және Dubravica-дан келген иллириялық қозғалыстың маңызды мүшесі. Мария Горицадан шыққан Анте Ковачич (1854–89) иллириялық қозғалыстың салдарынан өмір сүрді, бірақ оған қарамастан жемісті жазушы болды. Оның ең маңызды туындысы – U registraturi, ауылдан шыққан, үлкен қалаға көшіп кеткен Ivica Kičmanović өмірі туралы роман. Zaprešić-тің жақындағы тарихында бірнеше танымал хорват қоғам қайраткерлері бар, мысалы, 1953 жылдан бастап өліміне дейін Zaprešić-те тұрған хорват наив суретшісі Matija Skurjeni (1898–1990). Ол Хорватиялық наив суретшілер қоғамын құрушылардың бірі болды. 1987 жылы Zaprešić-те оның туындыларынан өнер галереясы ашылды. Бұл галерея 2000 жылы мұражайға айналды. Басқа танымал тұрғындардың арасында Psihomodo Pop тобының солисі Давор Гобак (1964 жылы туған) бар. Карловацта туылғанымен, ол Zaprešić тұрғыны; Давор Вукович (1951 жылы туған), Герцег-Новиден келген суретші және ақын, Zaprešić-те тұрады; және Мира Влахович, опера әншісі. Влахович Хорватия Ұлттық театрында ән шырқады. Zaprešić музыкалық өмірінде Zaprešić-те құрылған хип-хоп тобы Connect-ті атауға болады. Connect хорват футбол гимні "Samo je jedno" авторы. Хорват саясаткері және қазіргі Хорватия Ішкі істер министрі Давор Божинович та Zaprešić-те тұрады.

The town is a major transport hub for the area of Zagreb County and Zagreb itself. It is thus known as the "northwestern gate to Zagreb County." Mass transit provides intra city and inter city connections in form of bus and rail. Zaprešić is a major railway intersection, with railways leading west to Slovenia (Corridor X), north to Zabok, and Kumrovec (Corridor Xa) and east to the main regional railway hub Zagreb. Croatian Railways services the Zaprešić train station with major interstate trains going to the west, but also with the suburban line Savski Marof–Zagreb Main Station–Dugo Selo. The town is serviced by two bus companies: the regional Zagrebački električni tramvaj (ZET) and local Meštrović prijevoz. ZET operates line 172 to Zaprešić, which starts at the Črnomerec bus terminal in Zagreb and runs every 8 to 15 minutes during day, and at irregular intervals during the night. Lines 176 and 177 run to the Zaprešić suburban municipality of Bistra. Meštrović prijevoz, the main intra city bus company of Zaprešić, operates bus lines connecting Zaprešić and all municipalities in its metropolitan area. The widest river in the area, the Sava River, used to be navigable up to Krško, Slovenia in Roman times. The town does not have a port on any of its rivers. To establish better transport capabilities, and create a solid ground for the emerging air sports that are already available in the town (e. g. hang gliding or paragliding), an airport is planned northeast of the town, between the Krapina River and the railroad. The land at this location is unused, uninhabited, and administratively selected for sports and recreation. The arrangement of the runways, taxiways, air traffic control building, hangar, and other necessary buildings have already been determined. The airport is intended to serve primarily as a sports airport, for teaching flying, and for charter flights. as of 2009 the date when the construction starts had not yet been announced. and Zaprešić credits Jelačić with a major arterial road named in his honor. Baltazar Adam Krčelić (1715–78), a historian, theologian, legal expert, and a canon in Zagreb, lived in what became the Zaprešić metropolitan area. Actually born in Šenkovec, Brdovec, he was rector of the Collegium Croaticum Viennense in Vienna. He wrote 757 books in Latin, and the Kajkavian dialect of Croatian. The Illyrian movement of Slavic independence in Croatia can also be traced to Zaprešić through two of its citizens: Ivan Perkovac (1826–71), publicist from Harmica, Brdovec, editor of Vijenac and Pozor, secretary of Matica hrvatska, and a member of Sabor, the Croatian parliament; and Pavao Štoos (1806–62), a poet, a priest, and an important member of the Illyrian movement from Dubravica. Ante Kovačić (1854–89) from Marija Gorica lived in the aftermath of the Illyrian movement, but nevertheless became a fruitful writer. His most important work is U registraturi , a novel following the life of Ivica Kičmanović, a peasant who is raised in a village and goes to live in a large city. Zaprešić's recent history includes several known Croatian public figures, such as Matija Skurjeni (1898–1990), a Croatian naïve painter who lived in Zaprešić from 1953 until his death. He was a co founder of the Croatian Society of Naïve Painters. An art gallery with his works was opened in Zaprešić in 1987. This art gallery changed to a museum in 2000. Other well known inhabitants include Davor Gobac (born 1964), the frontman of Psihomodo Pop. Although he was born in Karlovac, he is a resident of Zaprešić; Davor Vuković (born 1951), a painter and poet from Herceg Novi, residing in Zaprešić; and Mira Vlahović, an opera singer. Vlahović sang at the Croatian National Theater. The music scene in Zaprešić includes Connect, a hip hop band formed in Zaprešić. Connect is the creator of the Croatian football hip hop hymn "Samo je jedno". Croatian politician and current Croatian Minister of Interior, Davor Božinović, also resides in Zaprešić.