Кіріспе

Кайзер Вильгельм ескерткіш шіркеуі (Kaiser Wilhelm Gedächtniskirche), көбінесе Ескерткіш шіркеуі (Gedächtniskirche) деп аталатын протестант шіркеуі, Берлин, Бранденбург және Силезия Жоғарғы Лузатиядағы Евангелиелік шіркеуге қарасты, Германиядағы протестант шіркеуінің аймақтық бөлімшесі. Ол Берлинде, Брейтшайдплац алаңының орталығындағы Курфюрстендамм көшесінде орналасқан. Бұл жердегі алғашқы шіркеу 1890 жылдары салынған. 1943 жылы бомбалау шабуылында ауыр зақымдар алған. Қазіргі ғимарат, ішіне кіретін фойесі бар шіркеу және жеке қоңырау мұнарасы мен шағын ғибадатханасынан тұрады, ол 1959-1963 жылдар аралығында салынған. Ескі шіркеудің зақымдалған мұнарасы сақталған, ал оның бірінші қабаты еске алу залына айналдырылған. Ескерткіш шіркеуі бүгінде Батыс Берлиннің танымал символы болып табылады және берлиндықтар оны "der hohle Zahn" деп, яғни "қуыс тіс" деп атайды.

Сүрлеу және еске алу залы

Зақымдалған шпилінің негізіндегі кіреберіс залы 1987 жылдың 7 қаңтары күні қасиеттілікке ие болғаннан кейін қайтадан келушілерге ашылды. Басқа мозаикалар ортағасырлық Германияның маңызды монархтарын, Реформация ойшылдарын және Реформация князьдерін көрсетеді. Барельефті мүсіндер библиялық оқиғалардан (Жақып періштемен күрескенде, Иса Гетсимани бағында және Піета), Кайзер Вильгельм I өмірінен көріністерді және соғыс пен бейбітшілікті бейнелейтін символдық тұлғаларды суреттейді. Солтүстік апсидада ескі шіркеудің тарихы мен оның қирауы туралы айтатын 16 көрмелік панель орналасқан. Залдың қарама-қарсы жағында шіркеу тарихын символдайтын үш зат бар. Ортасында ескі шіркеудің алтарында тұрған, зақымдалған Мәсіх мүсіні орналасқан. Оның оң жағында 1940 жылдың 14 қарашасында неміс авиашабуылынан қираған Ковентри соборының шатырынан алынған шегелерден жасалған Шегелер Кресі тұр. Мәсіх мүсінінің сол жағында Ресей Православ шіркеуі сыйлаған және 1988 жылы тапсырылған икона кресі орналасқан. Залдың сыртында Стефан Кейннің жасаған төрт құмтас мүсіні орналасқан. 2007 жылдың желтоқсан айында екінші дүниежүзілік соғыста Германияны бомбалаған бұрынғы британдық ұшқыш Чарльз Джеффри Грей Кайзер Вильгельм ескерткіш шіркеуін құлаудан құтқару науқанына қосылды. Шіркеудің жағдайы туралы мәлімет алғаннан кейін, Грей шіркеу кеңесінің төрағасы Вольфганг Куламен байланысып, оның мұнарасын қалпына келтіруді ұсынды. Осыған жауап ретінде, оның жөндеу шығындарын қаржыландыруға көмектесетін қор құрылды.