Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Австралиялық саясаткер (1961 жылы туған)
Australian politician (born 1961)
Сусан Пенелопа Лей (айтылуы: '/s//uː//z//ə//n// //l//iː/, "Сьюзан Ли"; ; 14 желтоқсан 1961 жылы туған) – 2022 жылдың мамыр айынан бастап Либералдық партияның төрағасының орынбасары және Оппозиция төрағасының орынбасары болып табылатын австралиялық саясаткер. Ол 2001 жылдан бері Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Фаррер сайлау округінен парламент депутаты, ал Эбботт, Тернбулл және Моррисон үкіметтерінде министр болды. Лей Нигерияда ағылшын ата-аналарының отбасында дүниеге келген. Ол БАӘ және Англияда өскен, кейін жасөспірім шағында Австралияға көшіп келген. Саясатқа кірмес бұрын коммерциялық ұшқыш, фермер және Жаңа Оңтүстік Уэльстің Альбери қаласындағы мемлекеттік қызметкер болып жұмыс істеген. Лей 2001 жылғы федералды сайлауда Өкілдер палатасына сайланды. Говард үкіметінде парламенттік хатшы қызметін атқарды және 2007 жылы үкімет жеңілгеннен кейін оппозицияның жетекші өкілі болды. Эбботт және Тернбулл үкіметтерінде Лей білім беру (2013–2014), денсаулық сақтау (2014–2016), спорт (2014–2017), қарттарға күтім (2015–2016) және денсаулық сақтау мен қарттарға күтім (2016–2017) салаларындағы министрдің көмекші лауазымдарын атқарды. 2017 жылдың қаңтарында саяхат шығындарына байланысты туындаған дауға байланысты министрліктен кетті, бірақ 2018 жылдың тамызында Скотт Моррисон Малкольм Тернбуллды премьер-министр ретінде алмастырғаннан кейін қайтадан қызметке оралды. Одан кейін ол аймақтық даму және аумақтар (2018–2019) және қоршаған орта министрі (2018–2022) болып қызмет етті, содан кейін үкімет 2022 жылғы федералды сайлауда жеңіліске ұшырады. 47-ші Австралия Парламентінде Лей әйелдер, өнеркәсіп, дағдылар мен оқыту, сондай-ақ шағын және отбасылық бизнес салаларындағы оппозицияның көлеңкелік министрі ретінде өкілдік етеді.
Sussan Penelope Ley (pron. '/s//uː//z//ə//n// //l//iː/, "Susan Lee"; ; born 14 December 1961) is an Australian politician who has been deputy leader of the Liberal Party and Deputy Leader of the Opposition since May 2022. She has been member of parliament (MP) for the New South Wales seat of Farrer since 2001 and was a cabinet minister in the Abbott, Turnbull and Morrison governments. Ley was born in Nigeria to English parents. She grew up in the UAE and England before moving to Australia as a teenager. Prior to entering politics she worked as a commercial pilot, farmer and public servant based in Albury, New South Wales. Ley was elected to the House of Representatives at the 2001 federal election. She was a parliamentary secretary in the Howard government and became a senior opposition frontbencher following the government's defeat in 2007. In the Abbott and Turnbull governments, Ley held the ministerial portfolios of Assistant Minister for Education (2013–2014), Minister for Health (2014–2016), Sport (2014–2017), Aged Care (2015–2016), and Health and Aged Care (2016–2017). She resigned from the ministry in January 2017 following a controversy over her travel expense claims, but returned in August 2018 when Scott Morrison succeeded Malcolm Turnbull as prime minister. She subsequently served as Assistant Minister for Regional Development and Territories (2018–2019) and Minister for the Environment prior to the government's defeat at the 2022 federal election. In the 47th Australian Parliament, Ley represents the Opposition in the roles of Shadow Minister for Women, Industry, Skills and Training, as well as Small and Family Business.
Ерте жылдары және тарихы
Лей 1961 жылғы 14 желтоқсанда Нигерия Федерациясының Кано штатында дүниеге келген. Ағылшын ата-анасының қызы, ол бір жасқа толғанда оның отбасы Біріккен Араб Әмірліктеріне көшіп кетті, онда оның әкесі британдық барлау қызметінде жұмыс істеді. Лей 13 жасқа дейін Англиядағы пансионда оқыды, содан кейін отбасы Австралияға көшіп келді. Оның ата-анасы Тоуомбада шаруашылық фермасын сатып алды, бірақ оны сиыр еті бағасының күрт төмендеуіне байланысты тез сатты. Содан кейін олар Канберраға көшіп, оның әкесі Австралия Федералдық полициясында жұмыс істеді. Ол Кэмпбелл орта мектебінде, Диксон колледжінде, Ла Тробе университетінде, Жаңа Оңтүстік Уэльс университетінде және Чарльз Стюрт университетінде білім алды, сондай-ақ салық салу және есептесу саласында магистр дәрежесін алды. Ол нумерология туралы оқығаннан кейін Сюзан есімін Сюссанға өзгертті. 19 жасында Лей авиация мектебіне түсіп, 20 жасында коммерциялық ұшқыш куәлігін алды. Ол официант және тазалаушы болып жұмыс істеді, сондай-ақ әуе қозғалысын басқарушы мамандығын меңгерді, бірақ курсты аяқтамады. Ол коммерциялық ұшқыш болды, кейін фермер және қой қырқушылардың аспазы болып жұмыс істеді. Ол Джон Леймен Квинслендтің оңтүстік-батысында мал жинау кезінде танысты. Олар 1987 жылы үйленді, күйеуінің отбасылық фермасына солтүстік-шығыс Викторияда қоныстанды және 2004 жылы ажырасуға дейін үш балалары болды. Лей саясатқа кірмес бұрын 1995 жылдан 2001 жылға дейін Альберидегі Австралиялық салық басқармасының техникалық оқыту директоры қызметін атқарды.
Ley was born on 14 December 1961 in Kano, Kano State, Federation of Nigeria. The daughter of English parents, her family moved to the United Arab Emirates when she was one year old, where her father worked as a British intelligence officer. Ley attended boarding school in England until she was 13, when her family migrated to Australia. Her parents bought a hobby farm in Toowoomba, but quickly sold it due to a crash in beef prices. They then moved to Canberra, where her father worked for the Australian Federal Police. She was educated at Campbell High School, Dickson College, La Trobe University, the University of New South Wales and Charles Sturt University, and has master's degrees in taxation and accountancy. She changed her name from Susan to Sussan after reading about numerology. When Ley was 19 she enrolled in flight school and gained her commercial pilot's licence when she was 20. She has worked as a waitress and cleaner, and trained as an air traffic controller, but did not complete the course. She did become a commercial pilot, and was later a farmer and shearers' cook. She met John Ley while aerial stock mustering in south west Queensland. They married in 1987, settled on her husband's family farm in north east Victoria, and had three children before their 2004 divorce. Ley was Director of Technical Training at the Australian Taxation Office in Albury from 1995 to 2001 before entering politics.
Саясат
Лей 1994 жылы Либералдық партияның Таллангатта бөлімшесіне қосылды. Хауард үкіметінде Лей 2004 жылдың қазанында Балалар және жастар істері жөніндегі парламенттік хатшы, ал 2006 жылдың қаңтарында Ауыл шаруашылығы, балық шаруашылығы және орман шаруашылығы жөніндегі парламенттік хатшы болып тағайындалды. Малькольм Тернбулл 2008 жылдың қыркүйегінде оппозиция жетекшісі болғанда, ол кеден және әділет істері жөніндегі көлеңке министрі болып тағайындалды. Тони Эбботт 2009 жылдың желтоқсанында оппозиция жетекшісі болғанда, оған көлеңкелік қазынашы көмекшісі лауазымы берілді және 2010 жылғы сайлаудан кейін жұмыспен қамтуға қатысу жөніндегі көлеңке министрі және балаларға қарау және ерте балалық білім беру жөніндегі көлеңке министрі қызметіне ауыстырылды.
Ley joined the Liberal Party's Tallangatta branch in 1994. In the Howard government, Ley was appointed Parliamentary Secretary (Children and Youth Affairs) in October 2004 and Parliamentary Secretary for Agriculture, Fisheries and Forestry in January 2006. moving to Shadow Minister for Customs and Justice when Malcolm Turnbull became Opposition Leader in September 2008. When Tony Abbott became Opposition Leader in December 2009 she was given the portfolio of Shadow Assistant Treasurer and was moved to Shadow Minister for Employment Participation and Shadow Minister for Childcare and Early Childhood Learning after the 2010 election.
Эбботт пен Тернбулл үкіметтері (20132018)
2013 жылдың қыркүйегінде 2013 жылғы федералды сайлауда Коалицияның жеңісінен кейін Лей Эбботт үкіметінде балаларға күтім жөніндегі Білім беру министрінің көмекшісі болып тағайындалды. Министрлік құрамды қайта құрудан кейін, ол 2014 жылдың желтоқсанында Денсаулық сақтау және спорт министрі болып тағайындалды. 2015 жылдың қыркүйегінде Тони Эббот Малкольм Тернбуллмен ауыстырылғаннан кейін ол Қарттарға күтім жөніндегі министр де болды. 2017 жылдың қаңтар айында Лейдің шығындар туралы талаптары мен саяхат құқықтарын тексеру барысында, ол Квинслендтегі ресми сапарда болғанда серігінің бизнес орнына жақын, Голд-Косттағы пәтерді 795 000 долларға сатып алғаны анықталды. Лей бұл сатып алуды қорғап, Голд-Косттағы жұмысының заңды екенін, барлық саяхаттар құқықтар шегінде болғанын және пәтерді сатып алу "жоспарланбаған және күтілмеген" екенін айтты (бұл мәлімдеме көпшілік тарапынан сынға ұшырады). 8 қаңтарда Лей мәлімдеме жасап, сатып алу сапарының мән-жайын өзгерткенін мойындады және аталған сапардың, сондай-ақ тағы үш сапардың құнын мемлекетке өтеуге уәде берді. "Сидней Морнинг Геральд" газеті Лейдің соңғы жылдары салық төлеушілердің қаражаты есебінен Голд-Костқа 27 рет сапар шеккенін хабарлады. 2017 жылдың 9 қаңтарында Лей өзінің министрлік лауазымдарынан шеттетілетінін, оның саяхат шығындарына қатысты тергеу Премьер-министр мен Министрлер кабинеті тарапынан аяқталғанша тоқтататынын мәлімдеді. Ол өзінің күнделіктерін жарияламаса да белгілі болды. 2017 жылдың 13 қаңтарында Премьер-министр Малкольм Тернбулл Лейдің министрліктен кеткенін жариялады. Грег Хант Денсаулық сақтау және спорт министрі болып Лейдің орнына тағайындалды, ал Кен Уайатт Денсаулық сақтау және халық денсаулығы, сондай-ақ қарттарға күтім жөніндегі министрдің көмекшісі болып тағайындалды, бұл тағайындамалар 2017 жылдың 24 қаңтарынан күшіне енді.
In September 2013, following the Coalition's victory at the 2013 federal election, Ley was appointed Assistant Minister for Education in the Abbott government, with responsibility for childcare. Following a ministerial reshuffle, she was promoted to cabinet in December 2014 as Minister for Health and Minister for Sport. She was also made Minister for Aged Care in September 2015 following the replacement of Tony Abbott with Malcolm Turnbull. In January 2017, an examination of Ley's expenditure claims and travel entitlements revealed she had purchased an apartment on the Gold Coast, close to the business premises of her partner, for $795,000 while on official business in Queensland. Ley defended the purchase, saying her work in the Gold Coast was legitimate, that all travel had been within the rules for entitlements, and that the purchase of the apartment "was not planned nor anticipated" (a claim which was widely derided). On 8 January, Ley released a statement acknowledging that the purchase had changed the context of her travel, and undertaking to repay the government for the cost of the trip in question as well as three others. The Sydney Morning Herald reported that Ley had made 27 taxpayer funded trips to the Gold Coast in recent years. On 9 January 2017, Ley announced that she would stand aside from her ministerial portfolios until an investigation into her travel expenses was completed by the Department of Prime Minister and Cabinet. She announced that she would not be making her diaries public. On 13 January 2017, Prime Minister Malcolm Turnbull announced that Ley had resigned from the ministry. Greg Hunt was appointed as Ley's replacement as the Minister for Health and Sport, and Ken Wyatt was appointed Assistant Minister for Health and Minister for Indigenous Health and Aged Care, both with effect from 24 January 2017.
Моррисон үкіметі (20182022)
2018 жылы Либералдық партия басшылығы үшін күрес кезінде Лей бірінші дауыс беруде Малкольм Тернбуллға қарсы Питер Даттонды қолдаған. Кейіннен ол Либералдық партия басшылығын анықтау үшін қосымша партиялық отырыс өткізуді талап ететін петицияға қол қойды және бірнеше күннен кейін болған екінші дауыс беруде Даттонға қарсы, Моррисонды қолдады, нәтижесінде Моррисон Тернбуллдың орнына премьер-министр болды. 2018 жылдың 26 тамызында Лей Моррисон үкіметінде аймақтық даму және территориялар жөніндегі министрдің орынбасары болып тағайындалды. 2020 жылдан бері Лей Шейх Хасина мен Миа Мотлидің тең төрағалығымен антимикробтық резистенттілік жөніндегі жаһандық лидерлер тобының мүшесі. 2022 жылдың наурызында Лей көмір шахталарын бекіту кезінде климаттың өзгеруінен туындайтын зиянды балалардың қауіпсіздігін қамтау міндеті бар деген Федералды сот шешіміне шағымданып, соттан жеңіп шықты. Сондай-ақ 2022 жылдың наурызында Лей қауіп төңкерілген түрлер мен олардың мекендеу орындарын қорғауға бағытталған 185 қалпына келтіру жоспарының 176-сын жою туралы Коалиция шешімін бекітті, оның ішінде Тасманиялық шайтан да бар. Үкімет пікір алу үшін шақыру жасаған болатын, нәтижесінде 6701 жауап келіп түсті, олардың барлығы қалпына келтіру жоспарларын жою туралы ұсынысқа қарсы болды.
During the 2018 Liberal leadership spills, Ley reportedly voted for Peter Dutton against Malcolm Turnbull in the first vote. She subsequently signed the petition requesting to hold a further party meeting to determine the leadership of the Liberal party, and again voted for Dutton against Scott Morrison in the second spill days later, which saw Morrison replace Turnbull as prime minister. On 26 August 2018, Ley was appointed Assistant Minister for Regional Development and Territories in the Morrison government. Since 2020, Ley has been a member of the Global Leaders Group on Antimicrobial Resistance, co chaired by Sheikh Hasina and Mia Mottley. In March 2022, Ley successfully appealed a Federal Court ruling that she had a "duty of care to children to consider climate change harm when approving coal mines". Also in March 2022, Ley approved a Coalition decision to scrap 176 out of 185 recovery plans designed to prevent the extinction of threatened species and habitats, including the Tasmanian devil. This was despite a government call for feedback, which received 6701 responses, all disagreeing with the proposed removal of the recovery plans.
Қарсылық (2022 жылдан қазіргі уақытқа дейін)
Коалицияның 2022 жылғы сайлаудағы жеңілісінен кейін, Лейдің Джош Фрайденбергтің сайлаудағы жеңілісінен кейін партияның вице-лидері лауазымына үміткер болатыны хабарланды. Лей 2022 жылғы 30 мамырда қарсылықсыз сайланды. 2022 жылдың шілдесінде Қоршаған орта министрі Таня Плиберсек бұрынғы Қоршаған орта министрі Сусан Лейді 2021 жылдың желтоқсанында, 2022 жылғы Австралия федералды сайлауы алдында коалициялық үкіметке тапсырылған құжатты жасырды деп айыптады. Құжатта Австралия экожүйесінің нашар және нашарлап бара жатқан жағдайы көрсетілген. "Бұл Австралияның қоршаған ортасының дағдарысы мен құлдырауы туралы әңгімелейді [және] он жылдық үкіметтік әрекетсіздік пен қасақана бейхабарлық туралы", - деді Плиберсек. 2022 жылдың тамызында Австралияның Жұмыс орындары мен дағдылар саммиті алдында Сюзан Лей әлемде ешкім электрлік пикап жасамайды деп жалған мәлімдеме жасады. "Біз ертең электрлік көліктерді күтпейміз", - деді Лей. "Және әлемде ешкім электрлік пикап жасамайды, тіпті жасаса да, олар қолжетімді болмайды". Комментаторлар электрлік пикаптардың өндірісте екенін көрсеткеннен кейін, Лейдің өкілі Лейдің "электрлік пикаптар әлі Австралияда коммерциялық түрде қолжетімді емес және тіпті олар бір түнде келсе де, тиімді модельдер – әдетте қашықтығы аз – Аустралияның ауылдық және аймақтық аймақтарында практикалық қолдануға жарамсыз" дегенді айтқанын мәлімдеді. 2023 жылдың наурызында Лей ракқа қарсы күреске ақша жинау үшін Парламентте Тина Тернердің киімін киді.
Following the Coalition's defeat at the 2022 election, it was reported that Ley would be a candidate to replace Josh Frydenberg as deputy leader of the party, following his electoral defeat. Ley was elected unopposed on 30 May 2022. In July 2022, Environment Minister Tanya Plibersek accused former Environment Minister Sussan Ley of hiding a document that was handed to the coalition government in December 2021, ahead of the 2022 Australian federal election. The document outlined the poor and declining health of the Australian ecosystem. "It tells a story of crisis and decline in Australia's environment [and] of a decade of government inaction and wilful ignorance," Ms Plibersek said. In August 2022, ahead of the Jobs and Skills Summit of Australia, Sussan Ley falsely stated that no one in the world is making an electric ute. "We know we're not going to have electric vehicles tomorrow," Ms Ley said. "And no one in the world is making an electric ute, by the way, and even if they were it would be unaffordable." After commentators pointed out that electric utes were already in production, a spokesperson for Ms Ley said that Ms Ley meant that, "EV utes are not yet commercially available in Australia and even if EV utes arrived here overnight, cost effective models — which invariably have lower distance ranges — are not yet suitable for practical use in rural and regional Australia." In March 2023, Ley dressed up as Tina Turner in Parliament to raise money for cancer.
Саяси ұстанымдар
2021 жылдың наурыз айында The Sydney Morning Herald газеті Лейдің Либерал партиясының оңшыл-орталық фракциясының мүшесі екенін мәлімдеді. Алайда, 2022 жылдың мамырында ABC News оның "консервативті немесе орталық фракциялармен байланысы жоқ екенін" хабарлады. 2011 жылы Лей Палестина мемлекетінің Біріккен Ұлттар Ұйымына қабылдануын ашық қолдады және ол Палестина парламенттік достар тобының мүшесі екені хабарланды. 2018 жылдың мамырында Лей қойдың тірі экспортталуын тыйым салатын жеке мүшелік заң жобасын ұсынды. 2023 жылы Лей 2023 жылғы Австралияның аборигендер дауысы туралы референдумда "Жоқ" деп дауыс берді. Лей өзін феминист деп санайды.
In March 2021, The Sydney Morning Herald stated that Ley was a member of the centre right faction of the Liberal Party. However, in May 2022 ABC News reported that she was "not aligned with the conservative or moderate factions". In 2011, Ley publicly supported the admission of the State of Palestine to the United Nations and was reported to be a member of the cross party Parliamentary Friends of Palestine group. In May 2018 Ley introduced a private member's bill to ban the live export of sheep. In 2023 Ley supported the No vote in the 2023 Australian Indigenous Voice referendum. Ley identifies as a feminist.