Кіріспе

Ашық ыдыс, көбінесе кесілген гүлдерді қоюға қолданылады. Ваза (айтылуы: /v//eɪ//s/ немесе /v//ɑː//z/) – ашық ыдыс. Ол керамика, шыны, алюминий, мыс, қола немесе тот баспайтын болат сияқты түрлі материалдардан жасалуы мүмкін. Тіпті ағаштан да вазалар жасалған, олар шіруге төзімді терек сияқты ағаш түрлерінен жасалған немесе кәдімгі ағаш пен пластикке қорғау жабыны жағылған. Вазалар көбінесе әшекейленеді және кесілген гүлдерді қою үшін пайдаланылады. Вазалар гүлдің түріне сәйкес әртүрлі өлшемде болады. Жалпы, вазалардың пішіні ұқсас. Түбі дөңгелек, жалпақ, қыры бар немесе басқа пішінде болуы мүмкін. Денесі – бұл бұйымның негізгі бөлігі. Кейбір вазаларда иығы (денесі ішке қарай иілген жері), мойны (биіктік беретін жері) және аузы (вазаның жоғарғы жағында сыртқа қарай кеңейетін жері) болады. Кейбір вазаларға тұтқалар да қойылады. Әлемде әртүрлі дәуірлерде әртүрлі стильдегі және түрдегі вазалар дамыған, мысалы, қытай керамикасы және американдық қыш ыдыстары. Ежелгі Грецияның қыш ыдыстарындағы «ваза суреті» грек мифологиясынан алынған көріністерде көптеген суреттер бар әйгілі әдемі боялған қыш ыдыстарды бейнелейтін дәстүрлі термин. Мұндай бұйымдар пішініне қарамастан ваза деп аталады, бірақ олардың көпшілігі сұйықтық құюға немесе беруге пайдаланылған, ал кейбіреулерін тостаған, құмыра сияқты атаған жөн. 2003 жылы Грейсон Перри өз керамикалық туындылары үшін Тернер сыйлығын жеңіп алды, олар көбінесе ваза пішіндес.

Тарих

Гүлдеменің пішіні мен қызметі дерлік барлық дамыған мәдениеттерде ұзақ тарихқа ие, және көбінесе жойылған мәдениеттерден қалған жалғыз көркемдік куәлік керамикалық бұйымдар болып табылады. Төңкергіштің бастапқы кезеңдерінде, ыдыстар жасауда спираль тәсілі ең көп қолданылған техника болды. Спираль тәсілі – бұл сазды ұзын цилиндр тәрізді жолақтарға илеу және одан кейін тегіс қабырғалар жасау процесі.

Құмыра жасау тәсілі

Күлшегерлік доңғалақ, шамамен б.з.д. 4 мыңжылдықта Месопотамияда ойлап табылды, бірақ еуропалықтар келгенге дейін Жаңа дүниеде белгісіз болды. Одан кейін ол Еуразияның дерлік барлық бөлігіне және Африканың көп бөлігіне тарады. Күлшегерлік доңғалақтың пайда болуының алғашқы жазбалары Оңтүстік Иракта табылды. Бұл техниканың ашылуы Оңтүстік Ирак халқы үшін пайдалы болды, себебі ол олардың бұрынғы тиімсіз әдістерін алмастырды. Осы жаңа техниканың негізінде, ол біртіндеп дамып, тіпті құмыраларды әсемдеу үшін де қолданыла бастады.

Бақша вазасы

Бақша вазалары көбінесе V пішіндес болады, бірақ цилиндр тәрізді немесе тостаған пішінде де кездеседі. Олар әдетте керамикадан жасалады, ал қазір пластиктен де жасалады. Мысалы, Флоренциядағы Уффици галереясындағы Торлония вазасы және Медичи вазасы.