Кіріспе

Раджа Пермаисури Агонг 1957-1960 жылдар аралығында

Тунку Пуан Бесар Хаджах Куршиа бинти Алмархум Тунку Бесар Бурхануддин (Jawi: تونكو ڤوان بسر حاجه قرشية بنت المرحوم تونكو بسر برهان الدين; 16 мамыр 1911 – 2 ақпан 1999) – Негери Сембиланның Тунку Ампуан Бесары, яғни патшайымы болды. Ол сонымен қатар 1957-1960 жылдар аралығында Малайяның алғашқы Раджа Пермаисури Агонг қызметін атқарды. Тунку Куршияның қарындасы Тунку Дура оның кеңдауы Тунку Мунавир Ибни Аль Мархум Тунку Абдул Рахманға үйленді және 1960 жылы Тунку Ампуан Бесар лауазымын одан кейін иеленді.

Ерте өмір

1911 жылғы 16 мамырда Негери-Сембилан штатының Сери-Менанти қаласында туған ол, Тунку-Бесар Бурхануддин ибни Алмархум Туану Антаның (кейде Негери-Сембиланның регенті болған) үлкен қызы еді. Алғашқы білімін Сери-Менанти малай мектебінде алды. Сонымен қатар, жеке ағылшын тілі сабақтарына да қатысты.

Патшайым болу

Туанку Куршия 1929 жылғы 21 мамырда Негери Сембилан билеушісі Туанку Абдул Рахман ибни Әлмархум Туанку Мұхаммедке үшінші әйелі болып тұрмысқа шықты. Олардың екі қызы болды: Кедах сұлтаны болған Туанку Бахия және Джохордың Тунку Бендахарасы Тунку Абдул Рахманның әйелі болған Тунку Шахария. 1933 жылы күйеуі Негери Сембилан тағына отырғаннан кейін, Туанку Куршия Тунку Ампуан Бесар, яғни Негери Сембилан патшасының ханымы деп жарияланды. 1957 жылы оның күйеуі тәуелсіз Малайяның (кейін Малайзия) алғашқы Янг ди Пертуан Агонг болып сайланды, ал ол алғашқы Раджа Пермаисури Агонг, яғни Королева атанды. Туанку Абдул Рахман 1960 жылғы сәуірде қайтыс болды, ал Туанку Куршияға Негери Сембиланның Тунку Пуан Бесары атағы берілді.

Әлеуметтік аударымдар

1954 жылы Туанку Куршиа Негери Сембилан қыздар скауттарының президенті болып тағайындалды. Ол сондай-ақ Негери Сембилан әйелдер институтының меценаты болды. 1961 жылдың мамыр айында ол Мұсылман әйелдерінің әл-ауқатын жақсарту кеңесін құрып, оның тұңғыш президенті атанды. 1974 жылдың 27 қазанында ол әйелдер мен балалардың әлеуметтік және білім деңгейін көтерудегі еңбегі үшін Ұлттық әйелдер ұйымдары кеңесінен «Тун Фатима» алтын медалін алды.

Өлім

Түнку Куршиа 1999 жылдың 2 ақпанында Куала-Лумпурда қарттығынан және ауру салдарынан сағат 16:50-де ұйықтаған күйі қайтыс болды. Оның денесі Сери-Менантидегі Сери-Менанти корольдік мазарында жерленді.

Корольдер отбасы

Тунку Куршиа патшалық тегінің арқасында Негери Сембиланның көптеген бұрынғы патшайымдарымен, сондай-ақ басқа штаттардың көптеген патшалық отбасыларымен байланысқа ие. Оның қызы Туанку Бахия Кедах сұлтаны болды, ал кейін бесінші Раджа Пермейсури Агонг атанды. Оның екі кіші қарындасы да Тунку Ампуан Бесар лауазымын иеленді: біріншісі Тунку Ампуан Дура, ол оның үлкен күйеу баласы Тунку Мунавирге үйленді, ал екіншісі – оның кіші қарындасы Тунку Наджиха, ол оның кіші күйеу баласы Тунку Джаафар ибн Әлмархум Тунку Абдул Рахманға үйленді. Тунку Наджиха да Тунку Куршианың жолын жалғап, 10-шы Раджа Пермейсури Агонг қызметін атқарды.