Кіріспе

Norman George Heatley OBE (10 қаңтар 1911 – 5 қаңтар 2004) – ағылшын биологы және биохимигі. Ол Оксфорд университетінің ғалымдарынан пенициллинді жасаған топтың мүшесі болды. Хитли пенициллинді көп мөлшерде тиімді тазалау үшін кері экстракция техникасын ойлап тапты.

Ерте өмір

Ол Суффолк графтығының Вудбридж қаласында дүниеге келді. Бала кезінде Дебен өзенінде шағын қайықпен белсенді түрде теңізге шығып, осы тәжірибесінің арқасында өмір бойына теңізге деген махаббаты оянды. Ол Фолькстондағы Вестборн Хаусы мектебінде, содан кейін Тонбридж мектебінде оқыды. Одан кейін Кембридждегі Сент-Джон колледжіне түсіп, Табиғат ғылымдарын оқыды және 1933 жылы бітірді. Кембриджде докторлық диссертациясы 1936 жылы доктор ғылымы дәрежесін алуына әкелді. Содан кейін ол Оксфорд университетіне көшіп, Линкольн колледжінің мүшесі болды және Эрнст Чейн де қатысқан Говард Флори басқаратын зерттеу тобына қосылды.

Иллинойс пен Нью-Джерси

Ақырында 1941 жылы Хитли мен Флори АҚШ-қа сапар шекті, себебі олар таза пенициллиннің шамамен бір килограмын өндіруді қалаған және Иллинойс штатының Пеория қаласындағы зертхананы оны ірі көлемде өндіруді дамытуға көндірді. Пеорияда Хитлиге доктор А. Дж. Мойер крахмал өндірісінің қосалқы өнімі – жүгері шырынын өсіру ортасына қосуды ұсынды. Осы және басқа да шағын өзгерістер, мысалы, глюкозаның орнына лактоза қолдану арқылы, олар пенициллиннің өнімділігін миллилитріне 20 бірлікке дейін арттыра алды. Бірақ олардың ынтымақтастығы бір жақты сипатқа ие болды. Хитли: «Мойер маған не істеп жатқанын айтуын тоқтатты», – деп мәлімдеді. Флори қыркүйек айында Оксфордқа оралды, ал Хитли желтоқсанға дейін Пеорияда қалды; содан кейін келесі алты ай бойы Нью-Джерси штатының Рауэй қаласындағы Merck & Co. компаниясында жұмыс істеді. 1942 жылдың шілдесінде ол Оксфордқа қайтып келді және Мойердің құпиялылығының себебін көп ұзамай білді. Ол зерттеу нәтижелерін жариялағанда, барлық жарияланымдардың бірлескен авторлықта болуы керек екенін күндізгі тәртіпке қойған бастапқы келісімге қарамастан, Хитлидің есімін мақаладан шығарды. Елу жыл өткен соң, Хитли Мойердің ашкөздігіне ашу орнына қызығушылықпен қарағанын мойындады. Кейін ол Мойердің қаржылық ашкөздігінің оны барлық құрметті өзіне тартуға итергенін білді. Хитлидің жұмысының үлесін мойындағанда патент алу қиын болар еді, себебі ол өзін жалғыз өнертапқыш ретінде тіркемек болды. 1978 жылы ол OBE орденімен марапатталды. 2004 жылдың 15 қаңтарында Марстон қаласындағы Сент-Николас шіркеуінде жерлеу рәсімінен кейін ол картоннан жасалған табытқа салынды. Хитлидің артында әйелі Мерси және төрт баласы – Роза, Крис, Джонатан және Тамсин қалды.