Кіріспе
Қысқа комедиялық көріністер сериясы. Скетч-комедия – комедиялық актерлер немесе комедианттар тобы орындайтын, әдетте бірден он минутқа дейінгі ұзақтықтағы қысқа, көңілді көріністер немесе "скетчтер" жиынтығы. Бұл форма вадевильде дамып, танымал болды және әртүрлі шоуларда, комедиялық ток-шоуларда, кейбір ситкомдар мен балалар телесериалында кеңінен қолданылады. Скетчтер орындаушылармен тікелей эфирде импровизацияланып ойналуы мүмкін, импровизация арқылы қойылымға дейін дамытылуы немесе пьеса сияқты алдын ала жазылып, репетициялануы мүмкін. Скетч-комедия актерлері өз жұмысын "скиттен" ажыратады, олардың пікірінше, скит – (бір) драмалық әзіл (немесе "бит"), ал скетч – түсінік, кейіпкер немесе жағдайдың комедиялық зерттеуі. Скетч-комедия – американдық теледидардағы жанр, ол көптеген схемалар мен бейнелерді қамтиды.
Sketch comedy comprises a series of short, amusing scenes or vignettes, called "sketches", commonly between one and ten minutes long, performed by a group of comic actors or comedians. The form developed and became popular in vaudeville, and is used widely in variety shows, comedy talk shows, and some sitcoms and children's television series. The sketches may be improvised live by the performers, developed through improvisation before public performance, or scripted and rehearsed in advance like a play. Sketch comedians routinely differentiate their work from a "skit", maintaining that a skit is a (single) dramatized joke (or "bit") while a sketch is a comedic exploration of a concept, character, or situation. Sketch comedy is a genre within American television that includes a multitude of schemes and identities.
Тарих
Скетч-комедияның бастаулары водевиль мен музыкалық залдарда жатыр, онда көптеген қысқа, әзіл-қалжыңды қойылымдар біріктіріліп, үлкен бағдарлама құрастырылатын. Ұлыбританияда ол Кембридж Footlights-тің сахналық қойылымдарына, мысалы, "Beyond the Fringe" және "A Clump of Plinths" (кейіннен Кембридж циркіне айналған) көшті, содан кейін радиоға – "It's That Man Again" және "I'm Sorry, I'll Read That Again" сияқты шоулармен, ал одан кейін теледидарға – "Not Only... But Also", Монти Пайтонның "Ұшатын циркі", "Not the Nine O'Clock News" (және оның жалғасы "Alas Smith and Jones") және "A Bit of Fry and Laurie" шоуларымен жетті. Скетч-комедиялық шоудың алғашқы, тіпті бірінші теледидардағы мысалы – 1948–1967 жылдарғы "Texaco Star Theater", сонымен қатар "The Milton Berle Show", оның жүргізушісі Милтон Берл болды. Мексикада мексикалық комедия шебері Роберто Гомес Боланос, "Чеспирито" псевдонимімен, 1968–1973 жылдары "Los Supergenios de la Mesa Cuadrada" сериалын жасады, онда "El Chavo del Ocho" және "El Chapulín Colorado" сияқты әйгілі кейіпкерлер пайда болды. Тарихи тұрғыдан алғанда, жеке скетчтер көбінесе байланыссыз болғанмен, соңғы топтар шоу ішіндегі скетчтерді байланыстыратын, қайта-қайта пайда болатын кейіпкерлермен арқаулық тақырыптарды енгізді. Қайта-қайта пайда болатын кейіпкерлердің мысалдары: Монти Пайтонның "Ұшатын циркінен" Гамби мырза; "The Fast Show" шоуынан Тед пен Ральф; "The Carol Burnett Show" шоуынан Отбасы; "The Kids in the Hall" шоуынан Бас Crusher; Мартин Шорттың Эд Гримли кейіпкері, "SCTV" және "Saturday Night Live" екі шоуында да кездесетін; "Robot Chicken" шоуынан Нерд; және Гарри Энфилд пен Чамс шоуынан Кевин мен Перри. "Saturday Night Live" шоуынан қайта-қайта пайда болатын кейіпкерлер көптеген спин-офф фильмдерде де көрінді, мысалы, "The Blues Brothers" (1980), "Wayne's World" (1992) және "Superstar" (1999). Кейіпкерлерді дамыту идеясы "The Red Green Show" және "The League of Gentlemen" сияқты шоуларда одан әрі дамытылды, онда скетчтер Поссум көлі мен Ройстон Вази ойдан шығарылған қалаларының тұрғындарына арналған. "Little Britain" шоуында скетчтер қайта-қайта пайда болатын кейіпкерлерге бағытталған. Солтүстік Америкада қазіргі скетч-комедия 1970-ші жылдары гүлденген импровизациялық комедияның өнімі болып табылады, негізінен Чикаго мен Торонтодағы "The Second City" театрынан өркендеді, ол Миннеаполистегі "The Brave New Workshop" және Дадли Риггстің жетістігіне негізделген. Қазіргі кездегі танымал американдық скетч-комедиялық топтарға "The Second City", "Upright Citizens Brigade" және "The Groundlings" жатады. Индиана штатының Саут-Бенд қаласындағы орта мектеп оқушылары "Beyond Our Control" деп аталатын скетч-комедиялық сериясын жасады, ол 1967 жылдан 1986 жылға дейін жергілікті NBC филиалы WNDU TV телеарнасында көрсетілді. Warner Bros. Animation екі скетч-комедиялық шоу жасады: "Mad" және "Right Now Kapow". 1980-90 жылдардағы австралиялық теледидарда бірнеше табысты скетч-комедиялық шоулар болды, әсіресе "The Comedy Company", оның қайта-қайта пайда болатын кейіпкерлері Col'n Carpenter, Kylie Mole және Con the Fruiterer болды.
Фильмдер
Бұған алғашқы британдық мысал ретінде әсерлі "Жүгіріп, секіріп, тұрып тұратын" (1959) фильмін қарастырамыз. 1970 және 1980 жылдары түсірілген эскиз фильмдерге "Егер тоқтатпасаң, соқыр боласың" және "Көзімді ашқанша жасай аламын ба?" деген жалғасы, "Грув түтігі", "Секс туралы әрқашан білгіңіз келген нәрселер" (*бірақ сұрауға қорықты), "Кентукки қуырылған тауығы" және оның жалғасы "Амазонка әйелдері", сондай-ақ Монти Пайтонның "Енді мүлдем басқаша нәрсе үшін" және "Өмірдің мәні" фильмдері жатады. Жақындағы скетч фильмдерге "Жер асты комедиялық фильмі", "Жарамсыз комедия", "Фильм 43" және "Байланыссыз жеткізілім" кіреді.