Кіріспе

Американдық астроном (1820–1913)

Льюис А. Свифт (29 ақпан 1820 – 5 қаңтар 1913) – 13 комета және 1248 бұрын тізімделмеген тұмандықтарды ашқан американдық астроном. Көзімен қарап тұмандықтарды Уильям Гершель одан да көп тапқан.

Ашылғандар

Свифт бірнеше кометаларды, оның ішінде 11P/Tempel Swift LINEAR, 64P/Swift Gehrels және 109P/Swift Tuttle (Персеидтер метеорлық жауынның бастапқы денесі) сияқты кезеңді кометаларды ашқан немесе бірге ашқан. Ол сондай-ақ C/1877 G2, C/1878 N1, C/1879 M1, C/1881 J1, C/1881 W1, C/1892 E1, D/1895 Q1 (сонымен қатар D/Swift деп белгілі, оның қалдықтарының ағынымен Mariner 4 1967 жылдың 15 қыркүйегінде кездескен болуы мүмкін), C/1896 G1 және C/1899 E1, сондай-ақ C/1883 D1 (Брукс Свифт) кометаларын ашқан. Дегенмен, 54P/de Vico Swift NEAT кометасын оның ұлы Эдвард Д. Свифт ашқан, ол емес. Ол өзінің соңғы кометасын 79 жасында ашқан. 76 жылдық аралықта Халли кометасын екі рет көрген сирек адамдардың бірі болды. 1878 жылы ол екі Вулкан типіндегі планеталарды (Меркурий орбитасының ішіндегі планеталар) байқағанына сенді, бірақ қателесті. Кометалардан басқа, ол IC 289 сияқты жүздеген тұмандықтарды және NGC 6, NGC 19 және NGC 27 сияқты галактикаларды да ашқан. Ол NGC 17-ні тәуелсіз түрде байқап, оның Жаңа жалпы каталогта NGC 34 ретінде бөлек тізімделуіне себеп болды.

Өмір

Свифттің айтуынша, ол астрономияға алғаш рет жас бала кезінде қызығушылық танытқан, Нью-Йорк штатының Кларксон қаласында мектепке бара жатқанда 1843 жылғы Ұлы кометасын байқағаннан кейін. Оның мұғалімі бастапқыда оның байқауын ескермеді, бірақ үш күннен кейін кометаның 'жаңадан табылуы' туралы хабарланды. Свифт өзінің алғашқы байқауларын Рочестерде, Нью-Йоркте, Амброуз көшесіндегі аллеяда немесе Даффидің сидр диірменінің шатырында "қардың үстінде" жүргізді. Кейіннен ол Рочестердегі патенттік дәрі-дәрмек бизнесмені Хулберт Харрингтон Уорнердің демеушілігін алды, ол Свифт үшін обсерватория салуға қаржы бөлді. Свифт үшін 16 дюймдік телескоп сатып алуға 13 000 доллар жиналды. Свифт өз замандасының кез келген астрономынан көп медаль алды, оның ішінде Венадағы Австрия Ғылым академиясынан алтыннан жасалған үш медаль, Тынық мұхиты астрономиялық қоғамынан қоладан жасалған төрт медаль және Франция астрономиялық қоғамынан Лаплас медалін алды. 1897 жылы ол Корольдік астрономиялық қоғамның Джексон Гвильт медалімен марапатталған алғашқы адам болды. Оның құрметіне астероид 5035 Свифт және Ай кратері Свифт деп аталды.