Кіріспе
Туберкулезді емдеуге арналған антибиотик. Изониазид, сонымен қатар изоникотин қышқылының гидразиді (ИНГ) деп те аталады, туберкулезді емдеу үшін қолданылатын антибиотик. Жасырын туберкулез үшін көбінесе жеке қолданылады. Жүктілік кезінде қолданудың ұрыққа қауіпсіздігі анық емес. Жағымсыз әсерлердің қаупін азайту үшін пиридоксин берілуі мүмкін. Изониазид бактерия жасуша қабырғасының қалыптасуын бұзып, жасушалардың өліміне әкеледі. Бұл препарат Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДСҰ) Көреділіктің Тізіміне енген. ДДСҰ изониазидті адамдарға арналған медицина үшін өте маңызды деп санайды. Изониазид жалпы қолданыстағы препарат ретінде қолжетімді. Изониазид келесі топтар үшін профилактикалық ем ретінде мақұлданған:
ВИЧ инфекциясы бар және теріс нәтижеден оңға өскен ППД (тазартылған ақуыз туындысы) реакциясы 5 мм-ден жоғары индукциясы бар адамдар.
Туберкулезбен ауырған адамдармен байланыста болған және ППД реакциясы 5 мм-ден жоғары индукциясы бар адамдар.
Екі жыл ішінде ППД реакциясы теріс нәтижеден оңға өскен адамдар – 35 жасқа дейінгілер үшін кем дегенде 10 мм индукция, ал 35 жастан асқандар үшін кем дегенде 15 мм индукция.
Кеуде рентгенінде туберкулездің емделген болуы мүмкін зақымданулары бар және сонымен қатар ППД реакциясы 5 мм-ден жоғары индукциясы бар адамдар.
Жылына инъекциялық есірткі қолданушылар, ВИЧ статусы теріс және ППД реакциясы 10 мм-ден жоғары индукциясы бар.
ППД индукциясы 10 мм-ден жоғары, туберкулездің таралуы жоғары географиялық аймақтардан келген, аз қамтылған халық және ұзақ мерзімді стационарларда тұратын адамдар.
Isoniazid, also known as isonicotinic acid hydrazide (INH), is an antibiotic used for the treatment of tuberculosis. For latent tuberculosis, it is often used alone. It is unclear if use during pregnancy is safe for the fetus. Pyridoxine may be given to reduce the risk of side effects. Isoniazid works in part by disrupting the formation of the bacteria's cell wall which results in cell death. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines. The World Health Organization classifies isoniazid as critically important for human medicine. Isoniazid is available as a generic medication. Isoniazid has been approved as prophylactic therapy for the following populations:
People with HIV infection and a PPD (purified protein derivative) reaction of at least 5 mm induration
Contacts of people with tuberculosis and who have a PPD reaction at least 5 mm induration
People whose PPD reactions convert from negative to positive in a two year period – at least 10 mm induration for those up to 35 years of age, and at least 15 mm induration for those at least 35 years old
People with pulmonary damage on their chest X ray that is likely to be due to healed tuberculosis and also have a PPD reaction at least 5 mm induration
Injection drug users whose HIV status is negative who have a PPD reaction at least 10 mm induration
People with a PPD of greater than or equal to 10 mm induration who are foreign born from high prevalence geographical regions, low income populations, and patients residing in long term facilities
Isoniazid can be used alone or in combination with Rifampin for treatment of latent tuberculosis, or as part of a four drug regimen for treatment of active tuberculosis. The drug regimen typically requires daily or weekly oral administration for a period of three to nine months, often under Directly Observed Therapy (DOT) supervision. Evidence suggests that isoniazid prevents mycolic acid synthesis in M. avium complex as in M. tuberculosis and although this is not bactericidal to M. avium complex, it greatly potentiates the effect of rifampicin. The introduction of macrolides led to this use greatly decreasing. However, since rifampicin is broadly underdosed in M. avium complex treatment, this effect may be worth re investigating.
Изониазид жасырын туберкулезді емдеу үшін Рифампицинмен бірге немесе белсенді туберкулезді емдеу үшін төрт препараттық режимнің бір бөлігі ретінде қолданылуы мүмкін. Емдеу режимі әдетте үштен тоғыз айға дейін күніне немесе аптасына бір рет ауызға қабылдауды талап етеді, көбінесе Тікелей бақылау астындағы терапия (ТБТ) бақылауымен. Деректер изониазидтің M. tuberculosis сияқты M. avium комплексінде миколь қышқылының синтезін тежейтінін көрсетеді және бұл M. avium комплексіне қатысты бактерицидтік емес болса да, рифампициннің әсерін күшейтеді. Макролидтерді енгізу осы қолданудың айтарлықтай азаюына әкелді. Алайда, рифампициннің M. avium комплексін емдеуде жеткіліксіз дозада қолданылуын ескере отырып, бұл әсерді қайта қарастыру қажет болуы мүмкін.
Isoniazid, also known as isonicotinic acid hydrazide (INH), is an antibiotic used for the treatment of tuberculosis. For latent tuberculosis, it is often used alone. It is unclear if use during pregnancy is safe for the fetus. Pyridoxine may be given to reduce the risk of side effects. Isoniazid works in part by disrupting the formation of the bacteria's cell wall which results in cell death. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines. The World Health Organization classifies isoniazid as critically important for human medicine. Isoniazid is available as a generic medication. Isoniazid has been approved as prophylactic therapy for the following populations:
People with HIV infection and a PPD (purified protein derivative) reaction of at least 5 mm induration
Contacts of people with tuberculosis and who have a PPD reaction at least 5 mm induration
People whose PPD reactions convert from negative to positive in a two year period – at least 10 mm induration for those up to 35 years of age, and at least 15 mm induration for those at least 35 years old
People with pulmonary damage on their chest X ray that is likely to be due to healed tuberculosis and also have a PPD reaction at least 5 mm induration
Injection drug users whose HIV status is negative who have a PPD reaction at least 10 mm induration
People with a PPD of greater than or equal to 10 mm induration who are foreign born from high prevalence geographical regions, low income populations, and patients residing in long term facilities
Isoniazid can be used alone or in combination with Rifampin for treatment of latent tuberculosis, or as part of a four drug regimen for treatment of active tuberculosis. The drug regimen typically requires daily or weekly oral administration for a period of three to nine months, often under Directly Observed Therapy (DOT) supervision. Evidence suggests that isoniazid prevents mycolic acid synthesis in M. avium complex as in M. tuberculosis and although this is not bactericidal to M. avium complex, it greatly potentiates the effect of rifampicin. The introduction of macrolides led to this use greatly decreasing. However, since rifampicin is broadly underdosed in M. avium complex treatment, this effect may be worth re investigating.
Арнайы популяциялар
Жүкті немесе бала емізетін белсенді туберкулезі бар әйелдерге изониазид қабылдау ұсынылады. Профилактикалық емді босанғаннан кейінге шегеру керек. Емшек сүтіндегі INH концентрациясы салыстырмалы түрде төмен және зиянды емес, сондықтан балаларда қосымша әсерлердің қаупі аз. Изониазид қабылдап емiзетін аналардың балаларына, сондай-ақ жүкті әйелдерге де перифериялық жүйке зақымдану қаупін азайту үшін В6 витаминін пиридоксин түрінде қабылдау керек. В6 витамині жүктілік, бала емізу, ВИЧ инфекциясы, алкоголизм, қант диабеті, бүйрек жеткіліксіздігі немесе нашар тамақтану сияқты қауіп факторлары бар адамдарда изониазидтің салдарынан туындайтын В6 витаминінің жетіспеушілігі мен нейропатияны болдырмау үшін қолданылады. Бауыр функциясы бұзылған адамдарда INH-тан туындайтын гепатит қаупі жоғарылайды, сондықтан дозасын төмендету қажет болуы мүмкін.
Дәрілік өзара әсерлесулер
Изониазид пен ацетаминофенді қабылдайтын адамдарда ацетаминофен токсикасының қаупі бар. Изониазид бауыр ферментін индукциялайды деп есептеледі, бұл ацетаминофеннің үлкен мөлшерін уытты формаға метаболиздейді. Изониазид карбамазепиннің метаболизмін төмендетеді, осылайша оның организмнен шығарылуын баяулатады. Карбамазепин қабылдап жүрген адамдар карбамазепин деңгейін бақылап, қажет болған жағдайда дозасын тиісінше түзетуі керек. Изониазид ұзақ мерзімді емдеуден кейін кетоконазолдың сарысу деңгейін төмендетуі мүмкін. Бұл рифампицин, изониазид және кетоконазолдың бірдей қолданылуы кезінде байқалады. Изониазид организмдегі фенитоин мөлшерін арттыруы мүмкін. Изониазидпен бірге қолданғанда фенитоин дозасын түзету қажет болуы мүмкін. Изониазид теофиллиннің плазма деңгейін жоғарылатуы мүмкін. Теофиллиннің изониазидтің элиминациясын баяулататыны белгілі. Теофиллин мен изониазид деңгейлерін бақылау қажет. Вальпроат деңгейі изониазидпен бірге қабылданғанда артуы мүмкін. Вальпроат деңгейін бақылау және қажет болған жағдайда дозасын түзету қажет. KatG изоникотиникалық ацил радикалдың түзілуін катализдейді, ол спонтанды түрде NADH-пен бірігіп никотиноил NAD аддуктын құрайды. Бұл кешен еноил-ацил тасымалдаушы протеин редуктазасы InhA-мен тығыз байланысады, осылайша табиғи еноил AcpM субстратын және май қышқылы синтетазасының әрекетін бұзады. Бұл процесс микобактериялық жасуша қабырғасының қажетті құрауыштары болып табылатын миколь қышқылдарының синтезін тежейді. Изониазидтің KatG арқылы белсендірілуі кезінде азот оксиді қоса алғанда, бірқатар радикалдар түзіледі, оның басқа антимикобактериялық продәругі претоманидтің әрекетінде де маңызды екені көрсетілген. Изониазид тез бөлінетін микобактерияларға бактерицидтік әсер етеді, бірақ микобактериялар баяу өссе, бактериостатикалық әсер етеді. Ол цитохром P450 жүйесін тежейді және осылайша еркін радикалдардың көзі болып табылады. Изониазид - жеңіл моноамин оксидаза ингибиторы (MAO I).
Метаболизм
Изониазид сарысуда, мидың арқалық сұйықтығында және ісік тәрізді грануломаларда терапиялық концентрацияға жетеді. Ол бауырда ацетилдену арқылы ацетилгидразинге метаболизденеді. Ацетилденуге жауапты ферменттің екі түрі бар, сондықтан кейбір пациенттер дәріні басқаларға қарағанда жылдамырақ метаболиздейді. Осыдан келіп, жартылай ыдырау мерзімі екі өршілді болады, яғни "баяу ацетилаторлар" және "жылдам ацетилаторлар" болады. Адамдар санына қарсы уақыт графигінде бір және үш сағатта ең жоғары нүктелер байқалады. Бұл нүктелердің биіктігі сынақтан өтетін адамдардың этникалық тобына байланысты. Метаболиттер зәрмен шығарылады. Бүйрек жеткіліксіздігі болған жағдайда дозаны реттеудің қажеті жоқ.
Тарих
Бірінші синтез 1912 жылы сипатталған. А. Качугин 1949 жылы туберкулезге қарсы препаратты «Тубазид» деген атпен ойлап тапты. Үш фармацевтикалық компания бірден препаратты патенттеуге тырысты, бірақ ешқайсысы сәтті болмады, олардың ең танымалсы – «Рош» компаниясы, ол 1952 жылы өзінің «Римифон» нұсқасын шығарды. Изониазидтің енгізілуімен туберкулезді емдеу мүмкіншілігі алғаш рет қарастырылды. Препарат алғаш рет Аризона штатындағы Навахо қауымдастығының «Мани Фармс» елді мекенінде сынақтан өтті, себебі Навахо резервациясында туберкулез мәселесі күрделі болды және бұл аймақтағы тұрғындар бұрын туберкулезді емдеудің негізгі құралы – стрептомицинмен емделмеген еді. Зерттеуді халық денсаулығымен қызығушылық танытқан жұқпалы аурулар зерттеушісі Уолш Макдермот жетекшілік етті. Ол бұрын өзінің туберкулезін емдеу үшін изониазид қабылдаған болатын. Изониазид және оған ұқсас препарат – ипрониазид, антидепрессанттар деп аталатын алғашқы дәрілердің қатарына жатты.
Дайындық
Изониазид – изоникотин қышқылының туындысы. Ол 4 цианопиридин және гидразин гидраты қолданылып өндіріледі. Тағы бір әдіс бойынша, изониазид лимон қышқылынан бастап жасалғаны айтылған. Теория бойынша, ол метил изоникотинатынан да жасалуы мүмкін, ол семиялық зат ретінде белгіленген.
Брендтер
Гидра, Гизид, Изовит, Ланьязид, Нидразид, Римифон және Станозид.
Хроматография
Изоникотин қышқылының гидразиді хроматографияда кетондық функционалдық топтардан басқа, органикалық қосылыстардағы конъюгацияның әртүрлі дәрежелерін ажырату үшін де қолданылады. Бұл сынақ гидразон түзілуі арқылы жұмыс істейді, оны батохромиялық ығысу арқылы анықтауға болады.
Иттер
Изониазид мынау иттерге қолданылуы мүмкін, бірақ оның құрысу тудыруы мүмкін екендігіне қатысты алаңдаушылықтар бар.