Кіріспе
Тарихи алмаз, бұрын Англия патшалық қазынасының бір бөлігі болған Санси, ақшыл сары түсті алмаз, ежелгі Муғалдарға тиесілі болған деген қауесет бар, бірақ оның кесілуі батыс стандарттарынан өзгеше болғандықтан, Үндістандық болуы мүмкін. Бұл тас Еуропа тарихындағы Чарльз Батыл, VI және I Джеймс, сондай-ақ Астор әулеті сияқты маңызды тұлғаларға тиесілі болған. Қалқан пішіндес тас екі бір-біріне қарама-қарсы тәжден (тастың жоғарғы жартысы) тұрады, бірақ павильонға (тастың белдігінің немесе орта бөлігінің астындағы төменгі бөлігі) ешқандай ұқсастығы жоқ.
The Sancy, a pale yellow diamond of , was once reputed to have belonged to the Mughals of antiquity, but it is more likely of Indian origin owing to its cut, which is unusual by Western standards. The stone has been owned by a number of important figures in European history, such as Charles the Bold, James VI and I, and the Astor family. The shield shaped stone comprises two back to back crowns (the typical upper half of a stone) but lacks any semblance to a pavilion (the lower portion of a stone, below the girdle or midsection).
Тарих
Қазіргі Санси деп аталатын алмаз, Баль де Фландр деп аталатын одан да үлкен алмаз ретінде басталып, салмағы шамамен 300 килограммнан астам болған. Баль 1398 жылы Валентина Висконти Орлеан герцогы Луи I-ге (Франция королі Карл VI-ның кіші інісі) үйленген кездегі құдайының бір бөлігі болды. Келесі 75 жылда меншіктің нақты жолы белгісіз болса да, тас Бургундия герцогы Чарльз Батылға жеткен, ол 1476 жылы Непсон шайқасында күміс ваннасы және Үш бауырлар зергерлік бұйымы сияқты басқа да қазыналармен бірге оны жоғалтқан. Бальфур (2009) бұл алмаздың ақырында Сансиге айналғанын айтады. 1477 жылы Чарльз қайтыс болғаннан кейін алмаз оның туысы Португалия королі Мануэль I-ге өтті. Португалияға испан билігі қауіп төндірген кезде, Крето приоры Антониу Португалияның көп бөлігін алып, елден қашып кетті. Ол француз және ағылшын сарайларында Португалия тағын қайтару үшін одақтастар табуға өмірін жұмсады және ақырында алмасты Николя де Харлейге, Санси мырзасына сатты. Басқа дереккөздер алмазды Константинопольде де Санси сатып алғанын мәлімдейді. Ол француз сарайында танымал болды және кейін Түркиядағы француз елшісі болды. Санси өзінің білімін тиімді пайдаланды. Франция королі Генрих III ерте шашты болғандықтан, оны жасыруға тырысты. Алмаздар сол кезде модаға айналғандықтан, Генрих шапанын безендіру үшін де Сансидің алмасын қарызға алуға тырысты. Генрихтің мұрагері, Франция королі Генрих IV тасты да қарызға алды, бірақ оны әскерді қаржыландыру үшін кепіл ретінде пайдаланды. Санси тасқа ие болған кездегі аңыз бойынша, асыл тасты алып бара жатқан елші мақсатына жетпеген. Де Санси (сол кездегі Қаржы инспекторы) адамның адал болғанына сенімді болды және елші тоналып, өлтірілгенше іздеу жүргізді. Мәйіттің ішінде асыл тас адал адамның ішегінде табылды. Қаржылық қиындықтарға тап болған де Санси 1605 жылдың наурыз айында алмасты король Джеймс VI мен I-ге сатуға мәжбүр болды, сол кезде Санси атын алған деп есептеледі. Оның салмағы 53 карат, құны 60 000 француз кронасы болды. Сатуды де Сансидің бауыры, Монглат бароны Роберт де Харлей және Лондондағы француз елшісі, Бомонт графы Кристоф де Харлей жүзеге асырды. Лондон мұнарасының 1605 жылғы асыл тастар тізімінде ол "Саунсиден сатып алынған, фасеттері кесілген әдемі алмаз" деп сипатталған. Джеймс оны Шотландияның Ұлы H-нен алынған алмаздармен бірге Ұлыбританияның айнасына орнатты. Санси қысқа уақытқа Англия, Шотландия және Ирландия королі Карл I-ге, содан кейін оның үшінші ұлы Джеймс II-ге тиесілі болды. Жеңіліске ұшыраған Джеймс Францияның Людовик XIV-інен пана сұрады, ол қуғынға ұшыраған қонағынан тез жалыққан. Кедейлікке ұшыраған Джеймс 1657 жылы Сансиді кардинал Мазаринге 25 000 фунт стерлингке сатуға мәжбүр болды. Кардинал 1661 жылы қайтыс болғаннан кейін алмазды патшаға мұра етіп қалдырды. Санси Францияда орналасқан, бірақ француз төңкерісі кезінде қарақшылар Гарде Меубльді (патша қазынасы) тонаған кезде жоғалып кетті. Сансиден басқа, Регент алмасы және бүгін Үміт алмасы деп танылатын француз көк алмасы да ұрланды. Санси 1828 жылға дейін Константин Рудановскийдің коллекциясында болды, содан кейін принц Пол Демидов оны 80 000 фунт стерлингке сатып алды. Принц Демидов 1836 жылы Сансиді өзінің фин әйелі Аврора Демидовқа (Стжернвалл) таңертеңгілік сыйлық ретінде берді. Принц Демидов 1840 жылы қайтыс болды, ал Аврора 1846 жылы Крым соғысында 1854 жылы қайтыс болған полковник Андрей Карамзинге қайтадан үйленді. Аврора Карамзин 1865 жылы Сансиді үнді саудагері сэр Джамсетти Джиджебхойге ұлы Пол Демидовтың қарызын жабу үшін 100 000 фунтқа сатуға мәжбүр болды. Сэр Джамсетти Сансиді бір жылдан кейін ғана сатты, оның тарихында тағы бір үзіліс жасады. Ол 1867 жылы Париж көрмесінде бір миллион франк бағамен қайтадан пайда болды, содан кейін тағы қырық жылға жоғалып кетті. Санси 1906 жылы белгілі орыс коллекционері А. К. Рудановскийден Уильям Вальдорф Астор, 1-ші виконт Астор сатып алған кезде қайтадан пайда болды. Белгілі Астор отбасы оны 72 жыл бойы иеленді, содан кейін 4-ші виконт Астор оны 1978 жылы Лувр мұражайына 1 миллион долларға сатты. Санси қазір Аполлон галереясында Регент алмасы және Хортензия алмасы сияқты асыл тастармен бірге орналасқан.