Кіріспе
Рубин Голдмарк (15 тамыз, 1872 – 6 наурыз, 1936) – американдық композитор, пианист және педагог. Өзінің заманында жиі орындалған американдық ұлтшыл композитор болғанымен, қазір оның шығармалары сирек таралған. Бүгінде ол Аарон Копленд және Джордж Гершвин сияқты басқа да маңызды композиторлардың ұстазы ретінде белгілі.
Rubin Goldmark (August 15, 1872 – March 6, 1936) was an American composer, pianist, and educator. Although in his time he was an often performed American nationalist composer, his works are seldom played now. Today he is best known as the teacher of other important composers, including Aaron Copland and George Gershwin.
Ерте өмір
Рубин Голдмарк 1872 жылы Нью-Йорк қаласында туған, ол композитор Карл Голдмарктің туысы және еврей тегінен шыққан. 1902 жылы Голдмарк Нью-Йоркке оралғаннан кейін, көп күшін оқытуға жұмсады. Голдмарк Нью-Йоркте өткізген 30 жыл ішінде музыка, музыка теориясы және композиция бойынша бесе жүзден астам лекция оқыды. Бұл оның мүлдем шығарма жазуын тоқтатқанын білдірмейді – Голдмарктің музыкасы ХХ ғасырдың стандартты репертуарына кірмесе де, ол замандастары тарапынан жоғары бағаланды. Ол сонымен қатар The Bohemians клубының негізін қалаушы және оның жиі шақырылатын спикері болды, бұл клуб Нью-Йорктегі музыканттар клубы еді.
Оқытушылық мансап
Голдмарк мансабын композитор және пианист ретінде бастағанмен, ол ең көп танымал болғаны – ұстаздық қызметімен. Бірақ лекция оқымағанда немесе шығарма жасамағанда, Голдмарк жекелеген бірнеше шәкірттерге сабақ берген. Белгілі бір жағдайда, Голдмарк он бес жастағы Аарон Копланд пен жас Джордж Гершвинге сабақ берді. Копланд Голдмаркты жиі сынға алғанмен, оны "тынышсыздыққа ұшырататын және академиялық" деп тапқандықтан, Голдмарк Копландқа оның өмірінің соңына дейін сүйенетін берік негіз сыйлады (Ховард, 252). Жас Джордж Гершвин де фортепиано концертін жазу кезінде Голдмарктан көмек сұрады. Оның "Көк рапсодиясын" Ферде Грофе оркестрлегенімен, ол фортепиано концертін өзі оркестрлеуді қалап, Голдмарктан кеңес алды (Ховард, 249). Голдмарк ұстаз ретінде Гершвин мен Копландтан бөлек де үлкен ықпал етті. 1924 жылы Голдмарк Нью-Йорктегі жаңа ашылған Джульярд музыка мектебінің композиция бөлімінің жетекшісі болды. Тағы да көзге түсетін шәкірттерінің ішінде Фанни Чарльз Диллон, Сэмми Тимберг, Витторио Джаннини, Фредерик Якоби және Алексей Хайефф сияқты композиторлар бар.
Музыкалық шығармалар
Бүгінде сирек орындалса да, Голдмарк музыкасы оның өмірінде үнемі орындалып тұрды. Шындығында, оның "Негр рапсодиясы" Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі жеті жылдың ішінде ең көп орындалған туындылардың бірі болды. 1910 жылы ол 1909 жылғы Падеревский камералық музыка сыйлығымен марапатталды. Оның өзге де маңызды туындыларына "Хиавата", "Дала шақыруы" және "Реквиемі" кіреді. Голдмарк ұлтшылдығы оның көптеген шығармаларының атауларынан анық көрінеді – тіпті мағынасы түсініксіз "Реквиемі" (1919 жылы орындалды) Авраам Линкольннің Геттисбург сөзінен шабыттанды. Голдмаркның басқа да шығармаларына скрипкалық квартет, фортепиано триосы, скрипкалық соната, бірнеше оркестрлік туындылар, фортепиано музыкасы және әндер кіреді.