Кіріспе

Жасуша түрі

Паратиреоидтық оксифильді жасушалар – паратиреоидты безде табылатын екі жасуша түрінің бірі, екіншісі – паратиреоидтық бас жасуша. Оксифильді жасушалар тек бірнеше түр ғана ерекшеленеді, ал адамдардың арасында олар кездеседі. Бұл жасушалар тіндік қиманың орталық және шеткі бөліктерінде шоғырланған түрде табылсады. Оксифильді жасушалар жасөспірім кезеңнің басында пайда болады, бірақ олардың қызметі әлі анықталған жоқ. Оксифильді жасушалардың бас жасушалардан жасөспірім шақта пайда болатыны болжанады, себебі олар бас жасушалар сияқты туған кезде кездеспейді. Оксифильді жасушалардың саны жас ұлғайған сайын артады.

Құрылымы

Оксифильді жасушалар екі ядролы болуы мүмкін және олардың цитоплазмасындағы белоктар негізді болып табылады, нәтижесінде ацидофильді цитоплазмалар қалыптасады. Цитохимиялық тұрғыдан алғанда, оксифильді жасушалар мен C жасушалары өте ұқсас. Оксифильді жасушалардың мөлшері (12–20 мкм) бас жасушалардан (6–8 мкм) әлдеқайда үлкен, сондай-ақ олар бас жасушаларға қарағанда ақшыл боялады. Оксифильді жасушалардың цитоплазмасы көптеген ірі митохондриялармен толы. Оксифильді жасушаларда цитоплазмалық гликоген және митохондриялар арасында шашыраңқы орналасқан рибосомалар көп. Эндоплазмалық ретикулум, Гольджи аппараты және секреторлық гранулалар қалыпты паратиреоид бездерінің оксифильді жасушаларында нашар дамыған. Оксифильді жасушалардың бас жасушаларда табылған паратиреоидқа қатысты гендерді экспрессиялайтыны және паратиреоид гормонымен байланысты белок (PTHrP) және кальцитриол сияқты қосымша автокриндік/паракриндік факторларды өндіруге қабілетті екені көрсетілді. Оксифильді жасушалардың митохондриясы көп болғандықтан бас жасушаларға қарағанда окистендіру және гидролиттік ферменттердің белсенділігі жоғары екені де дәлелденді. Бұл жасушалардың функцияларын және олардың секрециясын толыққанды түсіну үшін тағы да көп жұмыс істеу қажет.