Кіріспе

Британдық дворян, Элгиннің 9-шы графы, Кинкардиннің 13-ші графы (1849–1917 жж.)

Виктор Александр Брюс, Элгиннің 9-шы графы, Кинкардиннің 13-ші графы, (16 мамыр 1849 – 18 қаңтар 1917), 1863 жылға дейін Лорд Брюс деп аталған, оңшыл британдық либерал саясаткер, 1894 жылдан 1899 жылға дейін Үндістанның вице-королі қызметін атқарған. Ол 1902–1903 жылдары Бур соғысының барысын зерттеу үшін премьер-министр Артур Балфурмен тағайындалды. Эльгин комиссиясы Британ империясындағы осындай алғашқы комиссия болды, ол Оңтүстік Африкаға сапар шегіп, шайқаста тікелей қатысқан адамдардан ауызша куәліктер алды. Бұл өлгендердің өмірін бағалаған және қайғыға ұшыраған туыстарының сезімдерін ескерген алғашқы жағдай болды. Бұл британ армиясы тарихында офицерлермен қатар қарапайым сарбаздардың да куәліктерін мойындаған тұңғыш рет болды.

Өмірбаян және білім

Эльгин Монреаль қаласында, Канада шығысында (қазіргі Монреаль, Квебек) дүниеге келді. Ол сол кезде Канаданың генерал-губернаторы қызметін атқарған Джеймс Брюс, 8-ші Эльгин графының және оның әйелі, Леди Мэй Луизаның, Джон Лэмбтонның, 1-ші Дарем графының қызының ұлы. Ол Гленэльмонд, Итон және Оксфорд университетінің Балиол колледжінде білім алған.

Саяси мансап

Эльгин 1886 жылы Уильям Эварт Гладстонның басшылығымен үй шаруашылығының қазынашысы және жұмыс жөніндегі бірінші комиссар болып саясатқа либерал ретінде кірді.

Үндістанның вице-патриоты

Әкесінің ізімен жүрген Элгин 1894 жылы Үндістанның вице-королі тағайындалды. Оның вице-корольдік мерзімі ерекше көзге түспеді. Элгиннің өзі вице-корольдікпен байланысты әсемдік пен салтанатты рәсімдерді ұнатпады, ал оның консервативті көзқарастары экономикалық және әлеуметтік толқудың кезінде тиімді болған жоқ. Ол: "Үндістан – біздің империямыздың тірегі. Егер империя өзінің иелігіндегі басқа бір бөлігінен айырылса, біз тірі қала аламыз, бірақ егер Үндістанды жоғалтсақ, империямыздың күні батар еді", – деген еді. Ол вице-король болған кезде Үндістанда ашаршылық болды, сол кезде Элгин шамамен 4,5 миллион адам қаза тапқанын мойындады. Басқа деректер бойынша, қаза болғандардың саны 11 миллионға жеткен.

Эльгин комиссиясы

Эльгин 1899 жылы Англияға оралып, Гартер орденінің рыцары атанды. 1902–1903 жылдары Эльгин Екінші бура соғысының барысын зерттеген комиссияның төрағасы болды. 1902 жылғы 26 наурызда ол 1-ші Фифшир ерікті артиллерия корпусының құрметті полковнигі болып тағайындалды. 1903 жылғы көктемде Элгин комитеті атты әскер мәселесін талқылады. Бура соғысы кезінде көптеген атты жаяу әскер бөлімдері құрылды, кейбіреулері бастапқыда, ал кейбіреулері жаяу әскер бөлімдерін түрлендіру арқылы құрылды. Барлығы атты әскердің оттық қарумен аттан түсіп күресуге дайындалуы керек екеніне келісті, бірақ дәстүршілдер атты әскердің найза мен қылышпен шабуылдайтын «арм бланш» ретінде де дайындалуын қалады. Көрер көзге дәстүрлі көзқарас абсурд болғанымен, сол кезде мәселе осылай айқын емес еді. Генерал Френч Эландслагте және Кимберли шайқастарындағы атты әскер шабуылдарының сәттілігінен кейін моральдың маңыздылығын атап өтті. Бұл көзқарас ешқандай да радикалды емес еді: генерал-майор Ж. П. Брабазон қылыш пен найзаның тек «латын» атты әскеріне ғана қолайлы деп есептеді, ал «англосаксондықтарды» «жеңіл шайқас балтыры немесе томагок»пен жабдықтау керек деді. Вулсли, Эвелин Вуд және Робертс (барлығы атты әскердің болашағын тек атты жаяу әскер ретінде көріп жүрген) зейнеткерлікке шыққаннан кейін, дәстүрлі көзқарас қайта жаңғырды, өйткені Френч және оның шәкірті генерал-майор Хейг армияның жоғарғы сатысына көтерілді. Комиссияның ұсыныстары толыққанды жүзеге асырылмады. Армияның болашағы туралы Эшер есебі оның қорытындыларын басып озды, ал Армияда Соғыс министрлігінің консервативтік реформасы үстемдік құрды.

Колониалдық хатшы

1905 жылы либералдар билікке оралғанда, Элгин Колониялар жөніндегі мемлекеттік хатшы болды (Уинстон Черчилль оның орынбасары болды). Колониялар жөніндегі хатшы ретінде ол консервативті саясат ұстанды және премьер-министр Кэмпбелл Баннермен ұсынған Оңтүстік Африка мәселесін кеңшолпанды шешуге қарсылық танытты, бұл шешім оның күш-жігерінен гөрі Колониялар жөніндегі хатшының қарсылығының нәтижесінде қабылданды. Келесі премьер-министр Асквит Елгинді келесі үкімет құрамынан шығарғаннан кейін, 1908 жылы ол қоғамдық өмірден қол үзді.

Құрметтер

Лорд Элгин 1894 жылы вице-король болып тағайындалғаннан кейін Үндістан Жұлдызы орденінің (GCSI) және Үнді империясы орденінің (GCIE) Ұлы командирі болып тағайындалды. 1899 жылы Ұлыбританияға оралғанда ол Гартер орденінің (KG) рыцары атанды. 1902 жылдың шілдесінде ол Сент-Эндрюс қаласының құрметті азаматы болып тағайындалды, себебі "ол Үндістанның вице-королінің жоғары лауазымын атқарып, кең империяның мүддесін ерекше шеберлікпен, сақтықпен және табыспен қорғады, сондай-ақ округтік басқарумен байланысты міндеттерін атқарды және Шотландияда білім беруді дамыту үшін Карнеги қорының төрағасы ретінде уақытын және бай тәжірибесін жұмсады".

Өлім

Лорд Элгин 1917 жылы қаңтарда Данфермлиндегі отбасылық ескі үйінде 67 жасында қайтыс болды. Оның лауазымдарына бірінші некесінен туған үлкен ұлы Эдуард мұрагер болды. Оның әйелі Гертруда кейіннен қайта үйленіп, 1971 жылдың ақпан айында дүниеден өтті.

Кинкардин вискиі

Kincardine вискиі 2016 жылдың қараша айында Fusion Whisky Ltd компаниясы, тәуелсіз бөтелкелеуші және дистилляциялаушы Adelphi компаниясымен серіктестікте шығарылды. Ол оның жетістіктерін, әсіресе Үндістанда вице-король және генерал-губернатор болып қызмет еткен кезеңін құрметтеу мақсатымен жасалды. Онда Брюс отбасының архивінен алынған фотосуреттер болды. Kincardine – Бангалор қаласындағы Amrut дистилляциясынан шыққан жеті жылдық үндістандық бір сортты виски мен Спейсайд аймағындағы Glen Elgin және Macallan дистилляцияларынан алынған ескі шотланд вискиінің қоспасы немесе бірігісі. Барлығы 800 бөтелке шығарылды, бағасы шамамен 135 фунт стерлинг, алкоголь құрамы 52,9%. Бұл Fusion Whisky компаниясының төртінші халықаралық қоспасы және бұрыннан жоғары бағаланған Glover вискилерінен кейін жарық көрді. Adelphi компаниясының Алекс Брюсі – Виктор Брюстің шөбересі.