Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жыныстық философия туралы шолу
Жыныстық философия бойынша антология
Overview about the philosophy of sex
the anthology on philosophy of sex
Жыныстық философия – жыныс және махаббатты зерттеумен айналысатын қолданбалы философияның бір саласы. Ол проституция, зорлау, жыныстық қысым, жыныстық идентичность, келісім беру жасы, гомосексуализм сияқты құбылыстардың этикасын, сондай-ақ «жыныс дегеніміз не?» сияқты жалпылама сұрақтардың тұжырымдамалық талдауын қамтиды. Бұған жыныстық қатынас және жыныстық идентичность мәселелері, гендердің онтологиялық мәртебесі де кіреді. Қазіргі кездегі жыныстық философияның жетекші өкілдері – Алан Собл, Джудит Батлер және Ража Халвани. Қазіргі заманғы жыныстық философия кейде батыстық феминизммен байланысты. Феминистер көтерген гендерлік айырмашылықтар, жыныстық саясат және жыныстық идентичность табиғаты туралы мәселелер жыныстық философиядағы маңызды сұрақтар болып табылады. Жыныстың қызметі қандай? Романтикалық махаббат деген не? Бір әрекетті жыныстық ететін ерекше белгі бар ма? Кейбір жыныстық әрекеттер жақсы, ал басқалары жаман болып келе ме? Қандай критерийлерге сүйене отырып? Әлде, өзара келісіммен жасалған жыныстық әрекеттер әдепсіз болуы мүмкін бе, немесе олар этика шеңберінен шығып кете ме? Жыныс пен биологиялық көбеюдің арасындағы байланыс қандай? Олар бір-бірісіз болуы мүмкін бе? Жыныстық идентичность кейбір негізгі онтологиялық айырмашылықтарға (мысалы, биологияға) негізделген бе? Жыныстық қатынас гендердің немесе биологиялық жыныстың функциясы ма?
Philosophy of sex is an aspect of applied philosophy involved with the study of sex and love. It includes both ethics of phenomena such as prostitution, rape, sexual harassment, sexual identity, the age of consent, homosexuality, and conceptual analysis of more universal questions such as "what is sex?" It also includes matters of sexuality and sexual identity and the ontological status of gender. Leading contemporary philosophers of sex include Alan Soble, Judith Butler, and Raja Halwani. Contemporary philosophy of sex is sometimes informed by Western feminism. Issues raised by feminists regarding gender differences, sexual politics, and the nature of sexual identity are important questions in the philosophy of sex. What is the function of sex? What is romantic love? Is there an essential characteristic that makes an act sexual? Are some sexual acts good and others bad? According to what criteria? Alternatively, can consensual sexual acts be immoral, or are they outside the realm of ethics? What is the relationship between sex and biological reproduction? Can one exist without the other? Are sexual identities rooted in some fundamental ontological difference (such as biology)? Is sexuality a function of gender or biological sex?
Жыныстық философияның тарихы
Батыс философиясы тарихының көп бөлігінде сексуалдық және жыныстық қатынас мәселелері тек этиканың жалпы саласы шеңберінде қарастырылып келді. Дегенмен, осы үлгіден тысқары шығулар да болды, олар сексуалдық мәселелерді жеке-жеке талқылау дәстүрін қалыптастырды. Секс және махаббат философиясы қоғамы – Америка философиялық қауымдастығының құрамындағы кәсіби ұйым.
Throughout much of the history of Western philosophy, questions of sex and sexuality have been considered only within the general subject of ethics. There have, however, been deviations from this pattern out of which emerge a tradition of speaking of sexual issues in their own right. The Society for the Philosophy of Sex and Love is a professional group within the membership of the American Philosophical Association.
Жыныстық құмарлық
Жыныстық әрекеттерге моральдық баға беру жыныстық құштарлықтың мәніне қатысты пікірлермен анықталады. Осы тұрғыдан алғанда, философия екі бағытқа бөлінеді:
Moral evaluations of sexual activity are determined by judgments on the nature of the sexual impulse. In this light, philosophies fall into two camps:
Иммануил Кант сияқты, жыныстық қатынасты теріс бағалайтындар, оның құндылықтарды жоқ етеді және басқа адамдарға қатысты моральдық мінез-құлқымызға нұқсан келтіреді деп есептейді. Канттың айтуынша, жыныстық қатынас "жақын адамды құштарлық нысанына айналдырады". Осы көзқарас бойынша, жыныстық қатынас көбінесе ұрпақ тудыру мақсатында ғана ұсынылады. Кейде жыныстық өмірден жаңылған өмір ең жақсы немесе ең ізгі өмірге жетелейді деп саналады. Рассел Ванной, Ирвинг Сингер және Бертран Расселдің "Неке және мораль" еңбегінде көрсетілгендей, жыныстық қатынасты оң пікірмен қараушылар оны өзіңді де, әріңді де қуантуға мүмкіндік беретін әрекет деп біледі.
A negative understanding of sexuality, such as from Immanuel Kant, believes that sexuality undermines values, and challenges our moral treatment of other persons. Sex, says Kant, "makes of the loved person an Object of appetite". In this understanding, sex is often advised only for the purpose of procreation. Sometimes sexual celibacy is considered to lead to the best, or most moral life. A positive understanding of sexuality – such as from Russell Vannoy, Irving Singer, Bertrand Russell in his Marriage and Morals – sees sexual activity as pleasing the self and the other at the same time.
Болжамдық бұзылулар
Томас Нагель адамның жыныстық қабілетіне тек өзара жыныстық қозғынғыштықпен жүзеге асырылатын жыныстық қарым-қатынас ғана табиғи дейді. Бұрыс жыныстық кездесулер немесе оқиғалар – осындай өзара қозғынғыштық болмаған және адам жыныстық тәжірибеде толығымен субъект немесе толығымен объект болып қалатын жағдайлар.
Thomas Nagel proposes that only sexual interactions with mutual sexual arousal are natural to human sexuality. Perverted sexual encounters or events would be those in which this reciprocal arousal is absent, and in which a person remains fully a subject of the sexual experience or fully an object.