Кіріспе
Француз пиетисі Жан де Лабади (13 ақпан 1610 – 13 ақпан 1674) – 17 ғасыр француз пиетисі. Бұрын иезуит дін қызметкері болған ол 1650 жылы Реформаттық шіркеуге қосылып, 1669 жылы лабадистер деп белгілі болған қауымды құрды. Өркендеген шағында бұл қозғалысқа шамамен 600 адам мүше болды, ал одан тыс мыңдаған жақтастары болды. Ол танымал ақын және ғалым Анна Мария ван Шурман, сондай-ақ энтомологиялық суретші Мария Мериан сияқты көрнекті әйелдерді өз қатарына тартты. Лабади янсенизм, прециандық және реформаттық пиетизмнің ықпалын біріктіріп, қасиеттілік пен христиандық бірлестікте өмір сүруге баса назар аударатын радикалды христиандық түрін дамытты. Лабадидің үйретістері Нидерландыда кеңінен тарады.
Jean de Labadie (13 February 1610 – 13 February 1674) was a 17th century French Pietist. Originally a Jesuit priest, he became a member of the Reformed Church in 1650, before founding the community which became known as the Labadists in 1669. At its height the movement numbered around 600 with thousands of adherents further afield. It attracted some notable female converts such as the famed poet and scholar, Anna Maria van Schurman, and the entomological artist
Maria Merian. Labadie combined the influences of Jansenism, Precicianism, and Reformed Pietism, developing a form of radical Christianity with an emphasis upon holiness and Christian communal living. Labadie's teachings gained hold in the Netherlands.
Өмір
Ол офицердің ұлы, 1625 жылы иезуит орденіне кірді, 1635 жылы дін қызметкері болып бекітілді, бірақ 1639 жылы денсаулығының нашарлауы және басқа бауырларымен араздасуларға байланысты орденнен шықты. Содан кейін ол Бордо, Париж және Амиен қалаларында епархиялық дін қызметкері болып жұмыс істеді. Ол янсенизмге бет бұрып, Киелі кітапты жан-жақты зерттеді және кальвинизмге қызығушылық таныта бастады. Ол өзін Құдайдан шабыттанған деп есептеді. Онда да оған қысым көрсетілді, мазаланды, соның салдарынан 1672 жылы ол Холштейн герцогтығындағы Альтона қаласына қашып кетті. Лабади 1674 жылы сол неміс қаласында қайтыс болды, ол кезде бұл қала Дания тәжінің құрамында болған. Бұл қозғалыс Еуропа мен Америкада да жалғасты, бірақ 1732 жылға қарай әлсіреп, тоқтап қалды.
Шығармалары
Лабадидің ең ықпалды еңбегі — «Пасторат арқылы шіркеу реформасы» (1667 ж.). «Introduction à la piété dans les Mystères, Paroles et ceremonies de la Messe», Амиен, 1642 ж. «Odes sacrées sur le Très adorable et auguste Mystère du S. Sacrement de l'Autel», Амиен, 1642 ж. «Traité de la Solitude chrestienne, ou la vie retirée du siècle», Париж, 1645 ж. Жан де Лабадидің декларациясы, бұрынғы дін қызметкері, уағызшы және Амиен каноны, Рим шіркеуінің қауымын тастап, Реформаланған шіркеудің қауымына қосылуға мәжбүр еткен себептер, Монтабан, 1650 ж. Жан де Лабадидің Рим қауымының достарына арналған декларациясы туралы хаты, Монтабан, 1651 ж. «Les Elevations d'esprit à Dieu, ou Contemplations fort instruisantes sur les plus grands Mysteres de la Foy», Монтабан, 1651 ж. Күндізгі уақыттағы рухтың ой-санасы; адам өмірі, христиандық және мінез-құлқының реформасының қажеттілігі туралы маңызды ойлар, Монтабан, 1651 ж. «Le Bon Usage de l'Eucharistie», Монтабан, 1656 ж. «Practique des Oraisons, mentale et vocale», Монтабан, 1656 ж. «Recueil de quelques Maximes importantes de Doctrine, de Conduite et de Pieté Chrestienne», Монтабан, 1657 ж. (Женева, 1659 ж.). Құдайды тану, Оның құрметі, Оның махаббаты және жанның Омен бірігуіне қатысты христиандық ізгіліктердің қасиетті онжылдықтары, Оранж, 1658 ж. (Женева, 1659 ж., Амстердам, 1671 ж.). «La pratique de l'oraison et méditation Chretienne», Женева, 1660 ж. «Le Iûne religieus ou le moyen de le bien faire», Женева, 1665 ж. Яһудилердің қазіргі жағдайы туралы қайырымды және әділ үкім, Амстердам, 1667 ж. «Le Triomphe de l'Eucharistie, ou la vraye doctrine du St. Sacrement, avec les moyens d'y bien participer», Амстердам, 1667 ж. «Le Héraut du Grand Roy Jesus, ou Eclaircissement de la doctrine de Jean de Labadie, pasteur, sur le Règne glorieux de Jésus Christ et de ses saints en la terre aux derniers temps», Амстердам, 1667 ж. «L'Idée d'un bon pasteur et d'une bonne Eglise», Амстердам, 1667 ж. «Les Divins Herauts de la Penitence au Monde», Амстердам, 1667 ж. «La Reformation de l'Eglise par le Pastorat», Мидделбург, 1667 ж. «Le Veritable Exorcisme», Амстердам, 1667 ж. «Le Discernement d'une Veritable Eglise suivant l'Ecriture Sainte», Амстердам, 1668 ж. «La Puissance eclesiastique bornée à l'Ecriture et par Elle», Амстердам, 1668 ж. «Manuel de Pieté», Мидделбург, 1668 ж. Құдай және Иса Мәсіх шіркеуінің бірнеше мүшелерінің Вуалон синодымен қарым-қатынас жасамауға мәжбүрлеген әділ себептер мен себептер туралы декларациясы, Гаага, 1669 ж. Шынайы христиандық өмірдің негізгі тұстары, Амстердам, 1670 ж. «Abrégé du Veritable Christianisme et Téoretique et pratique», Амстердам, 1670 ж. «Le Chant Royal du Grand Roy Jésus, ou les Hymnes et Cantiques de l'Aigneau», Амстердам, 1670 ж. «Receüil de diverses Chansons Spiritüeles», Амстердам, 1670 ж. «L'Empire du S. Esprit sur les Ames», Амстердам, 1671 ж. «Eclaircissement ou Declaration de la Foy et de la pureté des sentimens en la doctrine des Srs. Jean de Labadie, Pierre Yvon, Pierre Dulignon», Амстердам, 1671 ж. «Veritas sui vindex, seu solemnis fidei declaratio», Герфордия, 1672 ж. «Jesus revelé de nouveau», Алтона, 1673 ж. «Fragmens de quelques poesies et sentimens d'esprit», Амстердам, 1678 ж. «Poésies sacrées de l'amour divin», Амстердам, 1680 ж. «Recueil de Cantiques spirituels», Амстердам, 1680 ж. «Le Chretien regeneré ou nul», Амстердам, 1685 ж.