Кіріспе

Кеңес математигі (1906–1993)

Андрей Николаевич Тихонов (Андре́й Никола́евич Ти́хонов; 17 қазан 1906 – 7 қазан 1993) – көрнекті советтік ресейлік математик және геофизик, топология, функционалдық анализ, математикалық физика және дұрыс қойылмаған мәселелер саласына маңызды үлес қосқан. Ол сонымен қатар геофизикадағы магнитотеллурика әдісін ойлап тапқандардың бірі. Оның тегінің басқаша транслитерациялары: "Tychonoff", "Tychonov", "Tihonov", "Tichonov".

Өмірбаян

Гжатск қаласында туған, ол Мәскеу мемлекеттік университетінде оқыды, онда 1927 жылы Павел Сергеевич Александровтың жетекшілігімен философия докторы (Ph.D.) дәрежесін алды. 1933 жылы Мәскеу мемлекеттік университетінде профессор болып тағайындалды. 1939 жылғы 29 қаңтарда КСРО Ғылым академиясының корреспондент-мүшесі, ал 1966 жылғы 1 шілдеде КСРО Ғылым академиясының толық мүшесі болып сайланды.

Зерттеу жұмыстары

Тихонов математиканың түрлі салаларында жұмыс істеді. Ол топология, функционалдық анализ, математикалық физика және дұрыс шешімі жоқ есептердің белгілі бір түрлеріне маңызды үлес қосты. Кері есептерді шешу үшін ең көп қолданылатын әдістердің бірі – Тихоновтың реттеуі (регларизациясы), оның құрметіне аталған. Ол 1926 жылы дәлелдеген метризация теоремасы және кез келген саны компактты топологиялық кеңістіктердің көбейтіндісі қайтадан компактты болады деген Тұқынов теоремасы сияқты топологиядағы жұмыстарымен танымал. Оның құрметіне толыққанды реттелген топологиялық кеңістіктер Тұқынов кеңістіктері деп аталады. Математикалық физикада ол жылу теңдеуі үшін маңызды бірегейлік теоремаларын дәлелдеді және Вольтерра интегралдық теңдеулерін зерттеді. Ол жетекші туындысындағы кішкентай параметрлі дифференциалдық теңдеулердің асимптотикалық талдау теориясын қалыптастырды.

Ұйымдастырушы жұмысы

Тихонов Мәскеу мемлекеттік университетінің Есептеу математикасы және кибернетика факультетін құруға басшылық етті және 1970–1990 жылдар аралығында оның алғашқы деканы қызметін атқарды.

Марапаттар

Тихонов өз еңбегі үшін көптеген құрметтер мен сыйлықтар алды, оның ішінде Ленин сыйлығы (1966) және Социалистік Еңбек Ері (1954, 1986).