Кіріспе
1997 жылдың 14 және 15 қыркүйегінде Норвегияда парламент сайлауы өтті. Сайлау алдында Еңбек партиясының премьер-министрі Торбьёрн Ягланд 36,9% үлтіматумын қойды, егер партия 1993 жылы Гро Харлем Брунтланд басшылығымен алған 36,9% дауысқа жетпесе, үкімет отставкаға кететінін мәлімдеді. Еңбек партиясы көптеген орындарды жеңіп алғанымен, Ягландтың 36,9% шегіне жете алмады, дауыстардың 35% ын ғана алды. Осының нәтижесінде Еңбек партиясының үкіметі отставкаға кетіп, оның орнына Христиандық халық партиясы, Либералдық партия және Орталық партиясынан құралған орталықтандырылған коалиция құрылды. Кьелл Магне Бондевик премьер-министр болып тағайындалды, ал Консервативтік партия мен оңшыл «Прогресс» партиясы сенім мен қолдау көрсетті.
Parliamentary elections''' were held in Norway on 14 and 15 September 1997. Prior to the election Prime Minister Thorbjørn Jagland of the Labour Party had issued the 36.9 ultimatum declaring that the government would step down unless it gained 36.9% of the vote, the percentage gained by the Labour Party in 1993 under Gro Harlem Brundtland. Whilst Labour won a plurality of seats, they were unable to reach Jagland's 36.9% threshold, gaining 35% of the vote. As a result of this, the Labour government stepped down, being replaced by a centrist coalition of the Christian People's Party, Liberal Party and the Centre Party, with Kjell Magne Bondevik being appointed Prime Minister, and confidence and supply support from the Conservative Party and the right wing Progress Party.
Жарыс қатысушылары
Атауы Идеология Позиция Басшы 1993 жылғы нәтиже Дауыс (%) Орындықтар
АП Еңбек партиясы Arbeiderpartiet Әлеуметтік демократия Орталық-сол Thorbjørn Jagland 36,9%
H Консервативтік партия Høyre Либералды консерватизм Орталық-оң Jan Petersen 17,0%
Sp Орталық партия Senterpartiet Аграризм Орталық Anne Enger Lahnstein 16,7%
SV Социалистік солшыл партия Sosialistisk Venstreparti Демократиялық социализм Сол қанат Kristin Halvorsen 7,9%
KrF Христиандық демократиялық партия Kristelig Folkeparti Христиандық демократия Орталықтан оңға қарай Kjell Magne Bondevik 7,8%
FrP Прогресс партия Fremskrittspartiet Консервативті либерализм Оң қанат Carl I. Hagen 6,2%
V Либералдық партия Venstre Социалистік либерализм Орталық Lars Sponheim 3,6%
R Қызыл сайлау альянсы Rød Valgallianse Коммунизм Сол қанат Aslak Sira Myhre 1,0%
Ұрандар
Партияның түпнұсқалық ұраны Ағылшынша аударма Еңбек партиясы «Елдегілер мен денсаулықты бірінші!» «Ақсақалдар және денсаулық бірінші!» Орталық партиясы «Біріккен Норвегияға иә, ерекшеленген Норвегияға жоқ» «Біріккен Норвегияға иә, Норвегияның айырмашылығына жоқ» Консервативтік партия «Ян Петерсен басқаруға ең лайықты/Консервативтік партия Норвегия үшін ең жақсы» «Ян Петерсен (партия басшысы) ең жақсы басшы / Консервативтік партия Норвегияға ең лайықты» Социалистік солшы партия Христиандық демократиялық партиясы «Христиандық құндылықтарға негізделген жылы қоғам» «Христиандық құндылықтармен жылы қоғам» Прогресс партиясы «Жауапкершілікте бостандық. Қорғанысты қысқартуға қарсы» «Жауапкершілікте бостандық. Армияны қысқартуға қарсы» Либералды партия Қызыл сайлаушы альянсы
Талқылау
1997 жылғы Норвегия парламенттік сайлаулары пікірсайыстары Күні Ұйымдастырушылар Қатысушылар Шақырылған Шақырылмаған ApHSpSvKrFFrpVRRefs 12 қыркүйек NRK Тхорбьёрн Ягланд, Хилл Марта СолбергПжан ПетерсенПанне Энгер ЛанштейнПКристин ХалворсенПВальгерд Сварстад ХаугландПКарл И. ХагенПларс СпонхаймПАслак Сира Майре
Сайлаушылардың демографиялық көрсеткіштері
Кохорт Кохорттың дауыс беруге қатысқан пайызы Ap FrP H KrF Sp Sv V Басқалар Жалпы дауыс 35.00% 15.30% 14.34% 13.66% 7.93% 6.01% 4.45% Жынысы Әйелдер 34.8% 12.3% 12.4% 17.6% 7.9% 8.1% 4.1% Ерлер 35.2% 18% 16% 10.2% 8% 4.2% 4.9% Жасы 18–30 жас 30.5% 19.4% 11.4% 11.4% 6.2% 9.8% 4.9% 30–59 жас 35.5% 14.4% 16.5% 11.9% 7.9% 6.4% 5% 60 жастан асқан 37.8% 14.6% 10.9% 20.7% 9.8% 1.1% 2.2% Жұмыс Төмен табыс 33.5% 17% 7% 16.4% 9.2% 6.8% 5% Орташа табыс 36% 16.7% 11% 15.2% 9.2% 4.7% 3.8% Жоғары табыс 35.4% 11.7% 27% 8.2% 4.2% 7.1% 5.2% Білімі Бастауыш мектеп 44.7% 15.3% 5.6% 15.3% 10.6% 2.5% 1.6% Орта мектеп 35.9% 17.2% 12.9% 13.8% 8.8% 4.8% 3.9% Жоғары білім (Университет/колледж) 26.3% 9.9% 24.3% 12% 4.1% 11.6% 7.7% Дереккөзі: Норвегияның әлеуметтік зерттеулер институты
Орындықтардың орналасуы
Сайлау округіЖалпы орындықтарПартия бойынша жеңілген орындықтарКоалиция бойынша жеңілген орындықтарApFrPKrFHSpSVVTVFBorgerlig (H, FrP, KrF,V, SP. TVF)Akershus14521311186Aust Agder421122Buskerud7411134Finnmark421113Hedmark941111145Hordaland165232112106Møre og Romsdal1032211173Nord Trøndelag6311133Nordland12512111166Oppland7411134Oslo1763142198Østfold8421144Rogaland12322211184Sogn og Fjordane5211132Sør Trøndelag1041121155Telemark6311133Troms6211142Vest Agder5112141Vestfold7321143Барлығы165652525231196174Көзі: Норвегия Статистикасы