Кіріспе

Киелі кітаптағы тұлға
Қасиетті ата-бабалар күні (Шығыс православие шіркеуі) | құрметтеледі=Католик шіркеуі (Койна грекше: Ἀσενέθ, Asenéth) – Жаратılıс кітабындағы шағын тұлға. Асенат – жоғары текті, аристократ мысырлық әйел. Ол Жүсіптің әйелі және Манаса мен Ефрем есімді ұлдарының анасы болды. Асенатқа қатысты раввиндердің екі көзқарасы бар. Бірі, ол Жүсіпке үйлену үшін дін аударған мысырлық әйел болған дейді. Бұл тұжырым бойынша, ол некеге тұрудан бұрын Құдайды қабылдап, екі ұлын яһуди дінінің қағидаларымен тәрбиелеген. Осылайша, ол яһуди дініне өтудің үлгілі мысалы ретінде көрсетіліп, ізгі әйелдер қатарына жатқызылады. Екінші көзқарасқа сәйкес, ол мысырлық емес, Жақыптың отбасынан шыққан. Жақып отбасына байланысты дәстүрлерде ол Динаның қызы ретінде дүниеге келгендігі айтылады. Дина Сихемнен зорлық көріп, Асенатты туған. Ол Потифардың әйелімен бірге өсіріліп, кейін Жүсіпке үйленген. Алайда, Берешит Рабба 80:11-де ол Динаның қызы емес, оның зорлық көруінен Шимонның ұлы Саул дүниеге келгендігі жазылған. Асенаттың маңыздылығы екі ұлының тууымен байланысты, олар кейін Израильдің он екі тайпасының екісінің ата-бабаларына айналды. "Асенат" немесе "Оснат" қазіргі Израильде кең таралған әйел есімі.

Портретті бейнелеу

Асенат Киелі кітаптың үш тармағында, яғни Жаратылыс кітабында есімдері аталады. Алғаш рет Жаратылыс 41:45-те кездесетін Асенатты перғауын Жүсіпке әйел ретінде бергені айтылады. Бұл жерде ол Ондағы діни қызметкер Потифараның қызы ретінде таныстырылады (Грекше Гелиополис). Жаратылыс 41:50-де Жүсіптің Асенаттан екі ұлы болғаны айтылады. Ұлы Манаса, ал кішісі Ефрем деп аталды. Кейінірек Жаратылыс 46:20-де Жүсіп пен Асенат Жақыптың отбасының құрамында есімдері тізіледі; аятта Мысырда Жүсіптің Манаса және Ефрем есімді екі ұлы болғаны, ал оларды Асенат, Потифараның қызы, Ондағы діни қызметкер, дүниеге әкелгені айтылады. Жабық кітаптардың бірі – «Яқуб кітабында» Асенаттың перғауын Жүсіпке әйел ретінде берілгені, ол Потифардың қызы, Гелиополистің бас діни қызметкері екені айтылады. Бұл Потифардың сол Потифар ма, әлде Жүсіпті зорлауға тырысқан әйелінің күйеуі ме, екені нақты айтылмайды. Ал Мидраш пен Таргум Псевдо-Жонатан бойынша, Асенат – Жүсіптің әпкесі Дина мен Сихемнің заңсыз туған қызы, олардың арасындағы қарым-қатынас некеге тұрмас бұрынғы жыныстық қатынас немесе зорлау ретінде сипатталады. Грек тілінде жазылған, христиандық құжат деп саналатын «Жүсіп пен Асенат» атты кейінгі жабық кітапта олардың қарым-қатынасы мен Мысырдағы 48 жылдық билігі туралы толық мәлімет берілген; онда Асенат Жүсіпке үйленеді, ал оның ағалары Дан мен Гад перғауынның ұлы үшін Жүсіпті өлтіруді жоспарлайды, себебі ол Асенатты әйелі етіп алғысы келеді, бірақ олардың жоспары Жүсіптің кіші інісі Бенжаминның араласуымен сәтсіз аяқталады.

Құрмет

Асенат католик шіркеуінде қасиетті әйел ретінде құрметтеледі. Оның мереке күні 13 желтоқсан.