Сергей Новиков: Советский және Ресей математигінің өмірбаяны мен ғылыми еңбектері
Sergei Novikov (mathematician)
Сергей Новиков – советский және ресейлік математик, 1970 ж. Филдс жүлдесінің иегері. Топология және солитон теориясындағы еңбектерімен танымал. Математиктер отбасында туды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сергей Петрович Новиков (орысша: Серге́й Петро́вич Но́виков; 20 наурыз 1938 жылы туған) – кеңестік және ресейлік математик, алгебралық топология және солитон теориясы саласындағы еңбектерімен белгілі. 1970 жылы Филдс медалін жеңіп алды.
Soviet and Russian mathematician
Sergei Petrovich Novikov (also Serguei) (Russian: Серге́й Петро́вич Но́виков; born 20 March 1938) is a Soviet and Russian mathematician, noted for work in both algebraic topology and soliton theory. In 1970, he won the Fields Medal.
Ерте өмір
Новиков 1938 жылғы 20 наурызда Горькийде, Кеңес Одағында (қазіргі Нижний Новгород, Ресей) дүниеге келген. Ол математикаға бейімділігі бар отбасыда өскен. Оның әкесі Петр Сергеевич Новиков – топтар үшін сөз мәселесіне теріс жауап берген математик. Оның анасы Людмила Всеволодовна Келдыш және анасының інісі Мстислав Всеволодович Келдыш та көрнекті математиктер болған. Новиков геометриялық топология саласында маңызды зерттеулер жүргізіп, Уильям Браудер, Денис Салливан және К.Т.С. Уолл есімді ғалымдармен бірге жоғары өлшемді көпқырлыларды жіктеуге арналған хирургиялық теория әдісін дамытқан пионерлердің бірі болды. Ол рационалды Понтрягин кластарының топологиялық тұрақтылығын дәлелдеді және Новиков болжамын қойды. Осы еңбегі үшін 1970 жылы Филдс медалімен марапатталды. Ол медалін қабылдау үшін Ниццаға бара алмады, бірақ 1971 жылы Халықаралық математикалық одақ Мәскеуде өткен кезде медальді алды. 1971 жылдан бастап ол тета функциялары теориясымен байланысты изоспектрлік ағындар саласында жұмыс істеді. Новиковтың Риманн-Шоттки проблемасы туралы болжамы (негізінен поляризацияланған абельдік сорттарды, олар кейбір алгебралық қисықтың Якобианы болып табылады, сипаттайды) мынадай тұжырымға келтірілді: мұндай жағдай тек тиісті тета функциясы солитон теориясының Кадомцев-Петвиашвили теңдеуіне шешім берген жағдайда ғана орын алады. Бұл теореманы Такахиро Шиота (1986), ал одан бұрын Энрико Арбарелло мен Корадо де Кончини (1984) және Мотохико Мулазе (1984) зерттеулерінің нәтижесінде дәлелденді.
Novikov was born on 20 March 1938 in Gorky, Soviet Union (now Nizhny Novgorod, Russia). He grew up in a family of talented mathematicians. His father was Pyotr Sergeyevich Novikov, who gave a negative solution to the word problem for groups. His mother, Lyudmila Vsevolodovna Keldysh, and maternal uncle, Mstislav Vsevolodovich Keldysh, were also important mathematicians. Novikov also carried out important research in geometric topology, being one of the pioneers with William Browder, Dennis Sullivan, and C. T. C. Wall of the surgery theory method for classifying high dimensional manifolds. He proved the topological invariance of the rational Pontryagin classes, and posed the Novikov conjecture. This work was recognised by the award in 1970 of the Fields Medal. He was not allowed to travel to Nice to accept his medal, but he received it in 1971 when the International Mathematical Union met in Moscow. From about 1971 he moved to work in the field of isospectral flows, with connections to the theory of theta functions. Novikov's conjecture about the Riemann–Schottky problem (characterizing principally polarized abelian varieties that are the Jacobian of some algebraic curve) stated, essentially, that this was the case if and only if the corresponding theta function provided a solution to the Kadomtsev–Petviashvili equation of soliton theory. This was proved by Takahiro Shiota (1986), following earlier work by Enrico Arbarello and Corrado de Concini (1984), and by Motohico Mulase (1984).
Кейінгі мансап
1971 жылдан бастап Новиков КСРО Ғылым академиясының Ландау теориялық физика институтында жұмыс істейді. 1981 жылы КСРО Ғылым академиясының (1991 жылдан Ресей Ғылым академиясының) толық мүшесі болып сайланды. 1982 жылы Новиков Мәскеу мемлекеттік университетінің Жоғары геометрия және топология кафедрасының меңгерушісі болып тағайындалды. 1984 жылы Сербия ғылым және өнер академиясының мүшесі болып сайланды. 2004 жылдан бастап Новиков Стеклов математикалық институтының геометрия және топология бөлімінің меңгерушісі. Ол сондай-ақ Мэриленд университетінің Колледж-Парк қаласындағы Компьютерлік, математикалық және табиғат ғылымдары колледжіне қарасты Физикалық ғылымдар және технология институтының құрметті профессоры, сонымен қатар Мәскеудегі Ландау теориялық физика институтының жетекші ғылыми қызметкері. 2005 жылы Новиков алгебралық топология, дифференциалдық топология және математикалық физика саласына қосқан үлесі үшін Вольф сыйлығымен марапатталды. Ол Филдс медалі мен Вольф сыйлығын екеуін де алған он бір ғалымның бірі. 2020 жылы Ресей Ғылым академиясының Ломоносов атындағы алтын медалімен марапатталды.
Since 1971 Novikov has worked at the Landau Institute for Theoretical Physics of the USSR Academy of Sciences. In 1981 he was elected a Full Member of the USSR Academy of Sciences (Russian Academy of Sciences since 1991). In 1982 Novikov was also appointed the Head of the Chair in Higher Geometry and Topology at the Moscow State University. In 1984 he was elected as a member of Serbian Academy of Sciences and Arts. as of 2004, Novikov is the Head of the Department of geometry and topology at the Steklov Mathematical Institute. He is also a Distinguished University Professor for the Institute for Physical Science and Technology, which is part of the University of Maryland College of Computer, Mathematical, and Natural Sciences at University of Maryland, College Park and is a Principal Researcher of the Landau Institute for Theoretical Physics in Moscow. In 2005 Novikov was awarded the Wolf Prize for his contributions to algebraic topology, differential topology and to mathematical physics. He is one of just eleven mathematicians who received both the Fields Medal and the Wolf Prize. In 2020 he received the Lomonosov Gold Medal of the Russian Academy of Sciences.