Кіріспе

Англия мен Уэльстегі жол құқығына шолу

Англия мен Уэльсте, Лондонның 12 ішкі округі мен Лондон қаласын қоспағанда, жол құқығы – бұл халықтың белгілі бір жолдардан өту және қайтадан өту құқығы, ол заңмен қорғалады. Англия мен Уэльстегі заң шотланд заңынан өзгеше, себебі жол құқығы тек белгіленген жерлерде ғана болады (немесе әлі белгіленбесе, белгіленуге жарамды), ал Шотландияда белгілі бір шарттарға сай келетін кез келген бағыт жол құқығы ретінде қарастырылады, сонымен қатар ауылдық жерге қол жеткізуге қатысты жалпы презумпция бар ("еркін жүру құқығы"). Жеке жол құқығы немесе сервитуттар да бар (қараңыз, сондай-ақ Англия мен Уэльстегі тас жолдар).

Ішкі Лондон

Ұлттық саябақтар және елге қолжетімділік туралы 1949 жылғы заңның нәтижесінде Англия мен Уэльстің барлық аймақтары үшін халыққа арналған жолдардың нақты карталары жасалды, бірақ 12 ішкі Лондон ауданы және Лондон қаласы осы заңға кірген жоқ. Сыртқы Лондон аудандары үшін нақты карталар бар.

Қоғамдық жаяу жүргіншілер жолдары

Англия мен Уэльсте қоғамдық жаяу жолы – бұл халықтың жаяу жүруге заңмен қорғалған құқыққа ие болуымен байланысты жол. Кейбір аймақтарда қоғамдық жаяу жолдары қысқа жолдардың тығыз желісін құрайды. Ауыл жеріндегі көптеген жаяу жолдары жүздеген жылдар бұрын пайда болған болуы мүмкін. Жаяу жолдарының көпшілігі Орднанс Сурвейдің 1:25 000 және 1:50 000 масштабты карталарында көрсетілген. Қоғамдық жаяу жолына кіру құқығы көбінесе жаяу жүрумен шектеледі (басқа жазылмаған құқықтар да болуы мүмкін), сондықтан қоғамдық жаяу жолында велосипедпен немесе атпен жүруге рұқсат жоқ. Дегенмен, егер арнайы жол ережесі немесе қағида болмаса, мұны жасау қылмыстық құқық бұзушылық болып табылмайды: велосипедпен немесе атпен қоғамдық жаяу жолында жүру – азаматтық құқық бұзушылық, және жер иесі пайдаланушының заңсыз әрекеті немесе зиян келтіруі үшін шаралар қолдануы мүмкін.

Барлық көліктерге ашық жолдар

Барлық көліктерге ашық (немесе BOAT) жол – автомобильдер мен барлық басқа да көлік түрлері үшін жалпы жұртшылықтың жүріп өту құқығы бар автомобиль жолы, бірақ ол негізінен жаяу жолдар мен ат жолдары қолданылатындай пайдаланылады, 1984 жылғы Жол қозғалысын реттеу заңының 15(9)(c) тармағына сәйкес, 1991 жылғы Жол қозғалысы (уақытша шектеулер) заңының 1-қосымшасымен өзгертілген. 2000 жылғы Ауылдық жерлер мен жол жүру құқығы заңының 2006 жылғы ережелерінен кейін BOAT-тар енді дұрысырақ жай ғана "жолдар" деп аталуы керек.

Қоғамдық жол ретінде пайдаланылатын жолдар

Қоғамдық жол ретінде пайдаланылатын жол (RUPP) 1949 жылғы Ұлттық саябақтар және елге қолжетімділік туралы заңмен енгізілген үш түрлі қоғамдық өту құқығының бірі (жаяу жолдар мен ат жолдарымен бірге) болды. 1968 жылғы Ауылдық жерлер туралы заң барлық жолдарды басқару органдарына өз аймақтарындағы RUPP-ті қайта жіктеуді міндеттеді – кейде жаяу жолдар ретінде, бірақ көбінесе ат жолдары ретінде, егер қоғамдық көлік құралдарының құқықтары бар екені дәлелденсе, онда ол "барлық көлік түрлеріне ашық жол" болар еді. Бұл процесс тарихи қолданылуды зерттеу және көбінесе қоғамдық тыңдауларды қажет еткендіктен баяу болды, сондықтан 2000 жылғы Ауылдық жерлер және өту құқығы туралы заң қабылданған кезде толыққан жоқ. Осы заң 2006 жылғы 2 мамырда барлық қалған RUPP-ті "шектелген ат жолдары" ретінде қайта жіктеді.

Рұқсат етілген жол

Рұқсат етілген жол, немесе концессиялық жол – жер иесі пайдалануға рұқсат берген жол (жаяу жүргіншілер, атпен жүрушілер, велосипедшілер немесе осылардың кез келген комбинациясы үшін болуы мүмкін). Әдетте, мұндай жол сол кездегі қоғамдық жолдардың нақты картасында көрсетілмейді, бірақ бұл оның аталған пайдаланушылар санаттарының кез келгені немесе барлығы үшін қоғамдық жол болуына кедергі келтірмейді. Мысалы, ол ұзақ уақыт бойы пайдаланылмаған тарихи жол болуы мүмкін, немесе халық оны жиырма жыл бойы "құқық бойынша" пайдаланған болуы мүмкін. Екі жағдайда да, бұл нақты картада көрсетілмеген қоғамдық жол құқығы болып табылады. Кейбір рұқсат етілген жолдар мен көпір жолдары 1:25,000 және 1:50,000 масштабты Ordnance Survey карталарында көрсетілген. Рұқсат етілген жол көбінесе жыл сайын белгілі бір күні жабылады (егер ол қандай да бір сипаттағы қоғамдық жол құқығы болмаса ғана заңды), және "рұқсат етілген" деген белгімен (мысалы, жол көрсеткішімен) нақты белгіленеді. Мұндай жабу немесе белгілеу әрекеті, оның болашақтағы пайдаланылуы мемлекеттік мәртебесін орнату үшін қажетті 20 жылдық "құқық бойынша" пайдалануға есептелмейтінін қамтамасыз етеді. Бұл – рұқсат етілген пайдаланумен байланысты заң бойынша жол құқығы ретінде тағайындалуына жол бермеу үшін алынатын сақтық шаралары.

Айнала жүру құқығы

2000 жылғы "Ауылдық жерлер мен жолдар туралы" заңына сәйкес, халық белгіленген "еркін кіруге арналған жерлерде" жолдардан тыс жерлерде де жүруге құқылы. Бұл құқық жолдармен жүру құқығына қосымша болып табылады және атпен немесе велосипедпен жүретіндерге қолданылмайды. Екінші жағдайда, еркін кіруге арналған жерлер жылына 28 күнге дейін жабылуы мүмкін, ал жолдармен жүру құқығы жергілікті биліктің ерекше рұқсатымен ерекше жағдайларды қоспағанда, әрдайым ашық болуы керек.

Жаңа қоғамдық жол құқығын құру

Жаяу жол, ат жол немесе шектеулі пайдаланымға арналған жол келесідей жолдардың бірі арқылы жасалуы мүмкін.

Арналу

Англия мен Уэльсте жаяу жүргіншілер жолы, ат жолы немесе шектеулі пайдаланылатын жол иесімен қоғамдық өту құқығы ретінде тікелей белгіленуі мүмкін. Сонымен қатар, кем дегенде 20 жыл бойы, ешқандай қарсылықсыз, құқық бойынша халық тарапынан пайдаланылу 1980 жылғы Жолдар заңының 31-бабына сәйкес арнау презумпциясын тудыруы мүмкін. Арнау презумпциясы ортақ құқық бойынша, жоғалған деп есептелетін шарттық міндеттеме арқылы кез келген тиісті мерзімнен кейін туындауы мүмкін; бұл "қазіргі заманғы жоғалған грант" доктринасы ретінде белгілі. 1949 жылдан бері тікелей арнау арқылы құрылған жолдар 1949 жылғы Ұлттық саябақтар және елге қол жеткізу туралы заңның 49-бабының нәтижесінде мемлекеттік қаражат есебінен автоматты түрде күтілмейді.

Қоғамдық жолды құру туралы келісім

1980 жылғы "Жолдар туралы" Заңның 25-бабы жергілікті билік органына (яғни аудандық немесе облыстық кеңеске немесе біртұтас билікке) тиісті жер иесімен келісім (ол "жаяу жол құру туралы келісім" деп аталады) жасауға және өз аумағында жаяу жол немесе ат жолын құруға мүмкіндік береді. Жергілікті билік органы жол өтетін аумақтағы басқа жергілікті билік органдарымен кеңесуге міндетті, бірақ одан әрі кең ауқымда кеңесудің қажеті жоқ. Басқа ешкіммен кеңесу немесе наразылық білдіру ережесі қарастырылмаған. Келісім жергілікті газетте жариялануы керек, ал маршрут мемлекеттік қаражат есебінен автоматты түрде күтіледі.

Қауымдық кеңес пен жер иесі арасындағы келісім

1980 жылғы Тас жолдар туралы заңның 30-бабы ауылдық кеңеске (Уэльстегі қауымдық кеңеске) өз аумағында немесе көршілес ауылдық жерде жаяу жол, ат жолы немесе шектеулі қолданылатын жол құру үшін тиісті жер иесімен келісім жасауға мүмкіндік береді. Ауылдық кеңес ешкіммен кеңесуге міндетті емес: олардың міндеті – жер иесімен келісімге қол жеткізу ғана. Басқа ешкімді кеңесуге немесе қарсылық білдіруге ереже жоқ. Жол автоматты түрде мемлекеттік қаражат есебінен күтіліп ұстала бермейді.

Қоғамдық жолды құру тәртібі

1980 жылғы Тас жолдар туралы заңның 26-бабы жергілікті билік органына (яғни аудандық немесе облыстық кеңеске, немесе біртұтас билікке) өз аумағында жаяу жол немесе ат жолын құру үшін бұйрық шығаруға мүмкіндік береді. Егер қарсылықтар болмаса, жергілікті билік бұйрықты өздігінен бекітіп, жолды қолдануға енгізе алады. Бірақ, егер қарсылықтар түсірілсе, бұйрықты Жоспарлау инспекциясының инспекторы қарауы тиіс. Қарсылықтардың саны мен мәніне байланысты, ол бұйрықты билік пен қарсылық білдірушілер арасында жазбаша пікір алмасудан кейін, тыңдау өткізгеннен кейін немесе ашық жергілікті сауалнамадан кейін қарастыруы мүмкін. Жолды пайдалануға ниеттенген адамдар, оларға жол неліктен қажет екенін түсіндіретін хаттар жолдауы керек.

Көше құрылыстары жөніндегі орган

1980 жылғы Тас жолдар туралы заңның 228-бабы көбінесе көше жұмыстарымен айналысатын органға (округтік кеңес немесе біртұтас әкімшілік) көшені мемлекеттік қаражат есебінен күтіп ұсталатын тас жол деп жариялау үшін қолданылады. Көше жұмыстарымен айналысатын орган маршрутта жұмыстар жүргізуге міндетті. Мұндай көше жұмыстары тек хабарламаға қатысты тас жол түріне сәйкес болуы керек. Мысалы, болашақ ат жолы үшін шөп кесілсе немесе қоршау бұтасы қысқартылса, бұл осы баптың мақсаты үшін көше жұмыстары болып есептеліп, оны қолдануға мүмкіндік береді. Одан кейін орган маршруттың әр басында 228-бап бойынша "Көшелерді қабылдау" туралы хабарлама орналастырады. Көшенің иесі ғана (немесе егер бірнеше болса, иелердің көпшілігі) наразылық білдіруге құқылы. Наразылық болған жағдайда, көше жұмыстарымен айналысатын орган жұмысты тоқтатуға немесе сотқа жүгінуге құқылы. Осы әдіспен салынған жол мемлекеттік қаражат есебінен күтіп ұсталады. Гэмпшир округінің кеңесі бұл әдісті жаяу жолдары үшін пайдаланса, Эссекс округінің кеңесі оны жаңа ат жолдары үшін жиі қолданады.

Жолды жақсарту жоспарларының құқықтары

Англия мен Уэльстегі (Transport for London, Лондон қаласы және Ішкі Лондон аудандарынан басқа) әрбір автомобиль жолдары органы 2000 жылғы "Ауыл және жол құқықтары туралы заңның" 60-шы – 62-ші тармақтарына сәйкес, "Ауыл және жол құқықтары туралы заңның" 60-шы тармағы күшіне енген күннен бастап бес жыл ішінде жолдарды жақсарту жоспарын жасауға міндетті болды; бұл мерзім 2007 жылғы 21 қарашаға дейін созылды. Әрбір автомобиль жолдары органы өздерінің жолдарды жақсарту жоспарын кем дегенде он жыл сайын қайта қарауға тиіс.