Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Әскери жаттығу ұшағы
Military training aircraft
Canadair CT 114 Tutor (компания моделі CL 41) – канадалық Canadair ұшақ өндірушісі жобалаған және шығарған реактивті жаттығушы ұшақ. Ол 1960-2000 жылдар аралығында Канада Корольдік Әуе күштерінің (RCAF) және кейіннен Канада Қарулы Күштерінің стандартты жаттығу ұшағы болды. Бұл жоба компанияның жеке бастамасы ретінде қолға алынған. 1960 жылдың 13 қаңтарында прототип алғашқы ұшуын жасады; бір жарым жылдан кейін Канада үкіметі осы типке үлкен тапсырыс берді. RCAF осы типтің негізгі пайдаланушысы болды, бірақ оның шектеулі саны экспортталды. Атап айтқанда, Малайзия Корольдік Әуе күштеріне (RMAF) жеткізілген CL 41G моделі, қолданудан алынғанға дейін жердегі шабуыл ұшағы ретінде пайдаланылды. Tutor 1960 жылдан 2000 жылға дейін Канада Қарулы Күштерінің негізгі реактивті жаттығушы ұшағы болып қызмет етті, содан кейін бұл рөлден зейнеткерлікке шығып, жаңа британдық CT 155 Hawk және американдық CT 156 Harvard II ұшақтарымен алмастырылды. Tutor ұшақтарының көпшілігі зейнеткерлікке шыққанмен, олардың бір бөлігі әлі де RCAF Snowbirds әуежайлық командасында қолданылуда.
The Canadair CT 114 Tutor (company model CL 41) is a jet trainer that was designed and produced by Canadian aircraft manufacturer Canadair. It served as the standard jet trainer of the Royal Canadian Air Force (RCAF), and later Canadian Armed Forces, between the early 1960s and 2000. Development commenced as a private venture by the company. On 13 January 1960, the prototype performed its maiden flight; a year and a half later, the Canadian Government placed a major order for the type. The RCAF would be the dominant user of the type, but a limited number were exported as well. Specifically, the CL 41G model, which was supplied to the Royal Malaysian Air Force (RMAF), served as a ground attack aircraft up until its withdrawal. The Tutor served as the Canadian Armed Forces primary jet trainer from the 1960s up until 2000, at which point it was finally retired from this role, having been replaced by a combination of the newer British built CT 155 Hawk and American built CT 156 Harvard II. While the majority of Tutors have been retired, a small number are still being used by the RCAF’s Snowbirds aerobatics team.
Шығу тегі
CL 41 Tutor ұшағының бастауы, канадалық ұшақ өндірушісі Canadair компаниясының жеке бастамамен өзінің отандық жаттығу ұшағын жасау туралы шешімінде жатыр. Бұл үлгі компанияның ішкі алдын ала жобалау бөлімінде жасалған.
The beginnings of the CL 41 Tutor can be found in a decision by Canadian aircraft manufacturer Canadair to develop its own indigenous trainer aircraft as a private venture. The design was the product of the company’s in house Preliminary Design department.
Ұшу сынақтары
1960 жылғы 13 қаңтарда прототип алғашқы ұшуын жасады, оны жобалық ұшқыш Ян МакТавиш жүргізді. Алғашқы ұшу бастапқыда 1959 жылдың басында жоспарланған, бірақ қозғалтқышты дамытумен байланысты мәселелерге байланысты кейінге шегерілді. Қозғалтқыштың ауыстырылуы фюзеляждың конструкциялық өзгерістерсіз көптеген қозғалтқыштарды қабылдауға мүмкіндік бергендіктен, қайта жобалауды қажет етпеді; JT12A 5 және J85-тен басқа, Armstrong Siddeley Viper ASV11, Continental Gabizo, Rolls Royce RB.108 және Fairchild J83 R 1 ұшақтың жобалау жұмысының бастапқы кезеңдерінде қарастырылды. Tutor қолмен басқару жүйесімен жабдықталған, ол серіппелі жапқыштарды қамтиды. Ол ұшу кезінде қасақана түрде аэродинамикалық тұрақты, бұл ұшу талаптарымен таныс емес жаңа ұшқыштарды оқытуға дәстүрлі түрде көмектесетін фактор. 2000 жылы Tutor ұшақтарының көп бөлігі қызметтен шығарылды, ал RCAF-тің негізгі оқу ұшағы ретінде оның орнын жаңа британдық CT 155 Hawk және американдық CT 156 Harvard II ұшақтары басты.
On 13 January 1960, the prototype performed its maiden flight, flown by project pilot Ian MacTavish. Originally, the first flight has been scheduled to take place in early 1959, but had been delayed due to issues relating to engine development. This change of engine had required no redesign as the fuselage had been developed to accommodate a wide range of engines without structural modification being necessary; in addition to the JT12A 5 and J85, the Armstrong Siddeley Viper ASV11, the Continental Gabizo, the Rolls Royce RB.108, and the Fairchild J83 R 1 had been studied during the early stages of design work. The Tutor is furnished with manual flight controls, which incorporate spring tabs. It is intentionally aerodynamically stable in flight, a factor which traditionally has aided in the training of fresh pilots unfamiliar with the demands of flight. During 2000, the majority of Tutors were retired, the type having been succeeded as the RCAF's principal training aircraft by a combination of the newer British built CT 155 Hawk and American built CT 156 Harvard II.
Тірі қалған әуе кемелері
CL 41 Тьютор белсенді оқудан алынғанмен, 26 Тьютор Канада Қарулы Күштерінің Snowbirds тобымен және CFB Cold Lake әскери базасындағы Ғарыш инженерлік сынақ орталығымен әлі де ұшуда немесе қысқа мерзімдік сақтауда тұр. 2011 жылдың тамыз айына қарай, АҚШ азаматтық тіркелімінде үш CL 41G және бір CT 114 тіркелген, ал Канадада мұндай тіркелген ұшақтар жоқ. 2001 жылы актер Джон Траволта CL 41G ұшағын Флорида штатының Дейтона-Бич қаласындағы Эмбри-Риддл аэронавтикалық университетіне сыйлады.
Although the CL 41 Tutor has been retired from active training, 26 Tutors continue to fly with the Canadian Armed Forces Snowbirds and the Aerospace Engineering Test Establishment at CFB Cold Lake or are in short term storage. As of August 2011, there were three CL 41Gs and one CT 114 on the U. S. civil registry, while none were so registered in Canada. During 2001, a CL 41G was given to Embry Riddle Aeronautical University in Daytona Beach, Florida, by actor John Travolta.