Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Швейцариялық математик (1908–1981)
Swiss mathematician (1908–1981)
Хьюго Хадвигер (23 желтоқсан 1908, Карлсруэ, Германия – 29 қазан 1981, Берн, Швейцария) – геометрия, комбинаторика және криптография саласындағы еңбектерімен танымал швейцариялық математик.
Hugo Hadwiger (23 December 1908 in Karlsruhe, Germany – 29 October 1981 in Bern, Switzerland) was a Swiss mathematician, known for his work in geometry, combinatorics, and cryptography.
Басқа математикалық үлестер
Хадвигер эутактикалық жұлдыздарды сипаттайтын теореманы дәлелдеді, бұл Эвклид кеңістігіндегі нүктелер жүйесі, жоғары өлшемді қиылыс политоптарының ортогональды проекциясы арқылы құрылған. Ол Хилл тетраэдрінің кеңістікті толтыру қасиетін жоғары өлшемде жалпылады. Ал 1957 жылы жарық көрген «Vorlesungen über Inhalt, Oberfläche und Isoperimetrie» кітабы математикалық морфологияда қолданылатын Минковский функционалдарының теориясы үшін негіз болды.
Hadwiger proved a theorem characterizing eutactic stars, systems of points in Euclidean space formed by orthogonal projection of higher dimensional cross polytopes. He found a higher dimensional generalization of the space filling Hill tetrahedra. And his 1957 book Vorlesungen über Inhalt, Oberfläche und Isoperimetrie was foundational for the theory of Minkowski functionals, used in mathematical morphology.
Криптографиялық жұмыстар
Хадвигер NEMA деп аталатын әскери байланыстарды шифрлауға арналған швейцариялық роторлық машинаны жасаған негізгі дамытушылардың бірі болды. Немістер мен одақтастар Enigma шифрлау машиналары арқылы жіберілген хабарламаларды оқи алады деп қорқып, швейцариялықтар жүйені жетілдіріп, бес ротордың орнына он ротор қолданды. Бұл жүйе 1947 жылдан 1992 жылға дейін Швейцария армиясы және әуе күштері қолданды.
Hadwiger was one of the principal developers of a Swiss rotor machine for encrypting military communications, known as NEMA. The Swiss, fearing that the Germans and Allies could read messages transmitted on their Enigma cipher machines, enhanced the system by using ten rotors instead of five. The system was used by the Swiss army and air force between 1947 and 1992.
Мақалалар
"Жолдық кешендердің жіктелуі туралы", "Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft Zürich", 88-том, 1943 ж., 133–143 бб. (Графтар теориясындағы Гадвигердің болжамы) Пол Глурмен бірге, жазық полигондардың Zerlegungsgleichheit-і, Elemente der Math, 6-том, 1951 ж., 97–106 бб. Көлденеңдік теңдігін толықтыру k-өлшемді полиэдрлер, Math. Zeitschrift, 55-том, 1952 ж., 292–298 бб. Сызықтық қосымша полиэдр функциялары және Zerlegungsgleichheit, Math. Z., 58-том, 1953 ж., 4–14 бб. k-өлшемді полиэдрлердің Zerlegungsgleichheit мәселесі бойынша, Mathematische Annalen, 127-том, 1954 ж., 170–174 бб.
"Über eine Klassifikation der Streckenkomplexe", Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft Zürich, vol. 88, 1943, pp. 133–143 (Hadwiger's conjecture in graph theory)
with Paul Glur Zerlegungsgleichheit ebener Polygone, Elemente der Math, vol. 6, 1951, pp. 97 106
Ergänzungsgleichheit k dimensionaler Polyeder, Math. Zeitschrift, vol. 55, 1952, pp. 292 298
Lineare additive Polyederfunktionale und Zerlegungsgleichheit, Math. Z., vol. 58, 1953, pp. 4 14
Zum Problem der Zerlegungsgleichheit k dimensionaler Polyeder, Mathematische Annalen vol. 127, 1954, pp. 170–174