Кіріспе
Apple компаниясының лазерлік принтері The LaserWriter – 1985 жылдан 1988 жылға дейін Apple Inc. компаниясы сатқан, PostScript интерпретаторы орнатылған лазерлік принтер. Ол нарыққа кеңінен қолжетімді алғашқы лазерлік принтерлердің бірі болды. Macintosh компьютерлерінің графикалық интерфейсінде жұмыс істейтін PageMaker сияқты WYSIWYG баспа бағдарламалық қамтамасымен үйлесімде, LaserWriter үстел басылымын жасау революциясының бастапқы кезеңінде маңызды құралымдық бөлік болды.
The LaserWriter is a laser printer with built in PostScript interpreter sold by Apple, Inc. from 1985 to 1988. It was one of the first laser printers available to the mass market. In combination with WYSIWYG publishing software like PageMaker, that operated on top of the graphical user interface of Macintosh computers, the LaserWriter was a key component at the beginning of the desktop publishing revolution.
Лазерлік баспаның дамуы
Лазерлік баспаның тарихы 1969 жылы Xerox компаниясында Гэри Старквезердің жұмысына қатысты, нәтижесінде Xerox 9700 деп аталатын коммерциялық жүйе құрылды. 1976 жылы IBM компаниясы IBM 3800 жүйесімен осы қадамды жалғастырды. Екі машина да үлкен, бір бөлмені толыққанды иеленетін құрылғылар болып, көптеген пайдаланушылардың бірлескен нәтижелерін өңдеуге арналған. 1970 жылдардың ортасында Canon компаниясы да осы сияқты машиналар жасауды бастады және Hewlett Packard компаниясымен бірлесіп, 1980 жылы бөлменің бір бөлігін ғана алатын HP 2680 құрылғысын жасады. Басқа көшіру машиналарын өндіретін компаниялар да ұқсас жүйелерді әзірлеуге кірісті. HP 1983 жылы Ricoh өңірткіші бар алғашқы үстел үлгісін 12 800 долларға ұсынды. Желіге қосылмаған бұл өнімнің сатылымы күткендей нашар болды. 1984 жылы HP LBP CX негізіндегі алғашқы коммерциялық жүйе – HP LaserJet-ті шығарды.
Шығару
LaserWriter 1985 жылғы 23 қаңтарда Apple компаниясының жылдық акционерлер жиналысында жарияланды, дәл сол күні Aldus компаниясы PageMaker бағдарламасын таныстырды. Тауарлар 1985 жылғы наурыз айында саудаға түсті, бөлшек бағасы 6995 АҚШ доллары болды, бұл HP моделінен едәуір жоғары. Дегенмен, LaserWriter принтерінде AppleTalk қолдауы болды, бұл принтерді 16 дейін Mac компьютермен бөлісуге мүмкіндік берді, яғни әр пайдаланушы үшін баға 450 доллардан төмен болуы мүмкін, бұл HP-нің кем жетілген моделінен әлдеқайда арзан. LaserWriter, PostScript, PageMaker және Mac-тың графикалық интерфейсі мен кіріктірілген AppleTalk желісі компьютерлік беттік басылымдар саласын түбінен өзгертті. Сол кезде Apple Macintosh Office жинағының бір бөлігі ретінде бірнеше AppleTalk өнімдерін шығаруды жоспарлаған, ал LaserWriter – тек бірінші құрауы болған. Бәсекелес принтерлер мен оларға байланысты басқару тілдері PostScript мүмкіндіктерінің бір бөлігін ұсынса да, олар еркін пішіндегі макеттерді (мысалы, беттік басылымдар бағдарламасы жасағандай), контурлы қаріптерді қолдануға немесе бет макетін толыққанды бақылауға мүмкіндік бермеді. HP-нің LaserJet принтері Printer Command Language (PCL) деп аталатын қарапайым беттік сипаттау тілімен басқарылды. LaserJet үшін жасалған PCL4 нұсқасы бұрынғы қаламсапты принтерлерден алынып, жүктемелі растрлік қаріптермен толықтырылды. Басқа платформаларда осыған ұқсас өнімдер пайда болғанға дейін біраз уақыт өтті, сол кезде Mac беттік басылымдар нарығында сәттілікке қол жеткізді.
Жабдық
LaserWriter HP LaserJet сияқты Canon CX баспа қозғалтқышын пайдаланды, сондықтан алғашқы LaserWriter мен LaserJet үлгілері бірдей тонер картридждерімен және қағаз науаларымен жабдықталған. PostScript – бұл толыққанды бағдарламалау тілі, оны тиісті интерпретаторда іске қосып, содан кейін бағдарламалық растрлеу бағдарламасына жіберу қажет, бәрі де принтердің ішінде. Мұны қолдау үшін LaserWriter 12 МГц жиілікте жұмыс істейтін Motorola 68000 процессорымен, 512 КБ жұмыс жады (RAM) және 1 МБ кадрлық буфермен жабдықталған. Алғашқы шығарғанда LaserWriter Apple компаниясының өнімдері арасында 8 МГц Macintosh-тан да артық өңдеу қуатына ие болды. Осының нәтижесінде LaserWriter Apple компаниясының ең қымбат өнімдерінің біріне айналды. Іске асыру мақсатында LaserWriter орташа интеграция деңгейіне ие Monolithic Memories PAL микросхемаларын аз мөлшерде қолданды, ал арнайы LSI болған жоқ. Ал LaserJet Texas Instruments 74 сериялы кішкентай интеграция деңгейіне ие қақпаларды көптеп пайдаланды және бір арнайы LSI микросхемасын қолданды. Осылайша, LaserWriter бір формада (өңдеу кезінде) әлдеқайда көп мүмкіндіктерді және жоғары өнімділікті қамтамасыз ете алды, бәрі де бірдей LBP CX формасында, бірақ сыртқы дизайны маркетингтік мақсаттар үшін сәл өзгеше болды.
Желі құру
LaserWriter құны нүктелік матрицалық принтерден бірнеше есе жоғары болғандықтан, оны бірнеше Mac компьютермен бөлісудің жолдары ізделді. LAN желілері күрделі және қымбат болғандықтан, Apple өзінің LocalTalk желілік жүйесін әзірледі. AppleTalk протоколына негізделген LocalTalk, LaserWriter-ді Mac компьютерге RS 422 тізбекті порты арқылы қосты. 230,4 кбит/с жылдамдықта LocalTalk, Centronics PC параллель интерфейсінен баяу болғанымен, бір LaserWriter-ді бірнеше компьютермен пайдалануға мүмкіндік берді. PostScript технологиясы LaserWriter-ге жоғары ажыратымдылықтағы растрлік кескіндер, контурлы шрифтер және векторлық иллюстрациялар бар күрделі беттерді басып шығаруға мүмкіндік берді. LaserWriter, HP LaserJet және басқа PostScript емес принтерлерге қарағанда күрделірек макеттерді басып шығара алды. Aldus PageMaker бағдарламасымен жұптасқанда, LaserWriter макеттеушіге басылған беттің нақты көшірмесін ұсынды. LaserWriter, құжаттарды көптеп басып шығаруға дайындау үшін сенімді сынақ құралы болып табылды және шағын көлемде тікелей басып шығаруға да қабілетті болды. Mac платформасы жаңадан пайда болған үстелдік басылым индустриясының жоғары бағасын алды, және Mac бұл нарықта әлі де маңызды рөл атқарады.
Дизайн
LaserWriter – Frog Design компаниясы жасаған Snow White дизайн тілін қолданған Apple компаниясының алғашқы маңызды принтері. Бұл сонымен қатар Apple және Macintosh өнімдерін осы уақытқа дейін сипаттаған беж түстен айырылуды жалғастырды, 8 ай бұрын Apple IIc және Apple Scribe принтерімен бірінші рет ұсынылған жарқын, қаймақты ақ түсті пайдаланды. Осы тұрғыдан алғанда, ол және оның ізбасарлары 1987 жылға дейін Apple компаниясының Macintosh өнімдерінің арасында ерекше көзге түсті, сол жылы Apple бүкіл өнім қатарында Platinum деп аталған біртұтас жылы сұр түс енгізді, ол он жылдан астам сақталды. LaserWriter сонымен қатар LocalTalk қосылысын және Apple-дің біртұтас дөңгелек AppleTalk Connector Family-ін қолданған алғашқы сыртқы құрылғы болды, бұл компьютерлер мен принтерлердегі порттарға кез келген механикалық желілік жүйелерді қосуға мүмкіндік берді. Көп қолданылатын шешім – PhoneNET, ол желіге қосылу үшін стандартты телефон кабельдерін пайдаланды.
Мұра
Apple-дің RIP-і өзіндік дизайнымен жасалған, және оның ішінде PAL-дарды көбінесе комбинаторлық логика үшін пайдалана отырып, аздаған интегралдық схемалармен (ИС) іске асырылды; DRAM жаңарту уақытын синхрондау және растрлеу функциялары өте аз орташа интеграция деңгейлі PAL-дарда жүзеге асырылды. Apple компаниясының бәсекелестері (яғни, QMS, NEC және басқалары) көбінесе Adobe-дің RIP-інің бір түрін пайдаланды, олардың көптеген кішкентай интеграция деңгейлі ИС-тері (яғни, Texas Instruments 7400 сериясы) болды. Apple-дің LaserWriter шыққан кезден бастап, Adobe PostScript-тің сол нұсқасын Apple-дің болашақ бәсекелестеріне лицензиялап берді (Apple-дің PostScript лицензиялық шарты эксклюзивті емес еді); алайда, PostScript-тің Apple-ден тыс барлық лицензиаттары көбінесе Adobe-дің PostScript "эталондық үлгілерінің" біреуін қолданды (Atlas, Redstone және т.б.), тіпті Linotype-тің PostScript-ті қолдаған алғашқы бейне жинағы да осындай "эталондық үлгіні" пайдаланды (бірақ Linotronic-тің әртүрлі бейне интерфейсіне бейімделумен, сондай-ақ "banding" және қатты дискідегі кадр буфері мен қаріптерді сақтау механизмімен). Шындығында, PostScript тілінің өзі осы уақытта жоғары ажыратымдылықтағы "banding" құрылғыларын қолдау үшін жетілдіріліп, кеңейтілді (LaserWriter сияқты төменгі ажыратымдылықтағы "фреймдеу" құрылғыларына қарағанда, онда барлық "фрейм" қолданыстағы RAM-да сыйып қалуы мүмкін). Көп жағдайларда, мұндай RAM-ның көлемі белгілі болды және логикалық тақтаға тікелей қосылды. PostScript 1-ші деңгейінің соңында және 2-ші деңгейінің басында RAM көлемі өзгертілетін болды және әдетте DIMM-дер арқылы 2.0-ден 2.5 МБ-қа дейінгі ең төменгі көлемнен (PostScript нұсқасына байланысты нұсқаулар үшін 0.5 - 1.0 МБ, ал ең төменгі ажыратымдылықтағы құрылғылар үшін "фрейм буфері" үшін 1.5 МБ, 300 dpi) асырылатын болды, себебі 300 dpi-ден жоғары ажыратымдылыққа көбірек RAM қажет болды, ал кейбір LaserWriters орнатылған RAM мөлшеріне байланысты 300 dpi мен 600 dpi арасында ауыса алатын болды. Мысалы, 600 dpi үшін 6 МБ RAM қажет болды, бірақ 8 МБ RAM көбірек кездеседі. Осы кезде Apple-дің LaserWriters-і жалпы паралық емес RAM-ды қолданды, ал HP-тің LaserJets-і, әсіресе PostScript интерпретаторы картасын қосатын құрылғылар, IBM-нің талаптарына сәйкес "болғандығын анықтау" функциясы бар арнайы паралық типті PS/2 RAM модульдерін қажет етті.
Басқа лазерлік жазу құрылғылары
Алғашқы LaserWriter-дің табысына сүйене отырып, Apple көптеген қосымша модельдерді жасады. Кейінгі LaserWriters жылдамрақ басып шығару, жоғарырақ ажыратымдылық, Ethernet қосылысы және ақырында Color LaserWriter-де түсті шығару мүмкіндіктерін ұсынды. Бәсекелесу үшін көптеген басқа лазерлік принтер өндірушілер өздерінің модельдеріне Adobe PostScript лицензиясын алды. Соңында, Ethernet-тің байланыс стандарты ретінде қабылдануы және PostScript-тің кең таралғандығы Apple принтерлерінің ерекше орнын жойды: Macintosh компьютерлері кез келген PostScript принтерімен бірдей тиімді жұмыс істеді. LaserWriter 8500 үлгісінен кейін Apple 1997 жылы Стив Джобс Apple-ге қайтып келгенде LaserWriter өнімдерін шығаруды тоқтатты.
Лазерлік жазушы II
1988 жылы қолжетімді және кәсіби принтерлерге деген қажеттілікті қанағаттандыру мақсатында, принтерді басқаратын компьютерлік схемалық тақтаны толық ауыстыруға мүмкіндік беретін LaserWriter II құрылғысы жасалды. Барлық модельдерде баспа машинасы бірдей болды. Бастапқы деңгейдегі пайдаланушылар үшін SCSI арқылы қосылатын, PostScript қолданбайтын және Adobe лицензиясын қажет етпейтін хост-негізгі QuickDraw принтері – LaserWriter IISC болды. Ол принтерді басқа SCSI құрылғыларымен, мысалы, қатты дискілермен тізбектеуге мүмкіндік беретін екі SCSI портына ие болды. Ол AppleTalk желісін қолдамады. Орта деңгейдегі пайдаланушылар үшін LaserWriter IINT PostScript қолдауын және AppleTalk желісін ұсынды. Жоғары деңгейдегі пайдаланушылар үшін LaserWriter IINTX принтердегі қаріптерді принтерде пайдалануға арналған қатты дискіге сақтау үшін SCSI контроллерін де қамтыды. Үш жыл өткен соң, 1991 жылы LaserWriter II-нің екі жаңартылған нұсқасы шығарылды. LaserWriter IIf процессоры IINTX-тен жылдам, PostScript-тің жаңа нұсқасын және HP PCL-ді қолдады, сонымен қатар сыртқы қатты дискіде қаріптерді сақтау үшін SCSI интерфейсіне ие болды. LaserWriter IIg IIf мүмкіндіктеріне ие болды және Ethernet желілік интерфейсі бар алғашқы LaserWriter болды. Өнімділікті арттыру үшін Apple 68000 сериясынан Am29000 сериясына көшті, 1992 жылы Personal LaserWriter NTR-ден бастап, келесі модельдерді іске қосу үшін.