Иран-Контра ісіндегі трагедия: Роберт Макфарлейн өмірі мен қызметі
Robert McFarlane (American government official)
Роберт Макфарлан: кеңесші, Иран-Контра ісіне қатысты. Реган әкімшілігінің құпия операциялары, қаржы жымқыру, мойындау, және өмірге жасаған қастандық туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық теңізшілер корпусының офицері және ұлттық қауіпсіздік кеңесшісі (1937–2022)
American Marine Corps officer and National Security Advisor (1937–2022)
Макфарлейн Иран-Контра ісіндегі басты тұлға болды. Бұл операцияда Рейган әкімшілігі Иранға қару-жарақ жеткізіп, түскен пайданы Никарагуадағы оңшыл партизандарды заңсыз қаржыландыруға бағыттады. Бұл схема әшкер болғанда, әкімшілік Рейганды және жоғары лауазымды шенеуніктерді кінәдан ақтап алу үшін, жауапкершілікті Макфарлейнге жүктеу жоспарын іске қосты. Ол төрт жеңіл қылмысқа кінәлі деп танылды және Рейган әкімшілігінің Контраларды қолдағанын Конгрестен жасырғанын мойындады. Схемаға қатысқандығы үшін өкініш сезініп, Рейганның өзіне қастық жасағанын сезді. Макфарлейн кейіннен "мен жасаған әрбір қадамды ол мақұлдады, бірақ бізді және оның саясатын қорғау үшін моральдық намыс пен зияткерлік қайратқа ие болмады" деп жазды. 1987 жылы Макфарлейн өзіне қол жұмсауға әрекеттенді. Макфарлейн 2022 жылдың 12 мамырында Мичиган штатының Лансинг қаласында өкпе ауруынан көз жұмды.
McFarlane was a central figure in the Iran–Contra affair, an operation in which the Reagan administration funneled weapons to Iran and diverted the profits to illegally fund right wing rebels in Nicaragua. When the scheme came to light, administration officials implemented a plan to insulate Reagan and senior officials by focusing blame on McFarlane. He ultimately pleaded guilty to four misdemeanor counts and admitted that he had hidden information about the Reagan administration's support of the Contras from Congress. Suffering from guilt over his role in the scheme and feeling betrayed by Reagan, who, McFarlane later wrote, "approved every single action I ever took" but "lacked the moral conviction and intellectual courage to stand up in our defense and in defense of his policy." McFarlane attempted suicide in 1987. McFarlane died in Lansing, Michigan, on May 12, 2022, from a lung condition.
Ерте өмір және білім
Макфарлейн Техас штатының демократ конгрессмені Уильям Макфарлейннің ұлы болды. Орта мектепті бітіргеннен кейін Макфарлейн 1955 жылы Аннаполистегі АҚШ Әскери-теңіз академиясына түсті, ол 1959 жылы бітірді. Ол академияға қатысқан үшінші отбасы мүшесі болды, одан бұрын оның інісі Роберт Макфарлейн (1925) және ағасы Билл (1949) оқыған. Академияда ол сыныптың үздік 15 пайызына кірді және гимнастикадан екі рет марапатталды. 2014 жылы Вашингтондағы Дүниежүзілік саясат институтынан құрметті докторлық дәреже алды. Ол капелла хорында ән шырқады, бригаданың әкімшілік офицері және 14-ші рота командирі болды. Ол мектеп кездеріндегі сүйіктісі Жонда Райлиге үйленді. Халықаралық қатынастар институтында оқығаннан кейін Макфарлейн 1967-1968 жылдары Вьетнамға екінші рет қайтып оралды, Тет шабуылы кезінде Вьетнамның демилитаризацияланған аймағында орналасқан 3-ші теңізшілер дивизиясының оттық қолдау координаторы болып қызмет етті. Ол Кон Тхен, Кам Ло, Донг Ха, Рокпайл, Кхе Санх және аралықтағы пункттерде орналасқан күштерге барлық оттық қолдауды (B-52 бомбалаушылары, USS New Jersey (BB 62) кемесінен теңіз артиллериясы және артиллерия) ұйымдастырды. Макфарлейн "Батырлық" белгісімен "Бронза жұлдызы" және "Теңіз күштерінің мақтау медалі" алды. Вьетнамдағы екінші сапарынан және Теңіз корпусы штабындағы қызметтен кейін, 1971 жылы ол Ақ үйдің мүшесі болып тағайындалды. Ол бағдарламаға іріктелген алғашқы Теңіз корпусы офицері болды. Макфарлейн Ақ үйдің заң шығару ісі жөніндегі кеңсесіне бекітілді, ал бұл қызметтің соңында Ұлттық қауіпсіздік кеңесінде Генри Киссинджердің әскери көмекшісі болып таңдалды. Бұл қызметте Макфарлейн 1973-1976 жылдары Қытай Халық Республикасымен ақпарат алмасумен айналысты, Қытай-Кеңес қарым-қатынастарының уысу кезеңінде ҚХР-ға егжей-тегжейлі ақпараттық брифингтер ұсынды. Ол сондай-ақ Киссинджердің ҚХР-ға сапарларына қатысты. Бұдан өзге, Макфарлейн сыртқы саясаттың басқа да мәселелерімен, оның ішінде Таяу Шығыс, Кеңес Одағымен қарым-қатынас және қару-жарақтарды бақылаумен айналысты. Президент Джеральд Форд Макфарлейнге 1976 жылы Теңіз күштерінің "Құрметті қызмет медалімен" марапаттады. Ақ үйден кеткеннен кейін Макфарлейн Ұлттық қорғаныс университетіне тағайындалды, онда ол Ұлттық соғыс колледжінен диплом алып, дағдарыс басқару туралы кітаптың тең авторы болды. Ол Теңіз корпусындағы мансабын Окинавада 12-ші теңізшілер полкінің операциялық офицері ретінде аяқтады. Макфарлейн 1979 жылы подполковник шындығында зейнетке шықты.
McFarlane was the son of Texas Democratic Congressman William McFarlane. After graduating high school, McFarlane entered the United States Naval Academy at Annapolis in 1955, where he graduated in 1959. He was the third member of his family to attend the Academy, after his uncle Robert McFarlane (1925) and his brother Bill (1949). At the academy he graduated in the top 15 percent of the class and lettered twice in gymnastics. He received an honorary doctorate from the Institute of World Politics in Washington, D. C., in 2014. He sang in the Chapel Choir, and was a Brigade Administrative Officer and 14th Company Commander. He married his high school sweetheart, Jonda Riley. After attending the Graduate Institute of International Studies, McFarlane returned to Vietnam for a second tour in 1967–1968 as a Regimental Fire Support Coordinator for the 3rd Marine Division deployed along the Vietnamese Demilitarized Zone during the Tet Offensive. He organized all fire support (B 52s, naval gunfire from the USS New Jersey (BB 62), and artillery) for forces deployed at Con Thien, Cam Lo, Dong Ha, The Rockpile, Khe Sanh, and points between. McFarlane received a Bronze Star and a Navy Commendation Medal, both with Valor device. Following his second tour in Vietnam and a tour at Headquarters Marine Corps, in 1971 he was named a White House Fellow. He was the first Marine Corps officer selected for the program. McFarlane was assigned to the White House Office of Legislative Affairs and at the conclusion of that assignment was selected as the Military Assistant to Henry Kissinger at the National Security Council. In this post, McFarlane dealt with intelligence exchanges with the People's Republic of China from 1973 to 1976, giving detailed intelligence briefings to the PRC at the time of the Sino Soviet split. He also accompanied Kissinger on his visits to the PRC. In addition, McFarlane dealt with other aspects of foreign policy, including the Middle East, relations with the Soviet Union, and arms control. McFarlane was appointed by President Gerald Ford as his Special Assistant for National Security Affairs while a Lieutenant Colonel and was awarded the Navy Distinguished Service Medal in 1976. Upon leaving the White House, McFarlane was assigned to the National Defense University, where he co authored a book on crisis management while concurrently receiving a diploma from the National War College. He ended his Marine Corps career on Okinawa as Operations Officer for the 12th Marine Regiment. McFarlane retired in 1979 as a lieutenant colonel.
Азаматтық қызметтер
1979 жылы Макфарлейн АҚШ сенаторы Джон Тауэрдің Сенаттың Қарулы Күштер комитетінің штабына тағайындалды, онда ол 1979 жылдан 1981 жылға дейін Сенаттың САЛТ II келісімін қарауды қамтамасыз етуге жауапты болды. Сондай-ақ ол 1980 жылғы президенттік науқан кезінде Рональд Рейганның сыртқы саясат платформасының көп бөлігін жазды. 1981 жылы президент Рейган МакФарлейнді Мемлекеттік департамент кеңесшісі етіп тағайындады және Сенат оны бекітті. Осы лауазымда ол Мемлекеттік хатшы Александр Хейгке көмектесті. 1982 жылы Рейган МакФарлейнді Мемлекеттік, Қазынашылық және Қорғаныс департаменттерінің ұсыныстарын үйлестіруге жауапты Ұлттық қауіпсіздік кеңесшісінің орынбасары етіп тағайындады. 1983 жылы президент оны Таяу Шығыста Израиль-араб келіссөздеріне жауапты арнайы өкілі етіп тағайындады. Макфарлейн Ливан азаматтық соғысына АҚШ қарулы күштерін тартқаны үшін сынға ұшырады, бұл Ливан оппозициялық күштерін қарулы көліктермен бомбалауға әкелді, бұл 1983 жылы Бейруттегі казармаларды бомбалауға себеп болуы мүмкін, нәтижесінде 241 американдық әскери қызметші қаза тапты. Осы тапсырмадан кейін ол Ақ үйге оралып, президент Рейганның ұлттық қауіпсіздік жөніндегі кеңесшісі болып тағайындалды. Осы лауазымда ол АҚШ-тың сыртқы және қорғаныс саясатын әзірлеуге жауапты болды. Ол Стратегиялық қорғаныс жобасын (СДИ немесе "Жұлдызды соғыс") қолдады.
In 1979, McFarlane was appointed by U. S. Senator John Tower to the staff of the Senate Armed Services Committee, where he was responsible for staffing Senate consideration of the SALT II Treaty from 1979 to 1981. He also authored much of Ronald Reagan's foreign policy platform during the 1980 presidential campaign. In 1981, President Reagan appointed and the Senate confirmed McFarlane as Counselor at the Department of State. In this post he assisted Secretary of State Alexander Haig. In 1982, Reagan appointed McFarlane as Deputy National Security Advisor responsible for the integration of the policy recommendations of the Departments of State, Treasury, and Defense. In 1983, he was appointed by the president as his Special Representative in the Middle East responsible for Israeli Arab negotiations. McFarlane was criticized for having involved the United States armed forces in the Lebanon Civil War with gunship bombardment of Lebanese opposition forces which may have led to the 1983 Beirut barracks bombing where 241 American servicemen were killed. Following that assignment, he returned to the White House and was appointed President Reagan's National Security Advisor. In that post, he was responsible for the development of U. S
foreign and defense policy. He was a supporter of the Strategic Defense Initiative (SDI or "Star Wars").
Иран-Контра ісі және отставка
Иран-Контра ісі Иранға құпия түрде қару сату және Никарагуадағы Контраларға қолдау көрсету үшін ақша жөнелтумен байланысты болды. Ұлттық қауіпсіздік жөніндегі кеңесші ретінде Макфарлейн Рейганды ирандық делдалдармен қару-жарақ мәмілесін жүргізуге шақырды, бірақ Макфарлейн 1985 жылдың желтоқсан айының соңында Рейганды қару-жарақ жеткізілімдерін тоқтатуға шақырғанын айтты. Макфарлейн 1985 жылдың 4 желтоқсанында отбасымен көбірек уақыт өткізгісі келетінін айтып, отставкаға кетті; оның орнына адмирал Джон Поиндекстер келді. Иран-Контра ісі 1986 жылдың қараша айында жария болды және саяси дау туды. Көңілі құлазып, бұрынғы әріптестерінен зәбір көргенін сезініп, өз әрекеттерінің президентті ұялтуына байланысты депрессияға ұшыраған Макфарлейн 25-30 валиум таблеткасын ішіп, өзін-өзі өлтіруге тырысты және 1987 жылдың 9 ақпанында президент Рейганның Иран-Контра ісін тергеу үшін тағайындаған "Көк лента" комиссиясының алдында куәлік беруіне екі сағат қалғанда ауруханаға түсті, ол өзінің еліне қызмет ете алмағанын айтты. 1988 жылы ол Иран-Контра ісіне қатысты Конгреске ақпаратты жасырғандығы үшін төрт қасақана жасалған қылмысқа кінәлі деп танылды. Ол екі жылға сотқа бағынышты болуға және 20 000 доллар айып төлеуге үкім шығарылды, бірақ 1992 жылғы Рождество қарсаңында президент Джордж Буш-қа оның кешірімі берілді.
The Iran Contra affair involved secretly selling arms to Iran and funneling the money to support the Contras in Nicaragua. As National Security Adviser, McFarlane urged Reagan to negotiate the arms deal with Iranian intermediaries, but McFarlane said that by late December 1985 he was urging Reagan to end the arms shipments. McFarlane resigned on December 4, 1985, citing that he wanted to spend more time with his family; he was replaced by Admiral John Poindexter. The Iran Contra affair came to light in November 1986 and a political scandal ensued. Disheartened, feeling abused by his former colleagues, and in depression over the embarrassment for the president that his actions had contributed to, McFarlane attempted suicide with an overdose of 25 to 30 valium tablets and was admitted into the hospital just two hours before his scheduled testimony before the Blue Ribbon panel appointed by President Reagan to investigate Iran Contra known as the Tower Commission on February 9, 1987, saying he had failed his country. In 1988, he pleaded guilty to four misdemeanor counts of withholding information from Congress as part of the Iran Contra cover up. He was sentenced to two years' probation and a $20,000 fine but was pardoned by President George H. W. Bush on Christmas Eve 1992.
Өлім
МакФарлейн 2022 жылғы 12 мамырда Мичиган штатының Лансинг қаласындағы ауруханада өкпе ауруының салдарынан 84 жасында дүние салды. Ол Вашингтон қаласында тұрған, бірақ қайтыс болған кезде Мичиганда туыстарына барып қайтқан еді.
McFarlane died on May 12, 2022, at a hospital in Lansing, Michigan, from complications of a lung condition at the age of 84. He lived in Washington, D. C., but was visiting family in Michigan at the time of his death.
Жалпы және келтірілген сілтемелер
"Дональд Рейганның Иран жобасы үшін Роберт МакФарлейнге кінә тағуы мүмкін деген шағым", құпия PROFS электрондық хаты (1986 жылдың 7 қарашасы). Түпнұсқа дереккөз: АҚШ Ұлттық қауіпсіздік кеңесі. Корнблух, Питер және Малкольм Бёрн, редакторлар. Иран-Контра ісі: Скандалдың қалыптасуы, 1983–1988 (құжаттар жинағы). Александрия, Вирджиния: Чадвик Хили; Вашингтон, округ Колумбия: Ұлттық қауіпсіздік архиві, 1990. Корнблух, Питер және Малкольм Бёрн, редакторлар. Иран-Контра скандалы: Жарқыннан шығарылған тарих. Нью-Йорк: New Press, W. W. Norton таратушысы, 1993. Уолш, Лоуренс Е. Төбелес: Иран-Контра қастандық және жасыру. Нью-Йорк: Нортон, 1997. Тимберг, Роберт, "Соловей әні". Нью-Йорк: Free Press, 1996. Макфарлейн, Роберт С.; Смарц, Зофия (1994). Ерекше сенім: Ақ үй ішіндегі мақтан, қағида және саясат. Нью-Йорк: Каделл және Дэвис.
"Complaint That Donald Regan May Be Placing Blame for the Iran Initiative on Robert McFarlane," Secret PROFS email (November 7, 1986). Original source: US National Security Council. Kornbluh, Peter and Malcolm Byrne, eds. The Iran Contra Affair: The Making of a Scandal, 1983–1988 (Document collection). Alexandria, VA: Chadwyck Healey; Washington, D. C.: National Security Archive, 1990. Kornbluh, Peter and Malcolm Byrne, eds. The Iran Contra Scandal: The Declassified History. New York: New Press, Distributed by W. W. Norton, 1993. Walsh, Lawrence E. Firewall: The Iran Contra Conspiracy and Cover up. New York: Norton, 1997. Timberg, Robert, The Nightingale's Song. New York: Free Press, 1996. McFarlane, Robert C.; Smardz, Zofia (1994). Special Trust: Pride, Principle and Politics Inside the White House. New York: Cadell & Davies.