Сэм Уорнер: Америкалық кино өндірушінің өмірі мен жолы

Кіріспе

Американдық киностудияның басшысы

Сэмюэл Луис Уорнер (туған Szmuel Wonsal, 10 тамыз 1887 – 5 қазан 1927) – американдық кино өндіруші, Warner Bros. компаниясының негізін қалаушы және бас атқарушы директоры. Ол студияны ағалары Гарри, Альберт және Джек Л. Уорнермен бірге құрды. Сэм Уорнер киноиндустриясының алғашқы толық метражды дыбысты фильмін – "Джаз әншісін" шығаруға мүмкіндік берген технологияны алғаны үшін мақталады. Ол 1927 жылы, фильмнің өте сәтті премьерасына бір күн бұрын қайтыс болды.

Алғашқы жылдар

Самуил "Вонсал" немесе "Вонсколассер" Польшада (сол кезде Польша Конгресінің бөлігі) Красносельц қаласында дүниеге келді. Ол Красносельцте туған аяқ киім жасаушы Бенджамин мен Пэрл Лияның (құрметті есімі Эйхелбаум) он бір баласының бірі болды. Оның он бауыры болды. Оның әпкелері – Сесилия (1877–1881), Анна (1878–1958), Роза (1890–1955), Фанни (1891–1984) және Седи (1895–1959). Оның ағалары – Хирш Мойзес (1881–1958), кейіннен "Гарри" деп аталды, Абрахам (1884–1967), кейіннен "Альберт" немесе "Аб" деп аталды, Яков (1892–1978), кейіннен "Джек" деп аталды, Дэвид (1893–1939) және Милтон (1896–1915). Отбасы 1889 жылғы қазан айында Германияның Бремен қаласынан "Герман" пароходымен Мэриленд штатының Балтимор қаласына көшіп келді. Олардың әкесі 1888 жылы Балтиморға көшіп, аяқ киім жасау және жөндеумен айналысты. Ол отбасының тегін Уорнер деп өзгертті, және содан бері осы тегі қолданылып келеді. Көптеген еврей иммигрант отбасыларында болғандай, балаларының кейбіреулері идиш тіліндегі есімдерін ағылшын тіліне сәйкес келтірді. Смуэль "Сэм" лақап атымен Самуил аталды. Балтиморда Бенджамин Уорнер өсіп келе жатқан отбасын асырау үшін жеткілікті ақша табуға күш салды. Досының кеңесімен Бенджамин отбасын Канадаға көшірді, онда ол түлкі терілеріне айырбастап, саудагерлерге қалайы ыдыстар сату арқылы күнкөріс табуға тырысты. 1896 жылы отбасы өркендеп келе жатқан индустриалды қаланың орталығында Гарри Уорнер ашқан аяқ киім жөндеу шеберханасының үлгісімен Огайо штатының Янгстаун қаласына көшіп келді. Бенджамин ұлы Гарримен бірге аяқ киім жөндеу шеберханасында жұмыс істеді, содан кейін қала орталығында ет және азық-түлік дүкенін ашу үшін қарыз алды. Бала кезінде Уорнер түрлі жұмыстар арқылы жұмыс табуға тырысты.

Алғашқы бизнес бастамалары

Сэмюэл Уорнер отбасында ойын-сауық индустриясына қадам басқан алғашқы адам болды. 1900 жылдардың басында ол Янгстаун қаласының тағы бір тұрғынымен серіктестік құрып, қаланың "Ескі Ұлы Опера үйін" иеленді және оны "арзан водевиль мен фотоспектакльдер" көрсету үшін пайдаланды. Бірақ бұл жоба бір жазда сәтсіз аяқталды. Содан кейін Уорнер жергілікті ойын-сауық паркі – Идора Паркінде проекторшы болып жұмысқа орналасты. Ол отбасын жаңа медиумның мүмкіндіктеріне көндіріп, "жағдайы нашар" проекторден B үлгісіндегі кинескопты сатып алу туралы келісім жасады. Сатып алу құны 1000 долларға бағаланды. Уорнердің киноға деген қызығушылығы Огайо штатының Сандуски қаласындағы Седар-Пойнт ойын-сауық орталығында жұмыс істеген кезде Томас Эдисонның "Пойызды тонау" фильмін көргеннен кейін оянды. Осы уақытта Альберт Уорнерге қосылуға келісіп, Огайо және Пенсильвания штаттарындағы карнавалдарда "Пойызды тонау" фильмін бірге көрсетті; Сэм Уорнер проекторды іске қосса, Альберт билет сатумен айналысты. Гарри велосипед дүкенін сатудан тапқан ақшаға үш бауыр Нью-Кэстл қаласында (Пенсильвания штаты) ғимарат сатып алды және жаңа театрын "Каскад кино сарайы" деп атады. "Каскад кино сарайы" сәттілікке ие болғандықтан, бауырластар Нью-Кэстлде тағы бір кинотеатр сатып алды. "Бижу" деп аталған бұл кинотеатр жергілікті жерлеу бюросынан алынған орындықтармен жабдықталды. Олар 1907 жылға дейін кинотеатрды иеленді, содан кейін кино тарату саласына көшті. Сол жылы Уорнер бауырлары Питтсбургте орналасқан Duquesne Amusement Company компаниясын құрды және үш бауыр Питтсбургтің орталық бөлігіндегі Бекуэлл ғимаратында кеңсе жалдады. 1909 жылы бауырлар Каскад театрын 40 000 долларға сатып, Вирджиния штатының Норфолк қаласында екінші кино алмасу пунктын ашуға бел буды. Осы Норфолк компаниясы арқылы кіші бауыр Джейкоб ("Джек") Сэмнің кеңесімен үш бауырының бизнесіне ресми түрде қосылды және үлкен бауыры Гарри оны Норфолкқа Уорнердің көмекшісі ретінде жіберді.

Samuel Warner was the first member of his family to move into the entertainment industry. In the early 1900s, he formed a business partnership with another Youngstown resident and "took over" the city's Old Grand Opera House, which he used as a venue for "cheap vaudeville and photoplays". The venture failed after one summer. Warner then secured a job as a projectionist at Idora Park, a local amusement park. He persuaded the family of the new medium's possibilities and negotiated the purchase of a Model B Kinetoscope from a projectionist who was "down on his luck". The purchase price was $1,000. Warner's interest in film came after seeing Thomas Edison's The Great Train Robbery while working as an employee at Cedar Point Pleasure Resort in Sandusky, Ohio. During this time, Albert agreed to join Warner and together the two displayed showings of The Great Train Robbery at carnivals throughout the states of Ohio and Pennsylvania; Sam Warner would run the film projector and Albert would sell tickets. Through the money Harry made by selling the bicycle shop, the three brothers were now able to purchase a building in New Castle, Pennsylvania; The brothers named their new theater The Cascade Movie Palace. The Cascade Movie Palace was so successful that the brothers were able to purchase a second theater in New Castle. This makeshift theatre, called the Bijou, was furnished with chairs borrowed from a local undertaker. They maintained the theater until moving into film distribution in 1907. That year, the Warner brothers established the Pittsburgh based Duquesne Amusement Company, and the three brothers rented an office in the Bakewell building in downtown Pittsburgh. In 1909, the brothers sold the Cascade Theater for $40,000, and decided to open a second film exchange in Norfolk, Virginia; through this Norfolk company, younger brother Jacob (known as "Jack,") following Sam's advice, officially joined his three brothers' business and was sent to Norfolk by older brother Harry to serve as Warner's assistant.

Warner Bros. компаниясының құрылуы.

1910 жылы Уорнер ағайындылары күштерін біріктіріп, кино өндірісіне кірісті. Бизнесін сатқаннан кейін, ағайындар Карл Лэммлдің Independent Moving Pictures Company компаниясына қолдау көрсетті, ол Эдисон Трасттың монополиялық билігіне қарсы тұрды; олар Лэммлдің Питтсбургтегі фильмдерін таратушылар болды. Осы жетістіктен кейін Гарри Уорнер Эдисонның монополиялық қаупінің артып бара жанын көріп, Лэммлмен байланысты үзуге шешім қабылдады. Содан кейін Гарри Уорнер, ағасы Альбертпен бірге Нью-Йоркте кеңсесі болған, Сэм мен Джекті Лос-Анджелес және Сан-Францискода кинопрокат желісін құруға жіберді; «Германиядағы төрт жылым» фильмінің табысы төрт ағайынға Голливуд маңында студия ашуға мүмкіндік берді. Жаңа Голливуд студиясында Уорнер ағасы Джекпен бірге өндіріс бөлімінің жетекшісі болды. Олар жаңа сценарийлер мен сюжеттерді іздестіріп, фильм өндірісін басқарды және өндіріс шығындарын азайтудың жолдарын қарастырды. Осы кезеңде банкир Мотли Х. Флинт – сол кездегі көптеген банкирлерден айырмашылығы, антисемит емес – Уорнерлерге қарыздарын төлеуге көмектесті. Студия 1921 жылы «Why Girls Leave Home» фильмінің табысынан кейін қайта жанданды. Фильмнің сәттілігінен кейін режиссер Гарри Рапф студияның жаңа бас продюсері болып тағайындалды. Warner Brothers, Inc. ресми түрде құрылды. Жаңа компанияның алғашқы жұлдыздарының бірі Рин Тин Тин иті болды. «Рин Тин Тин» фильмін түсіру арқылы жас режиссер Дэрил Занук мансабында үлкен жетістікке қол жеткізді. Рин Тин Тиннен басқа, студия неміс режиссері Эрнст Любичпен де табысқа жетті. Оның студиямен бірлесе түсірген алғашқы фильмі «Неке шеңбері» 1924 жылы New York Times газетінің ең үздік он фильм тізіміне енді. Бұл фильм сонымен қатар студияның сол жылғы ең табысты фильмі болды. Уорнерлер «Beau Brummel» фильмімен де New York Times газетінің ең үздік он фильм тізіміне енуге қол жеткізді. Студияның табысына қарамастан, Уорнерлер Paramount, Universal және First National (Үлкен Үштік) компанияларымен бәсекелесе алмады және 1924 жылдың соңында оларды сатып алу қаупі туды. Осы кезеңде Гарри Уорнер Бруклиндегі Vitagraph Studios сатып алып, студияға көбірек көмек көрсетті. 1925 жылы Сэм Уорнер KFWB радиостанциясын сатып алды. Радиостанцияны сатып алғаннан кейін Сэм болашақта Warner Bros. Pictures фильмдерінде синхронды дыбысты пайдалануға тырысуға шешім қабылдады. Western Electric Bell Laboratories бас кеңсесіне барғаннан кейін Сэм Уорнер ағасы Гарриді Western Electric компаниясымен жаңа жетілдірілген дыбыс технологиясын пайдаланып «сөйлейтін» қысқа фильмдер сериясын жасау туралы келісімге қол қоюға шақырды. Гарри Уорнер студия фильмдерінде синхронды дыбысты пайдалануға қарсы болды. 1926 жылдың ақпанына қарай студия 333 413 долларлық таза зиянға ұшырады. Гарри Уорнер Warner Bros. қысқа фильмдерінде синхронды дыбысты тек фонограмма ретінде пайдаланған жағдайда ғана қолдануға келісті. Гарри Уорнер Нью-Йорктегі Western Electric Bell Laboratories-ке барып, әсерленді. Бірақ Уорнерлердің алдында тұрған мәселе – Western Electric компаниясының жоғары лауазымдарындағылар антисемит еді. Уорнер мен інісі Джек үлкен қадам жасап, «Дон Хуан» фильмін жасауға шешім қабылдады. 1926 жылдың мамыр айында компанияның Western Electric компаниясымен серіктестігі арқылы Сэм Vitaphone еншілес компаниясын құрды. Vitaphone арқылы студия музыкалық қысқа фильмдер сериясын және толық метражды «Дон Хуан» фильмін (оның синхронды музыка трегі болды) шығарды; Vitaphone құрылғаннан кейін Сэм Warner Bros компаниясының вице-президенті болды. Бұл фильмдерге жағымсыз пікірлер көп болды, ал Гарри бұл жобаға барған сайын қарсылық білдірді. Осы шақта Paramount компаниясының басшысы Адольф Цукор Сэмге Vitaphone-ды өзімен бірге алып келсе, студиясында атқарушы продюсер болып жұмыс істеуге ұсыныс жасады; сол жылы Гарри де компания президенті болды. Сэм Уорнер ағасы Гарридің болашақ Уорнер фильмдерінде дыбысты пайдаланудан бас тартуына келіспей, Цукордың ұсынысын қабылдауға келісті, бірақ Рудольф Валентиноның өлімінен кейін Paramount ақша жоғалтқаннан кейін олардың арасындағы келісім күшін жойды. Гарри Уорнер ақырында Сэмнің талаптарын қабылдауға келісті. Уорнер ағайындар Бродвей пьесасы негізінде түсірілген және Ал Джолсонның басты рөлде ойнаған «Джаз әншісі» атты жаңа Vitaphone фильмін жасауға кірісті. «Джаз әншісі» фильмдердің кассалық табысын жаңартты, Warner Bros компаниясын Голливудтың маңызды ойыншысы етіп бекітті және дыбыстық кино революциясын бастады.

In 1910, the Warner brothers pooled their resources and moved into film production. After they sold their business, the brothers lent their support to filmmaker Carl Laemmle's Independent Moving Pictures Company, which challenged the monopolistic control of the Edison Trust; the brothers served as distributors for Laemmle's films in Pittsburgh. In the wake of this success, Harry Warner, seeing Edison's monopoly threat grow, decided to break with Laemmle After this occurred, Harry Warner, who now had an office in New York with brother Albert, sent Sam and Jack to establish film exchanges in Los Angeles and San Francisco; Profits from the success of My Four Years in Germany gave the four brothers the opportunity to establish a studio in the area near Hollywood. In the new Hollywood studio, Warner became co head of production along with his younger brother, Jack. In this capacity, the two brothers secured new scripts and storylines, managed film production, and looked for ways to reduce production costs. During this time, banker Motley H. Flint—who, unlike most bankers at the time, was not antisemitic— helped the Warners pay off their debts. The studio would also rebound in 1921, after the success of the studio's film Why Girls Leave Home. With the film's success, director Harry Rapf was appointed the studio's new head producer. Warner Brothers, Inc. was officially established. One of the new company's first big stars would be the dog Rin Tin Tin. By directing Rin Tin Tin, newcomer director Daryl Zanuck's career would be greatly advanced. In addition to Rin Tin Tin, the studio was also able to gain more success with German film director Ernst Lubitsch, whose first film with the studio, The Marriage Circle, reached the New York Times Ten Best Films List of 1924. The film was also the studio's most financially successful film of the year The Warners were also able to add another film to the New York Times Ten Best Films List with Beau Brummel. Despite the studio's success, the Warners were unable to compete with Paramount, Universal, and First National (The Big Three), and were soon threatened to be bought out by the end of 1924. During this time, Harry Warner would provide more relief for the studio after he was able to purchase Brooklyn's Vitagraph Studios. In 1925, Sam Warner had also acquired a radio station, KFWB. After acquiring the radio station, Sam decided to make an attempt to use synchronized sound in future Warner Bros. Pictures. After a visit to Western Electric's Bell Laboratories headquarters, Sam Warner urged his brother, Harry, to sign an agreement with Western Electric to develop a series of "talking" shorts using the newly upgraded sound on film technology, a sound on disc system for motion pictures. Harry Warner, however, objected to using synchronized sound in the studio's films. By February 1926, the studio had suffered a net loss of $333,413. Harry Warner ultimately agreed to use synchronized sound in Warner Bros. shorts if it was used only for background music. Harry Warner then made a visit to Western Electric's Bell Laboratories in New York and was impressed. One problem confronting the Warners though was that the high ups at Western Electric were antisemitic. Warner and younger brother Jack then decided to take a big step forward and make Don Juan. In May 1926, through the company's partnership with Western Electric, Sam formed a subsidiary known as Vitaphone. Through Vitaphone, the studio released a series of musical shorts and the feature length Don Juan (which had a synchronized music track); upon establishing Vitaphone, Sam was also made Vice President of Warner Bros. These vehicles received further tepid responses, and Harry grew increasingly opposed to the venture. Around this time, Paramount head Adolph Zukor offered Sam a deal as an executive producer for his studio if he brought Vitaphone with him; during the year, Harry had also become the company president. Sam Warner, not wanting to take any more of brother Harry's refusal to move forward with using sound in future Warner films, agreed to accept Zukor's offer, but the deal between them died after Paramount lost money in the wake of Rudolph Valentino's death. Harry Warner eventually agreed to accept Sam's demands. The Warner brothers pushed ahead with The Jazz Singer, a new Vitaphone feature based on a Broadway play and starring Al Jolson. The Jazz Singer broke box office records, establishing Warner Bros. as a major player in Hollywood and single handedly launching the talkie revolution.

Жеке өмір

1925 жылы, бірнеше жыл бойдақ болғаннан кейін, Уорнер Нью-Йоркте Bell Laboratories-те уақыт өткізген кезде он сегіз жастағы Зигфелд Фоллиз орындаушысы және актриса Лина Баскеттпен кездесті. Екеуі арасында қатты махаббат оянды. 1925 жылдың 4 шілдесінде олар үйленді. Уорнердің кіші інісі Джек Баскеттің католиктік дініне қарсы болмады, бірақ қалған Уорнер отбасы қарсылық білдірді. Олар Баскетті қабылдамай, оны Уорнер әулетінің мүшесі деп мойындамады. Сэм Уорнер 1927 жылы қайтыс болғаннан кейін, ағасы Гарри Лина Баскеттен олардың қызы Литаның қамқорлығын беруді сұрады. Гарри Уорнер кішкентай Литаның католик болып өсетінінен қорқыныш білдірді (Баскетттің айтуынша, ол Сэм Уорнермен қыз балаларын католик, ал ұл балаларын еврей болып тәрбиелеуге келіскен). Гарри Уорнер мен оның әйелі Лина Баскетке қызының қамқорлығынан бас тарту үшін үлкен сомада ақша ұсынды, бірақ ол бас тартты. Соңында Гарри Уорнер Литаға 300 000 долларлық сенім қор (1930 жылғы 0,3 доллар бүгінгі күні шамамен миллион долларға тең) болатынын уәделегеннен кейін, Гарри Уорнер мен оның әйелі 1930 жылдың 30 наурызында Литаның заңды қамқорлығын алды. Баскетт шешімінен тез өкініп, қызының қамқорлығын қайтаруға тырысты. Баскетт пен оның қызы 1977 жылы Литаның ағасы Джек Уорнердің мүлкіне қарсы сотқа қолдау көрсеткен кезде қайта табысты. Ол ауруханаға түсіп, бірнеше іріңді тістерден асқынып, синустық инфекцияға шалдықты. Дәрігерлер Уорнерде мидың мастоидтық инфекциясы пайда болғанын анықтады. Инфекцияны жою үшін төрт операция жасалғаннан кейін Уорнер комаға түсті. Ол 5 қазан 1927 жылы, «Джаз әншісі» фильмінің премьерасынан бір күн бұрын, синусит, остеомиелит және эпидуральдық және субдуральдық абсцестерден туындаған пневмониядан қайтыс болды. 1993 жылы жарық көрген Джек Уорнердің, Жр. мен Кас Уорнер Сперлингтің «Голливуд – сенің атың» атты естеліктерінде кейіпкер актер Уильям Демарест Сэм Уорнерді оның ағалары өлтіргенін мәлімдеді. 1977 жылы айтылған бұл айыптама ешқашан расталмады, ал Демаресттің алкогольге ұзақ уақыт бойы тәуелді болғандықтан сенімділігі күмәнді болды. Содан кейін 1927 жылдың 9 қазанында Warner Bros. студиясында жеке қоштасу рәсімі өтті. Ол Калифорния штатының Шығыс Лос-Анджелесіндегі Тыныштық зиратындағы Уорнер отбасының кесенесіне қойылды. Отбасы Уорнердің күрт қайтысына қайғырып, «Джаз әншісі» фильмінің табысы Warner Bros. компаниясын ірі студия ретінде орнатуға көмектесті. Warner Bros. фильмге бар болғаны 500 000 доллар инвестицияласа, студия 3 миллион доллар пайда тапты. Голливудтың бес ірі студиясы, елдегі кинотеатрлардың көп бөлігін бақылап, бастапқыда «сөйлейтін фильмдердің» өсуіне кедергі келтіруге тырысты.

In 1925, after years of bachelorhood, Warner met eighteen year old Ziegfeld Follies performer and actress Lina Basquette while spending time in New York visiting the Bell Laboratories. The two began an intense love affair. On July 4, 1925, the two were married. While Warner's younger brother Jack did not object to Basquette's Catholicism, the rest of the Warner family did. They refused to accept Basquette and did not acknowledge her as a member of the Warner clan. After Sam Warner's death in 1927, brother Harry asked Lina Basquette to give up custody of the couple's daughter Lita. Harry Warner claimed he was concerned that little Lita would be raised as Catholic instead of Jewish (according to Basquette, she and Sam Warner agreed to raise any female children they had as Catholic and any male children as Jewish). Harry Warner and his wife offered Lina Basquette large amounts of money to relinquish custody of her daughter but she refused. She finally relented after Harry Warner promised her that Lita would receive a $300,000 trust fund ($0.3 in 1930 is equivalent to about <calculated amount> in recent years million today), with Harry Warner and his wife awarded legal custody of Lita on March 30, 1930. Basquette quickly regretted her decision and attempted to regain custody of her daughter. Basquette and her daughter reconnected in 1977 when Basquette backed a lawsuit that Lita brought against her uncle Jack Warner's estate. He was hospitalized and was diagnosed with a sinus infection that was aggravated by several abscessed teeth. Doctors also discovered that Warner had developed a mastoid infection of the brain. After four surgeries to remove the infection, Warner slipped into a coma. He died of pneumonia caused by sinusitis, osteomyelitis and epidural and subdural abscesses on October 5, 1927, the day before the premiere of The Jazz Singer. According to Hollywood Be Thy Name, the 1993 memoir of Jack Warner, Jr., and Cass Warner Sperling, character actor William Demarest claimed that Sam Warner was murdered by his own brothers. This allegation, leveled in 1977, was never corroborated, and Demarest's reliability was questioned because of his long dependence on alcohol; A private memorial service was then held in the Warner Bros. studio on October 9, 1927. He is interred in the Warner family mausoleum at Home of Peace Cemetery in East Los Angeles, California. As the family grieved over Warner's sudden death, the success of The Jazz Singer helped establish Warner Bros. as a major studio. While Warner Bros. invested only $500,000 in the film, the studio reaped $3 million in profits. Hollywood's five major studios, which controlled most of the nation's movie theaters, initially attempted to block the growth of "talking pictures".

Мұра

Киноиндустриясына қосқан үлесі үшін Сэм Уорнердің 6201 Голливуд бульварындағы Голливудтың Даңқ аллеясында жұлдызы бар. Уорнер бауырлары отбасы 30 қыркүйек 1928 жылы Сэм Л. Уорнер мен Милтон Уорнердің естелігіне арнап, Нью-Йорк қаласындағы еврей жетімдер үйіне (HOA) спорт залын сыйға тартты. HOA Гамильтон Хайтс ауданында, 136-шы және 138-ші көшелер арасында, Амстердам даңғылына қарап орналасқан. HOA 1884 жылдан 1941 жылға дейін сол жерде қызмет етті. Кейін ғимараттар қаладан Нью-Йорк қалалық колледжіне (CCNY) соғыстан оралған ардагерлер үшін жатақхана ретінде, Соғыс министрлігімен бірлесіп жалға берілді. Бұрынғы Бас ғимарат "Армия залы", ал бұрынғы Қабылдау үйі "Финли залы" деп аталды, ал "Уорнер" спорт залы өз атын сақтап қалды. 1952 жылы Білім беру басқармасы П.С. 192-ні Warner Gym-мен байланыстырып салды. CCNY HOA мүлкін Convent Ave-дегі Jasper Oval деп аталатын қоғамдық саябаққа айырбастады және 1955 жылы көшіп кетті. HOA ғимараттары, Warner Gym-нен басқа, 1956 жылы Джейкоб Х. Шифф паркіне орын беру үшін бұзылды. Warner Gym әлі де 138-ші көшеде, Hamilton Place-ке жақын жерде тұр. Бүйірлік қақпаның ішкі жағындағы кіреберіс вестибюлінде Уорнер отбасының естелік тасы орнатылған.