Кіріспе
АҚШ Футбол Лигасындағы (USFL) американдық футбол командасы, USFL-дің бірінші нұсқасы.
the first edition of the USFL
Тампа Бей Бандитс – Флорида штатының Тампа қаласында орналасқан АҚШ Футбол Лигасының (USFL) кәсіби американдық футбол командасы. Бандиттер USFL-дің негіз қалаушы мүшесі болды және лиганың үш маусымы (1983–1985 жж.) бойында бір бас иесі (Джон Ф. Басетт), бас жаттықтырушысы (Стив Сперриер) және үй стадионы (Тампа стадионы) сақталған жалғыз франшиза болды. Бандиттер, қысқа ғұмырлы көктемгі футбол лигасының ең табысты командаларының бірі болды, алаңда да, билет сатуда да. Сперриердің "Бандит Доп" шабуылы оларды үш жеңісті маусымға және екі плей-оффқа алып келді, ал олардың тартымды ойын стилі және жаңаша жергілікті маркетинг көмегімен Бандиттер көрермендер саны бойынша лигада көшбасшы болды. Дегенмен, 1985 жылғы маусымнан кейін лига ойынды тоқтатқан соң, франшиза USFL-дің қалған командаларымен бірге таратылды. Бандиттердің белгілі түлектерінің қатарында болашақ NFL Pro Bowlers – Нейт Ньютон және Гэри Андерсон, сондай-ақ жаттықтырушы Стив Сперриер бар. Ол Бандиттермен бас жаттықтырушы ретінде табысты жұмыс істегеннен кейін 25 жыл колледж футболын жаттықтырып, Колледж Футбол Даңқына енгізілді.
Шығу тегі
Тампа Бэй Бандитс клубының негізін қалаушы – канадалық бизнесмен Джон Ф. Басетт болды, ол 1970 жылдардың ортасында әлем футбол лигасынан (World Football League) NFL-ге қарсы соттасқан бұрынғы «Мемфис Саутменс» франшизасының иесі еді. Басетт бастапқыда тағы бір футбол жобасына кірісуге күмәнданып отырды. Бірақ ол өзге иелерге қарағанда өзінің жағдайы нашар екенін білген соң, USFL-ге қызығушылық танытты. WFL-де ол ең бай иесі болса, USFL-де ең кедей иелердің бірі боларына көз жеткізді. USFL-дің WFL-ге қарағанда әлдеқайда берік қаржылық базаға ие екеніне сеніп, ол қатысуға келісті. Басетт Тампа Бэй аймағында уақытша тұратын үйіне ие болды, ал 1982 жылдың мамыр айында USFL өзінің он екі негізгі франшизасын жариялағанда, Басетт Маямидегі адвокат Стив Аркимен бірге Тампадағы әлі атауы белгісіз команданың көпшілік үлесіне ие екені таныстырылды.
Тампадағы мекеме
Тампада команда ойнайтындығы туралы шешім қабылданғаннан кейін бірнеше шағын үлеске ие болғандар пайда болды, соның ішінде Голливуд жұлдызы Берт Рейнольдс. Ол Флорида штатының бұрынғы колледж футболшысы және әлемдегі ең танымал киноактерлердің бірі еді. Командаға көп ұзамай "Бандиттер" деген ат берілді. Көптеген адамдар бұл атау Рейнольдстың "Smokey and the Bandit" фильміндегі рөлімен байланысты деп ойлады, бірақ Бассеттің айтуынша, маскот Рейнольдс команданың иегерлеріне қосылғанға дейін таңдалған, және оның орнына Бассеттің қызының неміс шопан итінің атынан алынған. Рейнольдс "Бандиттердің" алғашқы жарнамалық кампанияларына белсенді қатысты, ал команданың алғашқы медиа-нұсқаулығының мұқабасында актердің "Бандиттер" жакеті мен жүк көлігіне арналған бас киім киген суреті бейнеленген. Бассетт NFL тәжірибесі бар бірнеше белгілі жаттықтырушыларды қарастырғанмен, Флорида штатына тығыз байланысы және жаңашыл, шабуылға бағытталған жаттықтырушы ретіндегі беделіне байланысты Сперриерді таңдады. Сперриер жұмысқа орналасқанда 37 жаста болды, сол кезде ол кәсіби футболдағы ең жас бас жаттықтырушы еді. Сперриердің таныстырылым баспасөз конференциясында Бассетт Сперриер отбасында да "Бандит" есімді ит бар екенін білгенде, дұрыс жаттықтырушыны тапқанын әзілдеп айтты.
Бандит балы
Бандиттер 1983 жылы Тампа стадионында ойнауға кірісті және бірден аймақтың NFL франшизасы, Тампа Бей Буканерстерден жоғары нәтижелер көрсетті, олармен үй алаңын бөлісті (дегенмен, Буканерстер күзде және қыстың басында ойнаса, Бандиттер көктемде және жаздың басында ойнады). Бандиттер алғашқы маусымда плей-оффқа жол таба алмады, бірақ келесі екі жыл плей-оффқа қатысты. Спёрридің шабуылдық тактикасы көбінесе лигадағы ең күштілердің бірі болды; Бандиттер ойыншылары тачдаун пас беру (Джон Ривз, 4-орын), тачдаун қабылдау (Эрик Трувиллион, 2-орын) және тачдаунмен жүгіру (Гэри Андерсон, 3-орын) көрсеткіштері бойынша USFL тарихындағы көшбасшылардың қатарында. Дегенмен, орташа қорғаныс және Бассеттің USFL-дің бастапқы қаржылық жоспарына қатаң ұстануы, ал басқа франшизалар еркін агенттерге миллиондаған доллар жұмсады, команданы маңызды чемпиондық күрестен алды. Бандиттер алаңнан тыс жерде де сәттілікке жетті. Олар USFL-дің үш жылдық тарихында ең жоғары орташа көрерменді жинады, 1983 жылы қатысу көрсеткіші бойынша екінші орын алды және 1984 және 1985 жылдары осы санатта лига көшбасшысы атанды, әр ойынға 40 000-нан астам жанкүйер келді. Сонымен қатар, олардың сувенирлері Тампа шығанағында Буканерстердің сувенирлерінен көп сатылды. Жанкүйерге ыңғайлы атмосфера (соның ішінде Рейнольдстың досы Джерри Рид жазған және орындаған "Bandit Ball" әні) бір фактор болды, ал Буканерстердің сол кезеңдегі сәтсіздіктері (1983 жылдан 1985 жылға дейін 10-38 есебімен – 10 жеңіліс маусымының 12 жылдық кезеңі) Бандиттердің табысына көмектесті. Бандиттердің табысының тағы бір маңызды факторы – сол кезде Тампада үлкен бейсбол командасы болмауы (Тампа Бей Девил Рейс тағы бір он жылдан кейін ғана дебют жасады), яғни басқа USFL командаларынан айырмашылығы, олар көрермендер үшін бейсбол командасымен бәсекелесуге міндетті болған жоқ. Кенже жергілікті қолдауға ие болғандықтан, Бандиттер тұрақты үйі мен қаржысы бар санаулы USFL командаларының бірі болды – олар лиганың үш жылдық өмірі бойында бірдей жаттықтырушы, иесі және үй қаласына ие болған жалғыз франшиза болды. Осы факторларға байланысты Бандиттер лига жақсы басқарылғандағы тиімді кәсіпорын болуға әлеуеті бар USFL командаларының бірі деп есептеледі. 1984 жылдың 21 шілдесінде Филадельфия Старс Уэмбли стадионында Тампа Беймен көрме ойыны өткізді.
1984 жылғы маусым
1984 жылғы маусымның үшінші аптасында «Бандитс» командасы штаттар аралық қарсыласы «Джексонвилл Буллз» командасымен алғаш рет кездесті. «Джексонвилл» командасы «Вашингтон Федералдары» командасын ойсыратып жеңіске жеткеннен кейін және «Нью-Джерси Генералдары» командасын жеңіске жақын болғаннан кейін 1-1 есебімен ойынға шықты. Бұрынғы «Джетс» және «Бронкос» командаларының ойыншысы Мэтт Робинсон бастаған «Джексонвилл» командасы 12-0 есебімен алға шықты. «Бандитс» командасы 25-18 есебімен қайтадан көшбасшылыққа ие болды. «Буллз» командасы ойынды теңестіруге тырысты, бірақ «Бандитс» командасы Зенон Андрусишиннің далалық голының арқасында 28-25 есебімен жеңіске жетті, бұл «Тампа Бэй» командасына басымдық берді. Маусым аяқталғанда, квотербек Джон Ривз команданың үздік пассинкері атанды. Жеңіл жүгірушілер Грег Бун мен Гэри Андерсон тиісінше 1009 және 1008 ярдқа жүгірді. Эрик Трувиллион 70 рет допты ұстап, 9 тачдаун соғып, 1044 ярдпен қабылдаушылардың қатарында көш бастады.
Бандиттер мен USFL-дің соңы
Бандиттердің бас иесі Джон Бассетт «Диксон жоспарының» жақтаушысы болды, бұл USFL-дің негізін қалаушы иелері жасаған жоспар, ол бюджеттік шектеулер мен көктемгі футболға берілгендік арқасында тұрақты лига құруға бағытталған. Дегенмен, бәсекелестік артықшылыққа ие болу және командаларына назар аудару үшін кейбір иелер еркін агенттік келісімшарттары бойынша белгілі ойыншыларды жалдауға тырысты, кейде қаржылық тұрғыдан күшті NFL командаларымен бәсекелестікке түсті. Бұл USFL командаларының көптеген қаражатты жоғалтуына және лига бойынша тұрақсыздыққа әкелді. Бандиттер ойыншыларға келісімшарттарға артық шығын жасамады, франшизаны тұрақты ұстады, бірақ USFL-дің жоғары шығын жасайтын командаларымен бәсекелесуді қиындатты, өйткені алаңда өте жақсы өнер көрсетті. 1985 жылдың сәуір айында USFL (Нью-Джерси Генералдарының иесі Дональд Трамп басшылығымен) 1986 жылғы күзге ауысу үшін 12–2 дауыспен шешім қабылдады, NFL-мен тікелей бәсекелесуді және мүмкін, одан беделді лиганы бірігуге мәжбүр етуді үміттене отырып. Бассет, екі «жоқ» дауыстың бірін берген, Бандиттерді USFL-ден шығарып, жаңа көктемгі футбол лигасы құруға ниеттенгенін дереу мәлімдеді. Алайда, 1985 жылдың ортасына қарай Бандиттердің меншік тобы дағдарысқа ұшырады. Бассетке емдеуге келмейтін ми ісігі диагнозы қойылды және қызметкерлер оның ауруының оның шешімдеріне әсер ететініне күдікпен қарады. Сонымен қатар, серіктес иесі Стив Аркидің байлығы ФРС (Securities and Exchange Commission) алаяқтық айыптары бойынша тоналып, үнемдеу және несие дағдарысын тудырды; Арки көп ұзамай өзіне қол жұмсады. Команда Брет Кларк сияқты орташа ойыншыларды үлкен келісімшарттарға қол қоюға бастады, ал жаңа көктемгі футбол лигасы туралы жоспарлар тоқтатылды. Келісімшарттардың мөлшері, әсіресе Кларк келісімшарты, сондай-ақ Бассеттің өзінің спин-офф лигасының көпсалалы лигаға айналуы туралы ерекше ұсынысы Сперриер және басқа да команда шенеуніктерін Бассеттің рационалды түрде ойлап немесе әрекет ететініне күдік тудырды. Өліміне дейін ол Бандиттер ұйымын Орландо Ренегадтарымен (оның иесі Дональд Дизни бұрын Бандиттерде үлес иесі болған, бірақ Орландоға адалдығы үшін бірігуден бас тартқан) және Джексонвилл Буллзбен (оның иесі Фред Буллард қызығушылық білдірді, бірақ Бандиттер иелері біріктірілген командаға инвесторлар ретінде қалып отырған жағдайда ғана) біріктіруге тырысты. 1985 жылдың тамызында жергілікті сәулетші Ли Скарфон Бассеттің және Аркидің үлестерін сатып алуға келісті және 1986 жылдың күзінде USFL командасын құрастырды, Тони Каннингхэм қосымша серіктес болды. 1986 жылдың наурыз айында Брет Кларк келісімшарты бойынша төленбеген 159,980 долларлық жалақы үшін Бандиттерді төрелікке шақырды. Ол 29 мамырда істі жеңіп алды, бірақ Скарфон мен Каннингхэм команданы сатып алу үшін көп қарызға батқандықтан және активтерінің көп бөлігін жұмсағандықтан Бандиттердің сот шешімін төлеуге қаражаты болмады.
Ұсынылған қайта жаңғырулар
2014 жылдың ақпан айында A 11 Футбол Лигасы (A11FL) жаңа көктемгі лиганың сегіз негізгі франшизасының бірі ретінде «Тампа Бей Бандитс» атауын және логотиптерін қайта жаңғырту ниетін жариялады. A11FL сондай-ақ 2014 жылдың мамыр айында Тампа қаласындағы «Раймонд Джеймс» стадионында өтетін көрсету ойынында қайта жаңғырған «Бандитс» командасын таныстыруды жоспарлағанын мәлімдеді. Бірақ бұл жоспарлар іске аспады, себебі A11FL ешқашан өнеркәсіпке қадам баспады. Көрсету ойыны 2014 жылдың наурызында күштен шығарылды, ал лига 2014 жылдың шілдесінде беймәлім үзіліске кетті. «Көктемгі лига» 2021 жылы «Бандитс» командасының тауарлық белгілерін USFL-ді қайта іске қосу жоспарының аясында сатып алды және 2022 жылғы USFL маусымына «Бандитс» құрамын қосты. 2022 жылғы «Бандитс» командасы тек атау бойынша Тампа шығанағында орналасқан, себебі лиганың барлық командалары барлық ойындарын Алабама штатының Бирмингем қаласында өткізеді.