Кіріспе

«Энди Гриффит Шоу» және «Гомер Пайл» фильмінің ойдан туған кейіпкері Гомер Пайл – Джим Наборс сомдаған, алғаш рет «Энди Гриффит Шоу» сериалының үшінші маусымы ортасында таныстырылған кейіпкер. Әдемі мінезді және мейірімді автомеханик, ол 1963 жылғы қаңтарда «Асығыс адам» атты эпизодта жиі кездесетін кейіпкерге айналды. Наборс 1962 жылдан 1964 жылға дейін 23 эпизодта Пайл рөлін ойнады. «Энди Гриффит Шоу» сериалында екі маусымнан кейін, бұл кейіпкер 1964 жылы «Гомер Пайл, АҚШ Теңіз жаяу әскері» (Gomer Pyle, U.S.M.C.) сериалына бөлінді, ол 1969 жылға дейін көрсетілді.

Кейіпкер

Гомер – Майбери, Солтүстік Каролинадан шыққан, АҚШ Теңіз жауынгерлерінің PFC-іне айналған, қарапайым, өте адал автомеханик. Ол Уоллидің жанармай құю станциясындағы жалғыз жұмыскер, бастапқыда артқы бөлмеде тұрған; Энди айтуынша, ол «колледжге оқуға жиналып», дәрігер болғысы келген. Ол көбінесе жанармай станциясының формасын киіп, иығы жоғары көтерілген бейсбол шапқасын тағып жүреді, артқы қалтасынан матадан жасалған өрмек асылып тұратын. Бастапқыда автомеханикадан көп білмейтінін көрсетті: мысалы, «Үлкен жанармай станциясының тонауы» эпизодында карбюраторды машинаның әшекейі деп ойлады. Сол эпизодта ол көлікке газ, май, су және ауа құюды ғана білетінін мойындады. Алайда, ол уақыт өте келе үйренді; басқа эпизодтарда ол қарапайым адам үшін механикалық проблемаларды анықтай алды. «Банк тонауы» эпизодындағы алғашқы көрінісінде Гомер банктің қақпасын кесу үшін оттықпен жұмыс істеп жүргенін көрсетеді. Басқа эпизодта Гомер қаладан келген қонақтың машинасының бұзылуына байланысты проблеманы анықтайды. «Барнидің алғашқы машинасы» эпизодында Энди Гомерді Барнидің бұзылған машинасының сүйреуіне шақырады, Гомер Уоллидің сүйреуішін қалай пайдалану керектігін білетінін білдіреді. «Гомер үй қонағы» эпизодында Уолли Гомерді жұмыстан шығарып, Гомерді Эндиге көшіруге мәжбүр етеді. Уоллидің бұрынғы клиенттері өздерінің машиналарын Эндидің үйіне әкеледі, сонда Гомер механикалық проблемаларды анықтап, оларды жөндеуге көмектеседі. Өз бизнесінің табысы Гомерге байланысты екенін түсінген Уолли оны қайта жұмысқа алады. Өзінің туысы Губер сияқты, Гомер көңіл көтеруге көмектесетін, қарапайым нәрселерге таң қалатын, нәтижесінде оның сөздері: «Шазам!», «Голли!», «Кешіріңіз, кешіріңіз, кешіріңіз!» және «ұят, ұят, ұят!» қажет болған жағдайда айтылатын. Гомер кейде шериф Тейлор басқа істермен айналысқан кезде, полиция орынбасары Барни Файфпен бірге жұмыс істейтін. Бірақ Гомердің қабілетсіздігі көбінесе көмекке қарағанда зиян келтіретін. Алайда, оның достарының, әсіресе шериф Энди Тейлордың көзінде оның кемшіліктері көбінесе оның мейірімді, жомарт мінезінен асып түсетін. Төртінші маусымның соңғы эпизодында Гомер Эндиге теңіз жауынгерлеріне қосылғанын айтады, өйткені ол әскери қызметке шақырылатынын түсінген. Гомердің Майбери тамырлары «Гомер Пайл, АҚШ Теңіз жауынгерлері» спин-офф сериясында айқын көрінді, онда оның ауылдық, артта қалған мінезі шоудың әзіл-қалжыңын құрады, оны Франк Саттон ойнаған қатал жаттықтырушы (кейінірек взвод сержанты) пулемет сержанты Винс Картердің комик қарсыласына айналдырды. Екі серияда да Гомердің баритон әнші ретіндегі шеберлігін көрсететін бірнеше эпизодтар болды. Бұл шеберлік Гомерді сержантпен бірге Вашингтонға алып барады, 1967 жылғы «Шоу жалғасуы керек» эпизодында Гомер, Теңіз жауынгерлері корпусының оркестрімен бірге, Президентке қатысты аудитория алдында өнер көрсетеді. Бір эпизодта Гомер өзінің туған күні 26 ақпанда екенін айтады. Бастапқыда сержант Картер баяу ойлайтын Пайлға қатты ашуланып, оның қасында болудан құтылудың жолдарын ойлады. Алайда сериал барысында Картер Пайлға төзімділік таныта бастады, тіпті оны құрметтей бастады. Пайл, әрқашан дәстүрге сай келмеген болса да, жақсы теңізші болып өсті, бірақ ешқашан Картер үшін белгілі бір дәрежеде ыңғайсыздық тудырмады. 1967 жылғы «Гомер уэльстік сирек кездесетін жынды» эпизодында Гомердің уэльстік сирек кездесетіндерге деген құмарлығы ұйқыда жүруді тудырады, оның барысында Гомер сержантты мазақтайды және сөгіс береді. Соңғы эпизодта Гомер Картер үшін үнемі алаңдаушылықтың көзі болғанын түсінгеннен кейін ауыстыруды сұрайды. Картер бастапқыда өтінішке риза болып, кейіннен оны қабылдамауды ұйымдастырады; эпизод Картер екі қолды қолмен ұстасуды талап ете отырып аяқталады, Гомердің қолы шелокта жабық екенін білмейді. Гомердің танысу өмірі 1963 жылдың желтоқсанындағы «Энди Гриффит Шоуының» «Гомер үшін кездесу» эпизодында, ол Тельма Лудың туысы Мэри Грейсті қалалық биге алып баруға келіскен кезде басталады. Теңіз жауынгері ретінде Гомердің романтикалық қызығушылығы - Лу Энн Пуви, Солтүстік Каролинадан Калифорнияға әншілік мансап үшін келген, бірақ ол дыбыс естімейтін болып шықты. Гомер сияқты Лу-Эн де кінәсіз және нағыз бала емес, Гомердің көптеген жаман оқиғаларына ерікті түрде қатысады. «Энди Гриффит Шоуы» және «Гомер Пайл, АҚШ Теңіз жауынгерлері» 1960 жылдардың соңында аяқталды. «Mayberry R.F.D.» 1968 жылдан 1971 жылға дейін жалғасты, «Энди Гриффит Шоуы» тоқтаған жерден басталып, Гомерді Майбериге қайтару туралы идея қабылданбады, өйткені актерге өзінің жеке CBS әртүрлі шоуы берілді (ол екі маусымға созылды). Гомер ақырында 1986 жылғы «Mayberry-ге оралу» телефильмінде, «Энди Гриффит Шоуының» түпкілікті актерлерімен бірге қайтып келді. Гомер мен Губер Пайл «G & G Гаражы» деп аталатын жанармай құю станциясы/автокөлік жөндеу шеберханасын басқарады, Гомердің теңізшілік мансабы бір кезде аяқталғанын білдіреді. Джим Наборс «Cannonball Run II» фильмінде өзінің рөлін қысқаша пароди жасады, Гомер Лайл есімді кейіпкерді сомдады. «Люси Шоуының» «Люси әскерге шақырылады» эпизодында Наборс «Гомер Пайл» рөлінде камео түсірді. «The Carol Burnett Show» және «Гомер Пайл, АҚШ Теңіз жауынгерлері» CBS-те бірінші рет көрсетілген кезде, екі серия арасында жыл сайынғы өзара байланыс болар еді – Бернетт сомдаған кейіпкер «Гомер Пайл, АҚШ Теңіз жауынгерлерінде» пайда болар еді, ал Наборс әртүрлі шоудың әр маусымының бірінші эпизодында Бернетт шоуында пайда болар еді.

Мәдени әсері

"Гомер" термині ағылшын тілінің лексикасына еніп, көбінесе "ақымақ адам" немесе "бассыз" деген мағынаны білдіреді, әсіресе ол әріптес немесе оқушы болса. Вьетнам соғысы кезінде бұл термин вьетнамдық әскерлерді атау үшін қолданылған. Ұлыбританиялық тілдік қоры (OED) "ақымақ адам" мағынасын Гомер Пайлға байланыстырады, бірақ ғалымдар "гомерл" сөзінің Америка Құрама Штаттарынан тыс ағылшын тілінің диалектілерінде Гомер Пайл телеарнада пайда болуынан бұрын-ақ "бассыз" деген мағынада қолданылғанын көрсетеді.

Мәдени сілтемелер

Густав Хасфордтың "Қысқа мерзімділер" романында Леонард Пратт кейіпкерін қастандықпен "Гомер Пайл" деп атаған. Кейін "Full Metal Jacket" фильмінде де осы лақап есімді ұқсас кейіпкерлерге қолданды. Стэнли Кубриктің "Full Metal Jacket" фильмінде жеке Леонард Лоуренс (Винсент Д'Онофрио ойнады) жаттығу лагерінде "Гомер Пайл" деп аталды, себебі пулемет сержанты Хартман (Р. Ли Эрми ойнады) оның нағыз есіміне наразылық білдірді. "Гомер Пайл" – АҚШ Теңіз корпусының сленгінде, үнемі қателік жасайтын немесе қосымша оқытуға мұқтаж жаңа сарбазды білдіреді. 1992 жылғы "Ақтар секіре алмайды" фильмінде Билли Хойл (Вуди Харрелсон ойнады) "Опи Тейлор" деп аталғаннан кейін қарсыласы – баскетболшыны "Гомер Пайл" деп атайды. "Futurama" мультсериалының "Розуэлл жақсы аяқталады" эпизодында Фрай өзінің атасы деп ойлаған адаммен кездеседі, оның кейіпкері Гомер Пайлға негізделген. "Эван Баршаға құдіретті" фильмінде Эван Бакстер Вашингтондағы үйінің жанындағы сегіз учаскені сатып алғанда Гомер Пайл туралы айтады және әйеліне түсіндіру үшін оның даусымен "Тайып, тайып, тайып!" дейді. 2007 жылғы "The Hills Have Eyes 2" қорқыныш фильмінде Дэвид Наполи, жаттығу тобының мүшесі, жоғары дәрежелі офицерінен "Гомер Пайл" деп аталады. Pink Floyd-тың "The Wall" альбомында (1979), "Nobody Home" атты 16-шы тректе, телевизордың дыбысы естіледі. 3 минуттан сәл кейін Гомер Пайлдың дауысы "Тайып, тайып, тайып!" деп айтады. "Forrest Gump" (1994) фильмінде Том Хэнкс (басты кейіпкер рөлінде) Вьетнам соғысынан жарақат алғаннан кейін үстел теннисін жаттығу кезінде, телевизордың дыбысы естіледі, Гомер Пайлдың "Тайып, тайып, тайып!" деген сөзін естиді. "The Simpsons" мультсериалының "Монти маған махаббатты сатып ала алмайды" эпизодында электр станциясының иесі Бернс мырза Гомер Пайлдың "көктемгі" ән даусын "Әлемнің сегізінші кереметі" деп атайды. "Ойыншыққа деген құштарлық" атты тағы бір эпизодта әжесі: "Кешіріңіз, досым, бұл әскер адамы Гомер Пайлдей тура". "Pinky and the Brain" мультсериалының "Космостан келген ми жоспары" эпизодында тышқандар 51-аумақтың қақпасын күзетіп тұрған Гомер Пайлмен кездеседі. "Доброе утро, Вьетнам" фильмінде Робин Уильямс Вьетнам соғысы кезінде Сайгонда диджей болып ойнайды және радио бағдарламасына Гомер Пайлға ұқсайтын адам қоңырау шалады. Уильямс қоңырау шалушыны Гомер деп атайды (тегі жоқ) және оның Вьетнамда не істеп жүргенін сұрайды, қоңырау шалушы Гомер Пайлдың "Тайып, тайып, тайып!" деген сөзін жауап ретінде береді. Барлық дауыстар, әрине, Робин Уильямсқа – диджей Адриан Кронауэрге тиесілі.