Кіріспе

Америкалық палеонтолог (1945 жылы туған), голландиялық Олимпиадалық гребші Баккер динозаврлар жылы қанды, епті, жылдам және ортаға бейімделетін болды деген теорияның негізгі жақтаушысы болды. Ол динозаврлардың эндотермиясы туралы алғашқы мақаласын 1968 жылы жариялады. Оның маңызды еңбегі "Динозаврлар туралы бұрынғы есімдер" 1986 жылы жарық көрді. Ол Allosaurus динозаврларының ұяларында ата-аналық күтімнің алғашқы дәлелдерін ашты. Сонымен қатар, ол Элдредж бен Гулдтың динозаврлар популяцияларындағы үзілісті тепе-теңдік теориясын қолдайтын дәлелдерді байқады. Қазіргі уақытта Баккер Хьюстон табиғи ғылымдар мұражайының палеонтология кураторы қызметін атқарады.

Өмірбаян

Бейкер Нью-Джерси штатының Берген округінде дүниеге келген. Ол динозаврларға деген қызығушылығын 1953 жылғы 7 қыркүйектегі "Life" журналында жарияланған мақала оқығаннан бастады. 1963 жылы Риджвуд орта мектебін бітірді. Йель университетінде Бейкер динозаврлар туралы жаңа көзқарастың алғашқы жақтаушысы Джон Остромнан дәріс алды, ал кейін Гарвард университетінде докторлық диссертациясын қорғады. Ол Мэриленд штатының Балтимор қаласындағы Джонс Хопкинс университетінде анатомия және Жер және ғарыш ғылымдарынан сабақ берді, онда болашақ суретші Грегори С. Пол оның жетекшілігімен бейресми түрде ынтымақтастықпен жұмыс істеді. Бейкердің көптеген далалық жұмыстары Вайоминг штатында, әсіресе Комо Блафф аймағында жүргізілді. Бірақ ол динозаврлардың қоныс екен жерлерін іздеу үшін Моңғолия мен Оңтүстік Африкаға дейін сапар шекті. Ол сондай-ақ Колорадо университетінде ассистент болып жұмыс істеді.

Теориялар

1986 жылы жарық көрген «Динозаврлар туралы гипотезалар» атты еңбегінде Баккер динозаврлар жылы қанды болған деген теорияны ұсынады. Оның дәлелдері: дерлік барлық қазіргі тіршілік ететін тік жүретін жануарлар жылы қанды, ал динозаврлар тік жүрген. Жылы қанды жануарлардың жүректері суық қанды жануарлардың жүректерінен әлдеқайда тиімді жұмыс істейді. Сондықтан алып брахиозаврдың жүрегі жылы қанды жануарларға тән жүрек сияқты болуы керек, осылайша қанды басына дейін жеткізе алатын. Мысалы, дейноних сияқты динозаврлар өте белсенді өмір салған, бұл мінез-құлық жылы қанды жануарларға көбірек сай келеді. Кейбір динозаврлар солтүстік ендікте мекендеген, онда суық қанды динозаврлар үшін дене температурасын сақтау мүмкін емес еді. Динозаврлардағы түрлену мен эволюцияның жоғары қарқыны жылы қанды жануарларға тән, ал суық қанды жануарларға емес. Жыртқыш динозаврлар мен олардың жемтіктері арасындағы гипотетикалық популяциялық қатынас жылы қанды жыртқыштардың айқын белгісі, суық қандыларға қарағанда. Құстар жылы қанды және динозаврлардан пайда болған; демек, бір кезде жылы қанды метаболизмге ауысу орын алған. Динозаврлар мен олардың ата-бабалары (базальды архезаврлар) арасындағы айырмашылықтар, құстар мен құс емес динозаврлар арасындағы айырмашылықтардан гөрі көп. Жылы қанды метаболизм – жоғары деңгейдегі хищниктер мен ірі шөпқоректілер үшін эволюциялық артықшылық. Егер динозаврлар жылы қанды болмағанда, осы экологиялық орындарды толтыру үшін жылы қанды жануарлардың қазба қалдықтары табылуы керек еді. Мұндай дәлел жоқ; шындығында, бор дәуірінің соңында сүтқоректілер өздерінің алғашқы сүтқоректі ата-бабаларынан әлдеқайда кішкентай болды. Динозаврлар тез өсті, оның куәсі – олардың сүйектерінің қималарын зерттеу арқылы анықталады. Жылы қанды жануарлар да осылай өседі. Баккер гүлді өсімдіктердің динозаврлармен өзара әрекеттесу нәтижесінде пайда болғаны туралы идеяны да қолдайды. Ол сондай-ақ барлық құс емес динозаврлардың жоғалуының басты себебі – бұл жақын жерлер арқылы келген инвазивті түрлердің таралуынан туған эпидемия деп санайды, сонымен қатар, егер кометаның барлық құс емес динозаврларды өлтіруге жеткілікті күші болса, ол К-Т жоғалудан аман қалған түрлерді де жойып тастар еді.

Жазу

Баккердің "Қызыл раптор" атты көркем романы төменгі креда кезеңіндегі Utahraptor анасының өмірінен бір жылды баяндайды. Роман барысында Баккер дромаеозавридтердің ("раптор" динозаврлар) мінез-құлқы және олардың тіршілік еткен шақтардағы өмір туралы білімін кеңейте түседі.

Діндік наным-сенімдер

Пентекостшыл, экуменикалық христиан пасторы Баккер дін мен ғылым арасында нақты қайшылық жоқ екенін, ал түрлердің эволюциясы мен геологиялық тарих діни сеніммен үйлесімді екенін айтты. Баккер Киелі кітапты өмір тарихындағы оқиғалардың әдеби тізімі ретінде емес, этикалық және моральдық нұсқау ретінде қарастырады. Ол дінсіздерге және жаратылысшыларға Жаратылыс кітабын тура мағынасында түсінуге қарсы болған Әулие Августиннің көзқарастарымен танысуға кеңес береді.