Кіріспе

Крикет – әр түрлі статистика тудыратын спорт түрі. Матч барысында әр ойыншының статистикасы тіркеледі және карьерасы бойынша жинақталады. Кәсіби деңгейде тесттік матчтар, бір күндік халықаралық матчтар және бірінші сыныптық крикет бойынша статистика бөлек жазылады. Дегенмен, тесттік матчтар бірінші сыныптық крикеттің бір түрі болғандықтан, ойыншының бірінші сыныптық статистикасына оның тесттік матчтарының статистикасы кіреді, бірақ керісінше емес. Бүгінде А тізімі және T20 форматты шектеулі ойындардың да рекордтары сақталады. Бұл матчтар көбінесе жетекші тесттік ұлттардың ұлттық деңгейдегі ішкі ойындары болып табылады. Бір күндік халықаралық матчтар А тізімі шектеулі ойындарының бір түрі болғандықтан, ойыншының А тізіміндегі статистикасына оның бір күндік матчтарының статистикасы кіреді, бірақ керісінше емес.

Жалпы статистика

Ойын (мат/М/Мтс): Ойналған матчтардың саны. (Сонымен қатар, Ойналған (Pl).) Ұстау (Ct): Ұсталған доптардың саны. Стамппингтер (St): Викет-қараушы ретінде жасалған стамппингтер саны.

Беттеу статистикасы

Иннингтер (I): Беткердің нақты ойнаған иннингтер саны. Аут емес (NO): Бетсменнің ойнаған иннингтің соңында аут болмаған саны. 1 Рун (R): Ұпай саны. 4-тіктер: Бетсменнің соққан 4-тіктер саны. 6-дықтар: Бетсменнің соққан 6-дықтар саны. Ең жоғары ұпай (HS/Best): Бетсменнің соққан ең жоғары ұпайы. Орташа ұпай (Ave): Бетсмен аут болған иннингтер санына бөлінген жалпы ұпай саны. Ave = Runs/[I – NO] (сондай-ақ Avge немесе Avg.) Жүздіктер (100): Бетсменнің жүз немесе одан көп ұпай жинаған иннингтер саны. Жарымжүздіктер (50): Бетсменнің елуден тоқсан тоғызға дейін ұпай жинаған иннингтер саны (жүздіктер жарымжүздіктерге қосылмайды). Жүзген доптар (BF немесе B): Қабылданған доптардың жалпы саны, оның ішінде но-боллдар, бірақ уайдтар есептелмейді. Страйк рейт (SR): 100 допқа шаққандағы орташа ұпай саны. (SR = [100 * Runs]/BF) Рун рейт (RR): 6 доптан тұратын оверде бетсменнің (немесе соққы беруші команданың) жинаған орташа ұпай саны. Таза рун рейт (NRR): Шектелген оверлік лигаларда тең ұпай жинаған командаларды реттеу әдісі. Рунға қатынас (RpW қатынасы): Жоғалған уикетке шаққандағы ұпай саны, алынған уикетке шаққандағы ұпай санына бөлінген. Бұл – Әлемдік Тест Чемпионатының лигалық кестесінде тең ұпай жинаған командаларды реттеу әдісі. 1 Жеңіс немесе жариялау себепті нақты иннингте ойнау қажеттілігі болмаған бетсмендер сол иннингте "Аут емес" деп есептелмейді. Тек креске шығып, иннинг аяқталғанға дейін сол жерде қалған ойыншылар ғана есепте "Аут емес" деп белгіленеді. Статистикалық мақсаттарда жарақат немесе ауруға байланысты зейнеткерлікке шыққан бетсмендер де "Аут емес" деп есептеледі, ал басқа себептермен зейнеткерлікке шыққан бетсмендер ерекше жағдайларда ғана "Аут" деп есептеледі (1983 жылы Гордон Гриндж 154 ұпаймен аут болмай, ауырған қызына көмектесу үшін Тест матчын тастады – ол кейіннен "Аут емес" деп танылды, бұл Тест крикеті тарихындағы жалғыз осындай шешім).

Динамикалық және графикалық статистика

Кәсіби крикетке толыққанды теледидарлық хабар таратудың пайда болуы көрермендерге статистикалық деректерді жаңа және қызықты форматта ұсынуға түрткіс берді. Телеарналар статистиканы көрсетудің бірнеше жаңа әдісін ойлап тапты. Т20 крикетінің пайда болуы да осыған үлкен әсер етті. Мұндай форматтардың қатарында крикет алаңының жоғарыдан қарағандағы көрінісінде доптың бағыты мен қашықтығын екі және тіпті үш өлшемді түрде көрсету бар, бұл көбінесе "Вагон дөңгелегі" деп аталады. Басқа форматтарға – карьера немесе матч барысындағы уақытқа немесе тасталған доптар санына қарай ұпай жинау және қақпаларды алу графиктері кіреді. Бұл графикалық элементтер статистика ойын барысында өзгеретін кезде компьютерлік бағдарлама арқылы динамикалық түрде өзгертіледі. Әсіресе шектеулі оверлік матчтар кезінде жиі қолданылатын графиктердің қатарында – командалардың ұпай жинауының құрт тәрізді бейнеленген "құрт графигі"; және Манхэттен көкжиегіне ұқсас болғандықтан "Манхэттен диаграммасы" бар.