Жоан Гарсия-и-Оливер: Каталондық анархист-революционер және жаңа Испан Республикасының Әділет министрі
Juan García Oliver
Жоан Гарсия-и-Оливер (1901-1980) – испандық анархо-синдикалистік революционер, Испан Республикасының Әділет министрі. Испаниядағы анархизмнің көрнекті тұлғасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Каталондық анархист (1901–1980)
Catalan anarchist (1901–1980)
Жоан Гарсия и Оливер (1901–1980) – каталондық анархо-синдикалистік революционер және Екінші испан Республикасының Әділет министрі. Ол Испаниядағы анархизмнің көрнекті қайраткері болды.
Joan Garcia i Oliver (1901–1980) was a Catalan anarcho syndicalist revolutionary and Minister of Justice of the Second Spanish Republic. He was a leading figure of anarchism in Spain.
Балалық шағы мен отбасы
Джоан Гарсия и Оливер 1901 жылдың 20 қаңтарында Реус қаласында, Байкс-Кэмп аймағында жұмысшы отбасында дүниеге келді. Ол Реус қаласының тумасы Антония Оливер и Фигерас пен Хатива қаласының тумасы Хосе Гарсия и Альбаның ұлы болды. Сол кезде отбасы Реус қаласының ескі ауданындағы Сант-Элиас көшесі, 32-үйде тұрды. Жоан әкесінің екінші некесінен туған ұл болды, әкесі жесір қалғаннан кейін. Оның төрт туысы болды: Эльвира, Мерсе, Пере және Антония, сондай-ақ үш жарты туысы: Жозеп, Дидак және Луиза. Бірақ олардың аға-інілері олармен бірге тұрмады, олар Камбрильс қаласында тұрды. Оның ағасы Пере Жоан өте кішкентай кезінде, 7 жасында менингиттен қайтыс болды. Осының салдарынан отбасы қарызға батып, анасы көшеде жұмыс істеуге мәжбүр болды. 7 жасында ол бірнеше ай бойы бастауыш білім алды. Бірақ, сіңлісі Антонияның дүниеге келуі және әкесі жұмыс істеген Vapor Nou зауытында ереуіл басталуы салдарынан, ол оқуын уақытша тоқтатып, жұмыс істеуге мәжбүр болды. Ол кішкентай сөмке фабрикасында күніне бір реаль ақша табатын жұмысшы болды. Барлық қиындықтарға қарамастан, Жоан 8 жасында республикалық мұғалім Грау мектебіне қабылдау емтиханын сәтті тапсырып, бастауыш білімін жалғастыра алды. Оның бастауыш мектептегі білімі 11 жасында аяқталды. Жастығында Жоан Гарсия үш жыл бойы Ллуис Квердің жесірінің шарап сауда үйінде айына 5 песета жалақымен жұмыс істеді. 1914 жылдың күзінде, он үш жасқа толғанда және күнделікті жұмыстан шаршағанда, ол жұмыс іздеу үшін Францияға қашуға шешім қабылдады. Ол француз тілін өзі үйренген, бірақ оның білімі тек негізгі деңгейде болды. Шекараға жақындап, ақшасы қалмағанда, бұл шешімнің дұрыс болмағанын түсініп, Реусқа қайтып оралды. Кейін ол бірнеше мейрамханада уақытша жұмыс істеді. Біріншісі "Ла Националь" қонақ үйінде айына 20 песета, содан кейін "Спорт Бар" мейрамханасында күніне 1 песета, ал соңында "Националь де Таррагона" қонақ үйінде айына 50 песета жалақымен жұмыс істеді. Он бес жасқа келгенде ол жұмыс табу үшін Барселонаға көшіп баруды шешті және "Ла Иберика дель Падре" және кейіннен екінші сыныпты "Отель Хардин" қонақ үйінде официант болып жұмыс істеді.
Joan Garcia i Oliver was born on January 20, 1901, in Reus, Baix Camp, into a working class family. He was the son of Antònia Oliver i Figueras, a native of Reus, and José Garcia i Alba, a native of Xàtiva. At that time, the family lived at 32 Carrer Sant Elias in the old town of Reus. Joan was the son of his father's second marriage, after being widowed, and he had four siblings, Elvira, Mercè, Pere and Antònia, and three half siblings, Josep, Dídac and Lluïsa; but their step siblings did not live with them, instead they lived in Cambrils. His brother Pere died of meningitis at the age of 7, when Joan was still very young. As a result the family had to go into debt and their mother had to start working on the street. When he was 7 years old, he was able to receive primary education for a few months. But, as a result of the birth of his sister Antònia and the beginning of a strike at the Vapor Nou where his father worked, he was forced to temporarily leave his studies and start working. He worked as a boy, earning one real a day in a small bag factory. In spite of everything, Joan was able to resume his primary studies at the age of 8 in the school of the republican teacher Grau, after passing an entrance exam. His primary schooling finished when he turned 11 years old. As a young man, Joan Garcia worked in the wine trading house of Lluís Quer's widow, earning 5 pesetas a month, for three years. In the autumn of 1914, at the age of only thirteen and tired of routine work, he decided to escape to France in search of work; he had only a basic knowledge of French which he had learned self taught. When he was near the border and without money, he realized that this had not been a good idea and returned to Reus. Later, he worked temporarily in several restaurants. First, at the La Nacional inn for 20 pesetas a month, then at the Sport Bar restaurant for a peseta a day and finally, at the Hotel Nacional de Tarragona for 50 pesetas a month. At the age of fifteen, he decided to move to Barcelona to find work and began working as a waiter at La Ibérica del Padre and later at the second class inn Hotel Jardín.
Әлеуметтік саналылық
Барселонада жас Гарсия Оливер үлкен әлеуметтік толқу мен қарқынды кәсіподақ күресінің кезінде болды. Гарсия Оливер 1917 жылғы жалпы ереуілді куә ретінде бастан кешірді; бұл оның әлеуметтік қақтығыстағы екінші тәжірибесі еді. "Jardín" қонақ үйінде официант болып жұмыс істегеннен шаршап, ол оны тастап, "Бокерия" базарындағы "Лас Палмерас" бар-ресторанында жұмыс істей бастады. 1918 жылдың көктемінде Colònia Puig de Montserrat-та маусымдық официант болып жұмыс істеді, оны аяқтаған соң Carrer de la Boqueria көшесіндегі La Española қонақ үй-ресторанында аспаздық шеберлігін үйренді. Осы соңғы жұмысында ол Кабаний көшесінде өткен Сервитерлер Альянсы қоғамының мәжілістеріне қатыса бастады.
In Barcelona, the young Garcia Oliver was in a time of great social unrest and intense union struggle. Garcia Oliver experienced the general strike of 1917 as an observer; it was his second experience in a social conflict. Tired of his job as a waiter at the Hotel Jardín, he left and started working at the Las Palmeras bar restaurant in the Boqueria market. He took a seasonal job as a waiter at the Colònia Puig de Montserrat in the spring of 1918 and, after completing it, at the Hotel Restaurant La Española in Carrer de la Boqueria, where he apprenticed as a cook. In this last job he began to attend the conferences of the Society of Waiters Alliance, that took place in the Cabanyes street.
Анархо-синдикализм
1919 жылы ол алдымен UGT мүшесі L'Aliança официанттар қоғамына қосылды, бірақ кейіннен Ұлттық Еңбек Конфедерациясы (CNT) құрамына кірген қонақжайлылық индустриясы, мейрамханалар, кафелер және қосымшалар одағының құрылуына қатысты. Гарсия и Оливер кейін Реусте жұмысшыларды ұйымдастырды, КНТ провинциялық комитетіне жетекшілік етті және ереуіл кезінде түрмеге қамалды. 1922 жылы ол 1923 жылы Сарагосада кардинал Хуан Сольдевилла и Ромероны және Манресада Синдикатос Либрес Жоан Лагуиа Литерастың бас хатшысын өлтірген Лос Солидариос тікелей әрекет тобын құруға қатысты. Гарсия и Оливер кейін Францияда жылтыратушы болып жұмыс істеді, онда Альфонсо XIII және Бенито Муссолиниді өлтіруге әрекеттенді. 1924 жылы Каталонияға қайта оралғаннан кейін, ол Манресада тұтқындалып, Бургоста түрмеге қамалды, 1926 жылы Памплонаға ауыстырылды. Екінші испан республикасы жарияланғанда босатылып, Барселонаға оралды, онда Ибериялық Анархистер Федерациясына (FAI) қосылды. Ол 1931 жылы 1 мамырда тұңғыш рет көрсетілген КНТ-нің қызыл және қара туын ойлап тапқан деген пікір бар. Ол FAI хатшысы болды және 1931 жылдың 10-16 маусымында Мадридте өткен КНТ-нің үшінші конфедерациялық съезіне қатысты, онда революцияға күтпестен кірісу қажеттігін мәлімдеді. 1932 жылы ол Альт Ллобрегаттағы анархистік көтеріліске қатысып, тағы да түрмеге қамалды. Ол Ұлттық Революциялық Комитеттің (Бадалонада орналасқан) құрылуын ұйымдастырды және 1933 жылғы қаңтардағы көтеріліске жетекшілік етті, ол оны қайта түрмеге жіберді. 1936 жылғы ақпан сайлауында солшылдардың жеңісінен кейін босатылды. 1936 жылғы мамырда Сарагосада өткен КНТ-нің IV съезіне қатысты және әскери көтеріліске дайындықпен, қару-жарақпен қамтамасыз етуді іздеген топқа кірді. Алайда, бұл жоба Федерика Монтсень мен Диего Абад де Сантильянның ұстанымына байланысты қабылданбады. Барселонадағы шілде айындағы шайқастардан кейін 23 шілдеде жергілікті және аймақтық ұйымдардың пленум отырысы өтті. Гарсия и Оливер және Baix Llobregat ауданы либертариандық коммунизмді жариялауды ұсынды, бірақ оған қарсы бірауыздан дауыс берілді. Ол Каталонияның Антифашистік Ополчення Комитетін құруға көмектесті және Гарриерлер колоннасын ұйымдастырды, онымен Арагон майданына баруға аттанды. Бірақ ол Комитетте КНТ өкілі ретінде, Соғыс департаментінің басшысы ретінде жұмыс істеу үшін Барселонаға қайтарылды. 1936 жылдың 4 қарашасында КНТ Франсиско Ларго Кабальероның соғыс үкіметіне қосылуға шешім қабылдады, Гарсия и Оливер Әділет министрі болды. Ол «Халық соғыс мектептерін» ұйымдастырып, саяси тұтқындар үшін еңбек лагерьлерін құрды. Министрлік қызметі кезінде сот төлемақысы жойылды және қылмыстық іс қағаздары жойылды. Барселонада революциялық топтар мен республикалық үкімет арасында «Май күндері» деп аталатын қақтығыстар болды. Гарсия и Оливер Барселонадағы КНТ-ны көшеде басталған күрестен бас тартуға шақырды және атысты тоқтатуға үндеді. 1939 жылы Испания Азамат соғысы аяқталғаннан кейін ол Швецияда, Венесуэлада және соңында Мексикада қоныстанды. 1978 жылы, өлімінен екі жыл бұрын, Гарсия Оливер өзінің «Эхо де лос пасос» атты автобиографиясын жариялады.
In 1919 he first joined the Society of Waiters L'Aliança, a member of the UGT, but later participated in the formation of the Union of the Hospitality Industry, Restaurants, Cafes and Annexes which was integrated into the Confederación Nacional del Trabajo (CNT). Garcia i Oliver later organized workers in Reus, led the CNT's provincial committee and was jailed during a strike action. In 1922, he took part in the formation of the Los Solidarios direct action group which, in 1923, assassinated Cardinal Juan Soldevilla y Romero in Zaragoza and General Secretary of the Sindicatos Libres Joan Laguía Lliteras in Manresa. Garcia i Oliver subsequently worked as a polisher in France, where he unsuccessfully plotted to kill Alfonso XIII and Benito Mussolini. Upon his reentry to Catalunya in 1924, he was arrested in Manresa and imprisoned in Burgos, before being moved to Pamplona in 1926. He was released when the Second Spanish Republic was proclaimed and returned to Barcelona, where he joined the Iberian Anarchist Federation (lang es, FAI). He is said to have invented the red and black flag of the CNT, which was first exhibited on May 1, 1931. He was secretary of the FAI and attended the third confederal congress of the CNT in Madrid from 10 to 16 June 1931, where he declared that it was necessary to launch into the revolution without waiting. In 1932 he took part in the anarchist insurrection of Alt Llobregat and was imprisoned again. He promoted the formation of the National Revolutionary Committee (which was based in Badalona) and led the January 1933 insurrection, which landed him back in prison. He was released after the electoral victory of the left in February 1936 elections. He participated in the IV Congress of the CNT in Zaragoza in May 1936, and anticipating the military uprising, he was part of the group that sought the supply of weapons. However, this project was not adopted because of the attitude of Federica Montseny and Diego Abad de Santillán, among others. After the July days of fighting in Barcelona, a plenary session of local and regional groups took place on July 23. Garcia i Oliver and the district of Baix Llobregat proposed the proclamation of libertarian communism, but there was unanimity against it. He promoted the formation of the Committee of Antifascist Militias of Catalonia and organized the Harriers Column, which he marched with to the Aragon front. But he was called back to Barcelona to act as a representative of the CNT in the Committee, as the head of the War Department. On November 4, 1936, the CNT decided to join the war government of Francisco Largo Caballero, with Garcia i Oliver acting as the Minister of Justice. He began organizing the "People's War Schools" and set up work camps for political detainees. In his tenure as minister, court fees were abolished and criminal records destroyed. In Barcelona there were a series of confrontations between revolutionary groups and the republican government, known as the May Days. Garcia i Oliver urged the Barcelona CNT to abandon the struggle that had broken out in the streets, and called for a ceasefire. With the end of the Spanish Civil War in 1939, he settled in Sweden, Venezuela and finally Mexico. In 1978, two years before his death, Garcia Oliver published his autobiography, El eco de los pasos.