Кіріспе

Үндістандық әнші

Ол 1980 жылы "Unees Bees" фильміндегі хинди тіліндегі әншілік дебютінде Мохаммед Рафипен бірге ән шырқады, сондай-ақ 1980-ші жылдары Кишор Кумармен де бірге жұмыс істеді. 1988 жылы Амир Хан мен Джухи Чаула жұлдыздығымен түсірілген "Qayamat Se Qayamat Tak" фильмінде ол өзінің танымал есімін қалдырды, оның "Papa Kehte Hain" әні ерекше орындалуы болды және ол 1980-ші жылдары алғашқы Filmfare сыйлығын жеңіп алып, Болливуд әншілігінде өзін бекітті. Саундтрек 1980-ші жылдардағы ең көп сатылған альбомдардың біріне айналды. Бұл саундтрек Ананд-Милинд және Үндістандағы жетекші жазбалар компанияларының бірі – T-Series үшін маңызды табыс болды. Осыдан кейін ол композиторлардың сүйікті әншісіне айналды. 1990-шы жылдары ол мыңдаған әнді орындады, олардың ішінде хинди және непали тілдеріндегі әндер де болды. Үнді киносы мен музыкасына қосқан үлесі үшін 2001 жылы Непал королі Бирендра Бир Бикрам Шах Дев оны "Горкха Дакшина Баху" орденімен марапаттады, ал 2015 жылы – "Chitragupta Cineyatra Samman" сыйлығымен құрметтеді. Filmfare сыйлығының тарихында үш онжылдық бойы (1980-ші, 1990-шы және 2000-ші жылдар) жеңіске жеткен жалғыз ер адам әнші ол.

Ерте өмір

Удит Нараян Джа 1955 жылдың 1 желтоқсанында непалдық азамат Харекришна Джа мен үнді азаматы Бхуванешвари Джа отбасында туды. Оның Падма Шри сыйлығын алғанына байланысты Непалда сынға ұшырауына жауап ретінде, ол Непалдың "Кантипур" газетіне "Мен Непалданмын, бірақ анамның үйі Бихарда" деді. 2017 жылы "Outlook" журналына берген сұхбатында ол Байсиде туғанын және әкесі Харекришнаның Үндістанмен шектес Непалдың Сагармата аймағының (қазіргі Мадеш провинциясы) Саптари ауданындағы Бардаханың тумасы екенін нақтылады. 2018 жылдың қыркүйек айында Удит Нараян Солтүстік Американың Бихар-Жаркханд қауымдастығы ұйымдастырған шарада өзін бихари екенін айтты. Нараян Үндістанның Бихар штатындағы Супаул ауданы Кунаулидегі Жагешвар орта мектебінде оқыды, онда SSC бітірді, ал кейін Непалдың Катмандудағы Трибуван университетінің Ратна Раджа Лакшми кампусынан орта білім алды. Оның әкесі Харекришна Джа шаруа болса, анасы Бхунешвари Деви халық әндерін орындаған әнші және оның мансабына қолдау көрсетті.

Жеке өмір

2006 жылы Ранжана Нараян өзінің Нараянның бірінші әйелі екенін айтты, бірақ Нараян оны үнемі жоққа шығарды. Кейін ол оны әйелі деп мойындап, оның күтімін қамтамасыз етуге уәде берді. Нараян екі рет үйленген, біріншісі Ранжана Нараян Жа, ал екіншісі Дипа Гахатрадж. Нараян Дипа Гахатраджбен қарым-қатынасын Ранжана Нараянға үйленген кезде бастады. Нараян мен Дипа 1985 жылы неке қиды. Дипа Гахатраджбен оның Адития Нараян деген бір ұлы бар, ол да әнші.

Мансап

Нараян 1990 және 2000-шы жылдардың басында Болливудтың ең танымал әншілерінің бірі. Ол Болливудтың әртүрлі жұлдыздарының әндерін орындаған. Ол Болливуд актерлері Амитаб Баччан, Раджеш Ханна, Дев Ананд, Амир Хан, Шахрух Хан, Салман Хан, Аксхай Кумар және Ажай Девгн үшін ән шырқады. Оның дуэттерінің көбісі Алка Ягникпен бірге. 1970 жылы ол Непал радиосының майтхили халық әншісі (штаттық қызметкер) ретінде мансап жолын бастады, негізінен майтхили және непали тілдеріндегі танымал халық әндерін орындады. Бірте-бірте ол заманауи непали әндерін айта бастады. Сегіз жылдан кейін Нараян Үндістанның Непалдағы елшілігінен алған музыкалық стипендиясымен Бомбейге көшіп келді, онда ол Бхартиа Видья Бхаван институтында классикалық музыканы оқыды. Нараян 1980 жылы Болливудтағы мансабын бастады, ол кезде музыка режиссері Раджеш Рошан оны «Бір құс арасы» (Unees Bees) хинди фильміне ән орындауға шақырды. Нараянға әнші Мұхаммед Рафипен бірге ән айту мүмкіндігі берілді. Ол Дев Анандқа «Свами Дада» фильмінен бір шумақ орындады. Оның алғашқы дуэті «Санната» фильмінде болды. Содан кейін Нараян көптеген фильмдерге ән шырқады, соның ішінде 1983 жылы «Баде Дил Вала» фильмінде ол аға әнші Лата Мангешкармен бірге ән орындады, ал музыканы аға режиссер Р. Д. Бурман жазды. Осы жылы Нараян Кишор Кумармен бірге «Кехдо Пяр Хай» фильмінде ән айтты. Ол сонымен қатар Суреш Вадкармен бірге, музыкасын Баппи Лахири жазған ән шырқады. Оның мансабындағы маңызды кезең 1988 жылы болды, ол кезде Ананд-Милинд оған Алька Ягникпен бірге «Қайамат се Қайамат Так» (Qayamat Se Qayamat Tak) Болливуд фильмінің барлық әндерін орындау мүмкіндігін берді, бұл оған Filmfare сыйлығын әкелді. 2014 жылы «The Times of India» газетіне берген сұхбатында Нараян: «Мен орындаған «Манзилейн» әні – «Пехла Наша» әнінен кейін менің мансабымдағы ең жақсы ән, ол маған жұлдыздық атақ сыйлады!» деді. Нараян 2000-шы жылдардың басында да өнімді болды, «Пукар», «Дадкан», «Лаган», «Девдас» және «Вир Заара» сияқты фильмдерде ән орындады. 2002 жылы Нараян «Девдас» фильмінен Шрея Гошалмен бірге «Байри Пия» әнін орындады, ал Rediff.com сайты: «Нараян Девдастың мәңгілік романтизмін сәтті жеткізді» деп жазды. 2014 жылы Нараян Шрея Гошалмен бірге «Naa Hum Jo Kah De» әнін «Women's Day Special: Spreading Melodies Everywhere» альбомы үшін орындады. Әнді Рам Шанкар жазды, ал сөздерін А. К. Мишра жазды. Ол 1990-шы жылдары бес рет Filmfare сыйлығын жеңіп алған Кумар Санумен бәсекелесті. Нараянның шығармашылығын оның замандастары Алька Ягник, Кавита Кришнамурти және музыка режиссері Анкит Тивари жоғары бағалады. Mid Day оны 90-шы жылдардағы ең танымал әншілердің тізіміне енгізді. Нараян өзінің буынының ең көрнекті әншілерінің бірі саналады.

Басқа жұмыстар

Нараянның досы Жиянд Наваб Дидаг оған әнші ретінде таңдалу үшін жұмысын ескі стильден заманауи стильге өзгертуді ұсынды, бірақ бұл сәтті болмады. 1973 жылы Нараян «Синдор» атты непал фильмі үшін ән орындады. Бұл Непалдың комедиялық актерлері Гопал Радж Майнали (Чанкхе) мен Басундара Бушаль (Наккали) үшін арналған комедиялық ән болды. Нараян бұл әнді қазір үнді фильмдерінде Пурнима деген атпен танымал Сушма Шрестамен бірге орындады. Нараян 1985 жылы «Кусуме Румал» және «Пирати» атты екі непал фильмінде де түсті. 2004 жылы ол өзінің алғашқы фильмдік емес непал альбомын – «Упахар» шығарды, онда әйелі Дипа Джамен дуэттер орындады. Нараянның «Бхажан Сангам», «Бхажан Ватика», «Мен сені жақсы көремін», «Дил Дивана», «Ех Дости», «Махаббат – өмір», «Джанам», «Жумка де Джумка», «Сона Но Гадуло», «Дхули Ганга» және «Ма Тарини» сияқты көптеген жеке альбомдары бар. Нараян Үндістан мен шетелде көптеген сахналық қойылымдарда өнер көрсетіп, көптеген сыйлықтарға ие болды. Олардың ішінде Screen Videocon Award, MTV Best Video Award және Pride of India Gold Award бар. 2010 жылы Нараян Мадушримен бірге ағылшын тіліндегі тәуелсіз фильм «When Harry Tries to Marry» үшін ән орындады. Нараян Кумар Санумен бірге «Ех дуния газаб ки» телешоуының тақырып әнін де орындады. 2015 жылы ол «Меланхолия» мега жобалық кампаниясына қатысты, онда 421 непалдық әртіс 33 минут 49 секундтық экологиялық ән орындады, ал 365 әртіс 2016 жылдың 19 мамырында Катмандудағы Сингадурбардағы Радио Непал студиясында Гиннес рекордтарын орнатты. Бұл әнді эколог Нипеш Дхака жазды, композициялады және режиссерлік жасады.

Теледидар

Нараян 2007 жылы Sony TV телеарнасында ән жазатын Ану Малик және әнші Алиша Чайнаймен бірге Indian Idol 3 байқауының төрешілер алқасында болды. Нараян Sony TV телеарнасында "Вар Парривар" реалити-шоуының төрешілер алқасында жұмыс істеді, бұл шоу әншілер үйірмесін (әншілер отбасын) біріктіруге арналған. Ол судьялық міндеттерді әнші Кумар Сану және музыкалық дуэт Джатин-Лалиттің мүшесі Джатин Пандитпен бөлісті. Нараян "Жо Жита Вохи Супер Стар" және "Са Ре Га Ма Па Лил Чампс" бағдарламаларына қонақ ретінде қатысты.

Марапаттар мен ұсыныстар

Нараян төрт рет Ұлттық кино сыйлығы мен бес рет Filmfare сыйлығын жеңіп алған. 2015 жылы ол Mirchi Music Awards қазылар алқасының мүшесі болды, сондай-ақ сол жылы Jagran Film Festival төрешісі болды.