Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ирпин немесе Ирпен (Ірпінь; Ланг ру) – Украинадағы өзен, Днепр өзенінің оң жақ саласы. Оның ұзындығы шамамен және су жинау алабы бар. Ирпин қаласы – өзен жанындағы елді мекендердің бірі. Ирпин мен Днепрдің бастапқы тоғысы 1960 жылдардың ортасында Киев су электр станциясы үшін салынған бөгет нәтижесінде пайда болған Киев су қоймасының астында қалған. Ирпин өзенінің бассейнін су басуын тоқтату үшін Козаровичи ауылының оңтүстігінде екінші бөгет салынды. Ирпин бөгетке су қоймасы деңгейінен 6,5–7 метр төмен түседі, ал электрлік сорғылар оны су қоймасына көтереді. Ирпин маңындағы жерлер Киев Русінің орталық аймағы болды, және жылнамаларда өзен бірнеше маңызды тарихи оқиғалармен байланысты айтылады, мысалы, 1321 жылғы Ирпин шайқасында Литваның Ұлы князі Гедеминас (Gedemin) қазіргі Украинаның орталық аймақтарын бақылауға алды деген мәлімдеме бар. Өзен Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Киевті неміс басқындығынан қорғады. 2022 жылы, Украинаға Ресейдің басып кіруінің алғашқы екі күнінде, Украина Қарулы күштері Ресейдің қалаға шабуылдауын қиындату үшін Киевтің солтүстік-батысындағы өзендегі үш төменгі көпірді жойды. Көпірлер Демидів ауылында (Киев су қоймасының жанында) және екісі Ирпин қаласында орналасқан. Украиналық әскерлер сонымен қатар шабуылдың екінші күні Козаровичи бөгетін ашып, Ирпин бассейнін, соның ішінде Демидівтегі үйлерді су басты. Су тасқыны нәтижесінде пайда болған көлдің тереңдігі аз болғандықтан, ресейлік техниканың өтуіне кедергі келтірді. Кейіннен ресейлік артиллерия бөгетке нұқсан келтірді, бұл ресейлік әскерлер шегінгеннен кейін украиндықтарға аймақты кептіруді қиындатты. Экологтар бөгеттерді қайта құрудың қажеті жоқ екенін және батпақты жерді қорғау және қалпына келтіру қажет екенін айтады.
The Irpin or Irpen (Ірпінь; Lang ru) is a river in Ukraine, a right tributary of the Dnieper River. It is long, and has a drainage basin of Irpin city is one of the urban settlements beside the river. The original confluence of the Irpin and the Dnieper is beneath the surface of the Kyiv Reservoir, which was formed by the dam for the Kyiv Hydroelectric Power Plant in the mid 1960s. A second dam, immediately south of the village of Козаровичі, was built to stop the reservoir from inundating more of the Irpin river basin. The Irpin reaches the dam 6.5–7 meters below the level of the reservoir and electrical pumps raise it into the reservoir. The lands around the Irpin were the heartland of Kyivan Rus, and the chronicles mention the river in connection with several important historic events, such as the Battle on the Irpin River of 1321 in which the Grand Duke of Lithuania Gediminas (Gedemin) allegedly gained control over the lands of what is now central Ukraine. The river also defended Kyiv from German invasion during World War II. In 2022, during the first two days of the Russian invasion of Ukraine, the Ukrainian Armed Forces destroyed the three lower bridges over the river, north west of Kyiv, to hinder the Russian advance on the city. The bridges were at the village of Demydiv (near Kyiv Reservoir) and two at Irpin city. Ukrainian troops also opened the Kozarovychi dam on the second day of the invasion, to flood the Irpin basin, including houses in Demydiv. The flooding effectively created a shallow lake that prevented Russian vehicles from advancing across it. Russian shelling later damaged the dam, which made it more difficult for the Ukrainians to drain the area after the Russians had withdrawn. Ecologists argue that the dams should not be rebuilt and that the wetland should be protected and restored.