Кіріспе

Фицджеральд теңіз қорығы – Калифорния штатындағы Тынық мұхитында орналасқан теңіз қорығы. Ол Сан-Матео округінің Мосс-Бич қауымдастығындағы Пилар-Пойнт порты мен Маверикстің солтүстігінде жатыр. Мосс-Бич Сан-Францискодан оңтүстікке қарай шамамен 20 миль (32 км), ал Санта-Круздан солтүстікке қарай 50 миль (80 км) жерде орналасқан. Қорық – солтүстіктегі Монтара маяк стансасынан оңтүстіктегі Пилар-Пойнтқа дейін созылатын аумақ. Қорық үш мильге жуық жағажайдан, таяздамалардан, батпақтардан, эрозияға ұшыраған жартастардан, жартасты жолдардан және кипарис пен эвкалипт орманды аймақтарынан тұрады. Бұл жерге Калифорния штаты иелік етеді және оны Сан-Матео округі округтік парк және табиғат қорығы ретінде басқарады. Әкімшілік тұрғыдан қорық Монтерей шығанағының ұлттық теңіз қорығының құрамына кіреді. Қорыққа жақын және мүмкін ішінде Сан-Бруно елфиді – құрып кету қаупі төнген көселек түрі кездеседі. Монтара мемлекеттік теңіз қорығы мен Пилар-Пойнт мемлекеттік теңізді сақтау аймағы Пилар-Пойнттан солтүстікке қарай Монтарадан теңізге қарай созылады. Су асты парктері сияқты, бұл теңізді қорғау аймақтары теңіз жануарларын және теңіз экожүйесін сақтауға көмектеседі. Фицджеральд теңіз қорығы Монтара мемлекеттік теңіз қорығының ішінде орналасқан.

Тарих

Қазіргі Фицджеральд теңіз қорығының орны шамамен 5800 жыл бұрын жергілікті американдықтармен қоныстанған. 1908 жылы Оушен-Шор темір жолы Мосс-Бич қаласынан өтіп, осы жерді тиімді түрде туристік орынға айналдырды. Қорыққа қарап тұрған жартастарда 1900 жылдар басындағы Смит Доелгер үйінің іргетасының қалдықтары мен кейбір бастапқы ландшафт ерекшеліктері табылуы мүмкін. Бұл орын теңіз биологтары мен коллекционерлер үшін зерттеулер мен материалдардың маңызды көзі болған, сондықтан 1969 жылы Сан-Матео округі Калифорния штатын қалған флора мен фаунаны қорғау үшін осы жерді мемлекеттік қорық деп жариялауға ұсынды. 1969 жылдың 5 тамызында бұл орын мемлекеттік қорық ретінде ресми түрде бекітілді және Сан-Бруно қаласының бұрынғы мэрі және Сан-Матео округі қадағалау кеңесінің көп жылдық мүшесі болған Джеймс В. Фицджеральдтың құрметіне аталды.

Табиғи ерекшеліктері

Бұл аймақ ұзақ уақыттан бері Солтүстік Калифорниядағы ең үздік орталардың бірі саналады. Калифорния штаты оны "Арнаулы биологиялық маңызы бар" деп танылған 34 жағалаулық ортаның бірі ретінде анықтады. Теңіз кірпісі, анемона, шақылдақтар және көптеген басқа да суаралық түрлер кең таралған. Қорықтың солтүстігінде Сан-Висенте ағысы Тынық мұхитына құяды және қызыл жалбақ және басқа да жағалау өсімдіктерін қамтитын әртүрлі ортаға ие. Сан-Висенте ағысы арқылы салынған көпірден жоғары көтеріліп, жартас жолына шығасыз, ол жағажайдан шамамен биіктікке көтеріледі. Одан Френчманс рифіне, бай теңіздік экологиялық аймаққа көрініс ашылады. Теңіз жағынан қорық Тынық мұхитының түбіне дейін терендікке дейін созылады. Риф гранодиорит тасынан тұрады. Сирек кездесетін Хикманның лобелиясы (Potentilla hickmanii) 1933 жылы Э.С. Саттлифф Мосс-Бичтің ішінде, Сан-Висенте ағысының сағасының жанында табылған. Бұл колония ондаған жылдар бойы құжатталмады, бірақ 20-шы ғасырдың соңында Мосс-Бичтің солтүстігінде тағы бір колония ашылды. 1998 жылы өсімдік АҚШ үкіметімен қорғалатын түрлер тізіміне енгізілді, ал бұрын 1973 жылы Калифорнияда қорғалатын түрлер тізіміне енгізілген болатын. Сан-Бруно эльф бабогының кездесулері Монтарадағы Фицджеральд теңіз қорығының жанында тіркелді. Бұл қорғалатын түрдің таралған аймағы және ортасы өте шектеулі. Белсенді Seal Cove жарылысы (алғаш рет 1959 жылы Уильям Глен Калифорния университетінің геологиялық ғылымдар сериясындағы басылымында картаға түсіріліп, аталды) учаскенің шығыс шекарасының көп бөлігін құрайды. Глен алғаш рет Seal Cove жарылысының Сан-Грегорио жарылысының солтүстікке қарайғы жалғасы екенін болжады. Кейінірек жүргізілген теңіз зерттеулері жарылыстың Тынық мұхитының астынан солтүстікке қарай созылып, Болинас маңындағы Сан-Андреас жарылысына қосылатынын көрсетті. Бұрын жарылыстың іздері қорықтың солтүстік бөлігіндегі теңіз жартасында анық көрінетін, бірақ қазір мәдени өзгерістердің салдарынан жасырынып қалған.

Тіршілік орындары туралы мәліметтер

Жағалаудағы тіршілік ортасы Тынық мұхиты мен жағалаудың жоғарғы жиегі немесе жағалау батпағының арасында орналасқан. Бұл тіршілік ортасында Калифорния теңіз арыстаны, порттық итіқаяқ, қарлы өтел, үлкен көк өтел, қара қаз және түрлі шағалалар, гагарлар, қара маржандар мен басқа да жағалау құстары кездеседі. Таяздағы су алабында теңіз кірпісі, анемондар, шұбатыр крабтар және көптеген басқа да моллюскалар бар. Сан-Висенте өзенінің жағалаулары мен қорықтың оңтүстігіндегі тағы бір белгісіз су ағыны жағалау тұзды батпағы болып табылады. Бұл орын көптеген құс түрлері үшін, соның ішінде қамысқұстар үшін маңызды ұялау және тамақтану аймағы. Бұл батпақта қамыс өспегендіктен, үйректерге ұя салуға қолайлы емес. Тығыз қызанақ түрлі кеміргіштер, жорғалаушылар және қояндарға жақсы тіршілік ортасын қамтамасыз етеді. Висенте өзенінің тұзды батпағының солтүстігінде тұщы сулы батпақ пен сіңіп кету аймағы орналасқан, онда құстар мен сүтқоректілерді қолдайтын көптеген ағаштар өседі. Бұл жердегі арройо егізі көшіп жүретін сарыққұстар мен басқа да торғайлар үшін маңызды.

Жақын жерлер

Қорықтың оңтүстік шетінде 1927 жылдан бері жартастағы мейрамхана болып келген, Калифорнияның тарихи маңызы бар Мосс Бич дестилериясы орналасқан. Қорықтың шығысында белгілі саяхат жазушысы Карен Браун басқаратын Seal Cove Inn сәнді шағын қонақ үйі орналасқан. "Гейшаның естеліктері" фильмінің бастапқы сахнасы қорыққа көрінетін жартастарда түсірілді.