Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Монтерей шығанағы – АҚШ-тың Калифорния штатының жағалауында орналасқан Тынық мұхитының үлкен тұзды сулы шығанағы. Сан-Франциско шығанағынан оңтүстікке қарай, шамамен 75 миль (120 км) қашықтықта, CA 1 және US 101 тас жолдары арқылы жетуге болады. Санта-Крус шығанақтың солтүстік жағында, ал Монтерей – Монтерей түбегіндегі оңтүстік жағында орналасқан. "Монтерей шығанағы аймағы" дегені – Санта-Крус және Монтерей округтерінің Орталық жағалау қалаларын сипаттау үшін қолданылатын жергілікті сөз тіркесі.
Large salt water bay in California, United States
Monterey Bay is a bay of the Pacific Ocean located on the coast of the U. S. state of California, south of the San Francisco Bay Area. San Francisco itself is further north along the coast, by about 75 miles (120 km), accessible via CA 1 and US 101. Santa Cruz is located at the north end of the bay, and Monterey is on the Monterey Peninsula at the south end. The "Monterey Bay Area" is a local colloquialism sometimes used to describe the whole of the Central Coast communities of Santa Cruz and Monterey counties.
Топонимика
Монтерей шығанағына алғаш рет 1542 жылы 16 қарашада Испанияның императорлық әскери-теңіз экспедициясымен солтүстікке қарай жағалау бойымен жүзіп келе жатқан Хуан Родригес Кабрилло кірді. Ол шығанақты Bahía de los Pinos деп атады, бұл шығанақтың оңтүстік жағындағы түбекті айналып өткен кезде алғаш рет кездескен қарағай орманынан болуы мүмкін. Кабриллоның шығанаққа берген аты жоғалып кетті, бірақ түбектің ең батыс нүктесі әлі күнге дейін Пиньос нүктесі деп аталады. 1595 жылы 10 желтоқсанда Себастьян Родригес Серменьо шығанақты кесіп өтіп, оған Әулие Петр шейітінің құрметіне Бахиа де Сан-Педро деген ат берді. Шығанақтың қазіргі атын 1602 жылы Испания үкіметінен жағалаудың толық картасын жасауды тапсырған Себастьян Вискаино берді. 1602 жылы 16 желтоқсанда ол үлкен түбекті айналып өтіп, экспедицияны жіберген Жаңа Испанияның губернаторы және Монтеррейдің 5-графы Дон Гаспар де Зунига и Асеведоның құрметіне Пуэрто-де-Монтеррей деп атаған шығанаққа кірді. Монтеррей – Испанияның Галисия аймағындағы Монтеррей муниципалитетінің басқаша жазылуы, одан вице-король және оның әкесі (Монтеррейдің төртінші графы) шыққан. Шығанаққа жақын болғандықтан Монтерейді қамтитын барлық басқа жерлер де осылай аталды. Бұл Монтерей президиосы, Монтерей қаласы, Монтерей округі және Монтерей каньоны кіреді.
The first European to enter Monterey Bay was Juan Rodríguez Cabrillo on November 16, 1542, while sailing northward along the coast on an imperial Spanish naval expedition. He named the bay Bahía de los Pinos, probably because of the forest of pine trees first encountered while rounding the peninsula at the southern end of the bay. Cabrillo's name for the bay was lost, but the westernmost point of the peninsula is still known as Point Pinos. On December 10, 1595, Sebastián Rodríguez Cermeño crossed the bay and bestowed the name Bahía de San Pedro in honor of Saint Peter Martyr. The present name for the bay was given in 1602 by Sebastián Vizcaíno, who had been tasked by the Spanish government to complete a detailed chart of the coast. On December 16, 1602 he rounded a large peninsula and entered a bay that he named Puerto de Monterrey in honor of Don Gaspár de Zúñiga y Acevedo, 5th Count of Monterrey, who was governor of New Spain and had dispatched the expedition. Monterrey is an alternate spelling of Monterrei, a municipality in the Galicia region of Spain from which the viceroy and his father (the Fourth Count of Monterrei) originated. All other place names in the vicinity containing Monterey were so named because of their proximity to the bay. This includes the Presidio of Monterey, City of Monterey, County of Monterey and Monterey Canyon.
Геология
Монтерей каньоны – әлемдегі ең ірі су асты каньондарының бірі. Ол Монтерей шығанағының орталығында, Мосс Лэндинг жағалауынан басталады. Оның ұзындығы 401 километрді (249 миль) құрайды, алайда ағыстар мен шөгінділердің жиналуына байланысты пішіні үнемі өзгеріп тұрады. Бұл каньон континенттік беткейге ұқсас, және каньонның әртүрлі бөліктерінде биологиясы күрт өзгеріп отырады.
The Monterey Canyon, one of the largest underwater canyons in the world, begins off the coast of Moss Landing, in the center of Monterey Bay. It is 249 mile (401 km) long, although its shape changes regularly because of currents and sediment being left in the area. The canyon is much like that of a continental slope; the biology of the canyon changes significantly in different parts of the canyon.
Флора мен фауна
Монтерей шығанағында көптеген теңіз сүтқоректілері мекендейді, оның ішінде теңіз семіргіштері, порттық түлкілер және бөтелке мүңкілер бар. Бұл шығанақ сұр және горбатый киттердің көшіп өтетін жолында жатыр, сонымен қатар теңіз пілдерінің көбейетін орны болып табылады. Ақ қасқырлар да жағалау бойында кездеседі, әсіресе сұр киттер көшіп бара жатқанда, оларды көшіп бара жатқанда аулайды. Шығанақта балықтардың, акулалардың, абалон және кальмар сияқты моллюскалардың, құстардың және теңіз тасбақаларының көптеген түрлері де өмір сүреді. Шығанақта бірнеше түрлі ламинария өседі, олардың кейбіреулері ағаштай биік болып, ламинария орманы деп аталады.
Monterey Bay is home to many species of marine mammals, including sea otters, harbor seals, and bottlenose dolphins; as well as being on the migratory path of gray and humpback whales and a breeding site for elephant seals. Killer whales are also found along the coast, especially when gray whales migrate, as they hunt the whales during their migration north. Many species of fish, sharks, mollusks such as abalone and squid, birds, and sea turtles also live in the bay. Several varieties of kelp grow in the bay, some becoming as tall as trees, forming what is known as a kelp forest.
Теңіз қорғалатын аймақтары
Соквел каньоны мемлекеттік теңіз қорғау аймағы, Португалдық Ледж мемлекеттік теңіз қорғау аймағы, Тынық мұхитының бағы мемлекеттік теңіз қорғау аймағы, Лаверс Пойнт мемлекеттік теңіз қорығы, Эдвард Ф. Рикеттс мемлекеттік теңіз қорғау аймағы және Асиломар мемлекеттік теңіз қорығы Монтерей шығанағындағы теңіз қорғалатын аймақтар болып табылады. Су астындағы саябақтар сияқты, бұл теңіз қорғалатын аймақтар теңіз жануарлары мен теңіз экожүйелерін сақтауға көмектеседі.
Soquel Canyon State Marine Conservation Area, Portuguese Ledge State Marine Conservation Area, Pacific Grove Marine Gardens State Marine Conservation Area, Lovers Point State Marine Reserve, Edward F. Ricketts State Marine Conservation Area and Asilomar State Marine Reserve are marine protected areas in Monterey Bay. Like underwater parks, these marine protected areas help conserve ocean wildlife and marine ecosystems.
Танымал мәдениетте
Apple компаниясының жұмыс үстелі операциялық жүйесі macOS Monterey осы аймақтан алған атын.
Apple's desktop operating system, macOS Monterey, is named after this region.