Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
[[Файл:Ratel90mm2. PNG|thumb|240px|Ratel Mk II, оның ашық фаралары және дөңгелектердің орталық бөлігін жабатын брондалған қақпақтарымен анықталады. Механикаландырылған жаяу әскер бөлімдеріне Eland эскадрильяларын қосу қажет деп есептелді, себебі олар 60 мм-лік зеңбіректермен немесе 90 мм-лік үлкен пушкалармен жабдықталған, бұл 20 мм-лік автоканондардан берік нығайтылған бекіністерге, окопқа кірген жау әскеріне және қажет болған жағдайда жаудың бронетехникасына қарсы күресу үшін тиімдірек болды. Ratel 90 оттық қолдау машинасы Eland мұнарасын 90 мм-лік қанатын қолдана отырып, стандартты жарылғыш және жарылғыш танкіге қарсы оқ-дәрілерді атып шығарды, ал Ratel 60 миномет тасушы Eland мұнарасымен жабдықталды, онда 60 мм-лік миномет орнатылған. Ratel басқару машинасы қосымша радио жабдықтарымен, хабар тарату жүйесімен және карталарға арналған үстелдермен жабдықталды; оның негізгі қаруы 12,7 мм-лік пулемет болды. Осы тұрғыдан алғанда, Оңтүстік Африка Қорғаныс күштері (SADF) Батыс елдерінің әскери машинасының доктринасынан өзгеше болды, онда әскери машинасының рөлі танктердің алға жылжуына көмектесумен ғана шектелген, сондай-ақ совет әскери машинасының доктринасы, онда әскери машинасы қажет болған жағдайда аумақты басып алып, ұстауы керек деп талап етілді. Тәуелсіз түрде жұмыс істей алса да, Ratel негізіндегі шайқас топтарынан тұрақты позицияны басып алу және ұстап тұру күтілмеді; олардың басты міндеті – жау бірлігін жою алдында, «өрт белдеуі» деп аталатын шоғырланған от пен маневр тактикасымен оны озу болды. Бұл доктрина Анголаның оңтүстігіндегі кең, тығыз орманды кеңістіктерге сәйкес келді, бұл Оңтүстік Африка күштеріне алдын ала маневр жасауға және ертерек анықталмай, күтпеген бағыттардан жылдам шабуыл жасауға мүмкіндік берді. SADF-тің Ratel машиналары мен басқа да дөңгелекті соғыс машиналарын қалың лай және жапырақ жамылғысы ПЛАН-ға патрульдерден жасыруға мүмкіндік берді. Егер механикаландырылған шайқас тобы танктермен біріктірілсе – Hooper және Packer операциялары кезінде болғандай – танктер жаудың бронетехникасын шабуылдау үшін алдыңғы қатарда болды, ал Ratel 20 және Ratel 90 машиналары кез келген ілеспе жаяу әскерді басу үшін қапталдарында тығыз орналасты. Бұл үшін оларды құтқару машиналарымен немесе басқа Ratel машиналарымен сүйреп әкету қажет болды, көбінесе қарқынды атыс астында. Бұл ПЛАН-ға жергілікті одақтастарының логистикалық және байланыс инфрақұрылымына оңай қол жеткізуге мүмкіндік берді және бұл лагерьлерді мақсат еткен SADF рейдтерінің тәуекелін арттырды. SADF бұл фактіні ескерді және қажет болған жағдайда Анголаның бронетехникасына қарсы күресу үшін Ratel 90 машиналарынан құралған бірнеше танкіге қарсы взводтар құрды. Protea және Askari операциялары кезінде Ratel 90 машиналары Анголаның T-34-85, PT-76 және T-54/55 танктеріне қарсы тұрды, нәтижелері әртүрлі болды. Ratel 90 машиналары Анголаның көбінесе ескірген және екінші деңгейдегі совет танктеріне қарсы күресте көбінесе жеткілікті болды, бірақ олардың орташа қашықтықтағы атыс мүмкіндігінің нашарлығы, атыс бақылауының төмендігі және тұрақтандырылмаған негізгі қаруы олардың тиімділігін шектеді. Ratel экипаждары көбінесе танктердің артына маневр жасап, оларды жою үшін артқы жағынан атуға мәжбүр болды. 2005 жылдан бастап кем дегенде 354 Ratel машинасы қажеттіліктеріне сәйкес келмейтін болып жарияланды және сатылды. Қалған көптеген Ratel машиналары SANDF-тің шектеулі техникалық қызмет көрсету бюджетімен және жеткілікті білікті техникалық қызметкерлердің болмауымен шектелді. Эмбарго SADF-ті басқа ірі қару-жарақ импорттаушыларына қолжетімді көптеген жаңа қару жүйелерінен айырды, қорғаныс технологиясын ашық нарықтан алу әрекеттерін қиындатты және оның бұрыннан бар жабдықтарына қосалқы бөлшектер мен компоненттерді алу құнын арттырды. Марокко Корольдік армиясы Ratel-ге қызығушылық танытқан алғашқы клиент болды; ол Батыс Сахара соғысында пайдалану үшін көптеген көздерден қару сатып алды. Бұл Сауд Арабиясының жомарт әскери субсидиясы арқылы қаржыландырылатын қаруланудың ауқымды бағдарламасының бөлігі ретінде жүзеге асырылды. Марокко алғашқы Eland машиналарын 1976 жылы алды және Sandock Austral компаниясынан бірнеше ондаған Ratel машиналарын қоса алғанда, қосымша машиналарын тапсырыс берді. Олар Polisario майданына қарсы қарсы көтеріліс операцияларында қолданылды, ол бірнеше Ratel 20 машиналарын тұтқындап, оларды қызметке енгізді. 2016 жылы Мароккода әлі де 30 Ratel 20 және 30 Ratel 90 машинасы қолданыста болды. Олардың барлығы Ratel Mk III нұсқасы болды. Ratel-дің экспорты тек 2000-шы жылдардың басында қайта басталды, SANDF өзінің жүздеген әскери машиналарын қажеттіліктеріне сәйкес келмейтін болып жариялады және оларды сатуға ұсынды. Кейбір иорданиялық Ratel 20 машиналары 329 ат күші (246 кВт) өндіретін жаңа Cummins QSM11 C330 дизельді қозғалтқышымен жабдықталды. Басқалары, сондай-ақ, бастапқы 20 мм-лік автоканонымен қатар ZT3 Ingwe зымырандарымен жабдықталған мұнарамен жаңартылған болуы мүмкін. Корольдік Иордания армиясымен бірге қызмет еткеннен басқа, бұл модификацияланған Ratel машиналары 2008 және 2011 жылдар арасында Йеменге шағын санда экспортталды. Йеменде Ratel көбінесе барлау мақсатында қолданылды және іс жүзінде брондалған машинасының рөлін атқарды. Maynier Йемен сияқты Ливия да басқа елден Ratel машиналарын алған болуы мүмкін екенін, бұл қолдану шартының бұзылуы болар еді деп болжады, сондай-ақ Zintan бригадасы және 17 ақпан шейіттері бригадасы сияқты бірнеше тәуелсіз әскери топтар да қолданған. [[Файл:Ratels of the Rapid Intervention Battalion deployed in Far Northern Cameroon in January 2019.thumb|left|2019 жылдың қаңтарында алыс солтүстік Камерунға орналасқан Жедел әрекет жасау батальонының Ratel машиналары. SANDF көптеген африкалық мемлекеттерге, соның ішінде 2004 жылы 15 Ratel 20 және 24 Ratel 90 алған Ганаға және 2007 жылы 15 Ratel 90 және 20 Ratel 60 алған Руандаға екінші қолдағы Ratel машиналарын жеткізіп берді. 2007 жылы SANDF Орталық Африка Республикасына 18 машинаға дейін сыйлық ретінде беруге міндеттенді. Бұл күш-жігер әртүрлі күтпеген мәселелерге байланысты сәтсіз аяқталды: SANDF бұрын қолданыстан алынған Ratel 90 машиналарын ғана беруге дайын болды және сыйлықты беру үшін Орталық Африка үкіметі оларды Бангиге жеткізу үшін өз шараларын қабылдауы керек деп талап етті. Кем дегенде үш жергілікті экипаж 2010 және 2013 жылдар арасында оқытылды, содан кейін машиналар ресми түрде Орталық Африка армиясы қабылдады. SANDF сондай-ақ көпұлттық бейбітшілік күштеріне, атап айтатыны, Демократиялық Конго Республикасындағы Біріккен Ұлттар Ұйымының тұрақтандыру миссиясына (MONUSCO) Ratel машиналарын сыйға берді.
[[File:Ratel90mm2. PNG|thumb|240px|Ratel Mk II, identifiable by its exposed headlamps and the armoured cover plates over its wheel hubs. The addition of attached Eland squadrons to mechanised infantry units was considered necessary because they carried 60 mm breech loading mortars or large 90 mm guns, which were more useful than the Ratel's 20 mm autocannon for engaging fixed fortifications, dug in troops, and enemy armour as needed. The Ratel 90 fire support vehicle utilised an Eland turret with a 90 mm rifled cannon firing conventional high explosive and high explosive anti tank shells, while the Ratel 60 mortar carrier was fitted with an Eland turret mounting a 60 mm mortar. The Ratel Command was fitted with additional radio equipment, a public address system, and map tables; it carried a 12.7 mm machine gun as its main armament. In this regard the SADF differed greatly from Western IFV doctrine–which confined the IFV's role to assisting the forward momentum of tanks–as well as Soviet IFV doctrine, which dictated that IFVs must occupy and hold terrain as needed. Although capable of operating independently, Ratel based battle groups were not expected to occupy and hold static positions; their primary task was to outmanoeuvre an enemy unit before destroying it with a concentrated fire and movement tactic known as a firebelt action. This doctrine was suited for the wide, densely wooded expanses of southern Angola which enabled the South African forces to carry out evasive manoeuvres and strike quickly from unexpected directions without being prematurely detected. The SADF's Ratels and other wheeled combat vehicles were hampered by thick mud, and the increased foliage cover provided PLAN with concealment from patrols. If the mechanised battle group was integrated with tanks—as during Operation Hooper and Operation Packer—the tanks spearheaded the formation to engage hostile armour, while the Ratel 20s and Ratel 90s followed closely on the flanks to suppress any accompanying infantry. This necessitated their being towed out with recovery vehicles or other Ratels, often under heavy fire. This gave PLAN ready access to the logistical and communications infrastructure of its local allies and increased the risk to SADF raids targeting those camps exponentially. The SADF remained conscious of this fact and established a number of improvised anti tank platoons composed of Ratel 90s to engage Angolan armour if necessary. During Operation Protea and Operation Askari, Ratel 90s were to face Angolan T 34 85, PT 76, and T 54/55 tanks, with mixed results. While the Ratel 90s were for the most part adequate in countering Angola's largely obsolete and second line Soviet tanks, they remained hindered by mediocre standoff ranges, inferior fire control, and a lack of stabilised main armament. Ratel crews often had to manoeuvre behind the tanks and fire on them from the rear to destroy them. At least 354 Ratels were declared surplus to requirements and sold beginning in 2005. Much of the remaining Ratels have been handicapped by the SANDF's limited maintenance budget and inadequate numbers of trained maintenance personnel. The embargo deprived the SADF of many new weapons systems available to other major arms importers, curtailed its attempts to obtain defence technology on the open market, and raised the cost of obtaining spare parts and components for its preexisting equipment. The Royal Moroccan Army became the first prospective client to show an interest in the Ratel; it was then purchasing arms from a vast array of sources for use in the Western Sahara War. This was pursued as part of a massive re armament programme being funded through generous military subsidies from Saudi Arabia. Morocco received the first Elands in 1976 and obligingly placed orders for more vehicles, including a few dozen Ratels, from Sandock Austral. They were deployed in counter insurgency operations against the Polisario Front, which captured several Ratel 20s and pressed them into service. In 2016, Morocco was still operating 30 Ratel 20s and 30 Ratel 90s. All of these were the Ratel Mk III variant. Export of the Ratel only resumed again in the early 2000s, when the SANDF declared hundreds of its own IFVs surplus to requirements and offered them for sale. Some Jordanian Ratel 20s have been retrofitted with a new Cummins QSM11 C330 diesel engine developing 329 hp (246 kW). Others may have also been retrofitted with a turret carrying both the original 20 mm autocannon in addition to a bank of ZT3 Ingwe missiles. In addition to service with the Royal Jordanian Army, these modified Ratels were exported in small numbers to Yemen between 2008 and 2011. In Yemeni service, the Ratel was utilised for reconnaissance purposes and essentially fulfilled the role of an armoured car. Maynier suggested that Libya, like Yemen, had likely obtained the Ratels from another country in violation of an end user agreement. as well as a number of unaffiliated militias such as the Zintan Brigades and the February 17th Martyrs Brigade. thumb|left|Ratels of the Rapid Intervention Battalion deployed in Far Northern Cameroon in January 2019. Small quantities of second hand Ratels have been delivered by the SANDF to a number of other African states, including Ghana, which received 15 Ratel 20s and 24 Ratel 90s in 2004, and Rwanda, which received 15 Ratel 90s and 20 Ratel 60s in 2007. In 2007, the SANDF committed to donate up to 18 This effort collapsed due to a variety of unforeseen problems: the SANDF was only willing to supply previously decommissioned Ratel 90s and insisted that the donation was contingent on the Central African government making its own arrangements to have them shipped to Bangui. At least three local crews were trained between 2010 and 2013, after which the vehicles were formally adopted by the Central African Army. The SANDF has also donated Ratels to multinational peacekeeping forces, namely the United Nations Organization Stabilization Mission in the Democratic Republic of the Congo (MONUSCO).