Кіріспе

Соғыс анықтамасына енгізілген түзету
Ирландия еркін мемлекетінің конституциялық түзетуі

1939 жылғы Конституциялық актінің бірінші түзетуі Ирландия Конституциясын "соғыс кезеңі" конституциялық анықтамасын кеңейту үшін өзгертті, соның салдарынан мемлекет тікелей қатыспаған жағдайда да соғыс жүрген кезді қамтиды. Ол 1939 жылдың 2 қыркүйегінде, Германияның Польшаға басып кіргенінен кейін енгізіліп, заңға қол қойылды. Бұл мемлекет бейтарап болғанымен, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде (Ирландияда "Төтенше жағдай" деп аталды) төтенше өкілеттіктерді пайдалануға мүмкіндік берді.

Өмірбаян

Конституцияның 28.3.3° бабы мемлекетке төтенше жағдай кезінде кең өкілеттіктер береді, бірақ 1937 жылы қабылданған бап бойынша олар тек "соғыс немесе қарулы көтеріліс уақытында" ғана қолданылуы мүмкін еді. Бірінші түзетуде "соғыс уақыты" мемлекет тікелей қатыспаған қарулы қақтығысты да қамтуы мүмкін екені нақтыланды. Бұл түзетуді 1939 жылдың 2 қыркүйегінде Эмон де Валераның Фианна Файл үкіметі ұсынды және Оирехтас парламентінің екі палатасы да оны жылдам бекітті. Кейінгі түзетулерден өзгеше, Бірінші және Екінші түзетулер референдумға ұсынылмады, себебі Конституцияның 51-бабындағы, Өтпелі ережелердің бірінде белгіленгендей, 1938 жылдан 1941 жылға дейін Конституцияны өзгертуге Оирехтас парламентінің дауысы ғана жеткілікті болды.

Мәтінге өзгерістер

Қалың әріппен жазылған мәтін 28.3.3°-бапқа қосылады:

Ирландша мәтін

Бірінші түзету тек ағылшын тілінде қабылданды. Бұл Конституцияда қиындық тудырды, себебі Конституцияның ирланд тіліндегі мәтіні заңдық үстемдікке ие. Бұл қате 1941 жылы қабылданған Екінші түзету арқылы түзетілді, оның ережелерінде, №21 нөмірде, Бірінші түзетудің ирланд тіліндегі мәтіні қамтылды.

Заңнама

1939 жылғы Төтенше жағдайлар туралы заң Бірінші түзету күні қабылданды және қол қойылды. Екінші дүниежүзілік соғыс барысында тағы да бірнеше заңдар қабылданды. 1976 жылғы Төтенше жағдайлар туралы заң Солтүстік Ирландиядағы қақтығыстарға жауап ретінде қабылданды.

Кейінгі өзгерістер

28.3.3°-бап тағы екі рет өзгертілді. 1941 жылы қабылданған Екінші түзетуде, 51-бап бойынша, төтенше жағдайлар соғыс немесе қарулы көтеріліс уақытында ғана болуы керек екендігі нақтыланды және соңғы сөйлемнің соңына "соғыс уақыты" жауыздықтар тоқтағаннан кейін де жалғаруы мүмкін деген шарт қосылды. 2001 жылы қабылданған жиырма бірінші түзетуде 15.5.2°-бапта жаңа тармақшада өлім жазасын қолдануға тыйым салынды, сондай-ақ Конституцияның төтенше жағдайлар туралы ережелері өлім жазасын қолдануға рұқсат беру үшін пайдаланылмауы тиіс деп белгіленді. Кейінгі өзгерістер қалың әріппен көрсетілген: