Кіріспе

су кемелерін тоқтатуға арналған инфрақұрылым. Адам жасаған құрылымдар кемелерді немесе қайықтарды тиеу, түсіру, салу немесе жөндеу ісіне қатысады. Америкалық ағылшын тілінде "док" сөзі кемелерді немесе қайықтарды (әдетте жағалауда немесе жақын жерде) тоқтатуға қатысатын бір немесе бірнеше адам жасаған құрылымдарды білдіреді. Британдық ағылшын тілінде бұл термин американдық ағылшын тіліндегідей қолданылмайды, ол кемежайдың немесе платформаның жанындағы немесе айналасындағы су кеңістігін білдіреді. Ағылшын тілінің әртүрлі диалекттерінде мағынасы өзгеше болуы мүмкін. "Док" сөзі сондай-ақ кемелерді тиеу, түсіру, салу немесе жөндеу жүргізілетін кемежайға (кеме құрастырушы орын деп те аталады) қатысты болуы мүмкін.

Тарих

Ең ерте табылған кемежайлар – б.з.д. 2500 жылға жатсатын, фараон Хуфудың ежелгі Египет порты Уади-эль-Жарфтан табылды, ол Қызыл теңіз жағасында орналасқан. Археологтар осы маңда якорьлер мен сақтау ыдыстарын да тапты. Үндістанның Лотал қаласындағы кемежай б.з.д. 2400 жылға дейін соққан, ол негізгі ағыстан алыс орналасқан, себебі шөгіндінің жиналуын болдырмау қажет болды. Лотал инженерлері толқын қозғалысын және оның қызыл кірпіштен салынған құрылыстарға тигізетін әсерін зерттеген болуы мүмкін, өйткені қабырғалар пеште күйдірілген кірпіштен жасалған.

Американдық ағылшын тілі

Американдық ағылшын тілінде док, пирс немесе уарф сөздері техникалық тұрғыдан бір-бірімен мағынасы бірдей – адамдардың жүруі үшін суға салынған кез келген жасанды құрылым. Дегенмен, қазіргі қолданыста пирс көбінесе өнеркәсіптік мақсаттағы құрылыстарды, мысалы, теңіз өнімдерін өңдеуді немесе тасымалдауды, сондай-ақ жақында круиздік кемелерді қабылдау үшін пайдаланылатын нысандарды білдіреді. Ал док дерлік барлық басқа жағдайларда қолданылады, көбінесе нақтылаумен, мысалы, паром док, жүзу док, кен док және тағы басқалар. Алайда, пирс әдетте жағажайлардан мұхитқа қарай созылатын және көбінесе қайықсыз мұхитта балық аулауға арналған ағаш немесе металл құрылымдарды да білдіреді. Американдық ағылшын тілінде пирстер арасындағы су кеңістігіне – слип (slip) деп аталады.

АҚШ пен Канаданың кейбір жерлерінде

Канада мен АҚШ-тың шағын үйлер орналасқан аймақтарында док – су үстіне салынған, бір жағы жағаға бекітілген ағаш платформа. Бұл платформа кішкентай қайықтарды мінгізу және түсіру үшін қолданылады.