Лурлин Уоллес: Алабаманың тұңғыш әйел губернаторы

Кіріспе

Американдық саясаткер (1926–1968)

Лурлин Бернс Уоллес (туған Лурлин Бригам Бернс; 19 қыркүйек 1926 – 7 мамыр 1968) – 1967 жылдың 16 қаңтарынан 1968 жылдың 7 мамырындағы қайтысына дейін 16 ай бойы Алабама штатының 46-шы губернаторы қызметін атқарған американдық саясаткер. Ол Алабама губернаторы Джордж Уоллестің әйелі болды және Алабама конституциясы қатарынан бірнеше рет губернатор болуға тыйым салғандықтан, ол оның орнына губернатор болды. Уоллес Алабама штатының тұңғыш әйел губернаторы және 2017 жылдың сәуірінде Кей Айви осы лауазымға тағайындалғанға дейін губернаторлық қызметін атқарған жалғыз әйел болды. Сонымен қатар, Уоллес (2024 жылға дейін) АҚШ тарихында лауазымында қайтыс болған жалғыз әйел губернатор және Алабама тарихында губернатор болып қызмет атқарған алғашқы және жалғыз әйел демократ. 1973 жылы ол қайтыс болғаннан кейін Алабама әйелдерінің Даңқ залына енгізілді.

Алғашқы жылдар

Лурлин Бригам Бернс 1926 жылдың 19 қыркүйегінде Алабама штатының Таскалуза қаласында Генри Бернс пен бұрынғы Эстель Берроуздың отбасында дүниеге келді. Ол 1942 жылы он бес жасында Таскалуза округінің орта мектебін бітірді. Содан кейін ол Таскалузадағы Кресгедің "Five and Dime" дүкенінде жұмыс істеді, сол жерде ол сол кезде АҚШ Әуе күштерінің құрамында болған Джордж Уоллеспен танысты. Олар 1943 жылдың 22 мамырында, ол 16 жаста болғанда үйленді. Келесі жиырма жыл бойы Уоллес аналық және үй шаруашылығына белсенді айналысты. Уоллестердің төрт баласы болды: Бобби Джо Уоллес Парсонс (1944–2015), Пегги Сью Уоллес Кеннеди (1950 жылы туған), Джордж III (1951 жылы туған) және Джени Ли Уоллес Дай (1961 жылы туған). Джордж Уоллестің отбасына немқұрайды қарауы мен жиі жасаған некеден тыс қатынастары салдарынан оның әйелі 1950 жылдардың соңында ажырасуға өтініш берді; бірақ ол жақсы күйеу болады деп уәде бергеннен кейін ол өтінішін кері алды. Уоллес 1963 жылы күйеуі губернатор болып сайланғаннан кейін Алабама штатының бірінші ханымының міндеттерін атқарды, ол төрт рет тікелей сайланбаған мерзімдердің біріншісі болды. Ол губернатор резиденциясының бірінші қабатын аптаның жеті күніне ашты. Ол ресми шараларда алкогольдік сусындарға қызмет етуден бас тартты.

1966 жылғы губернаторлық сайлау науқаны

Джордж Уоллес 1965 жылы өзінің кандидатурасына конституциялық тыйым салуды алып тастауға сәтсіз аяқтағанда, Алабама заң шығарушы органының кейбір мүшелерінің, оның ішінде оның бәсекелес саяси қарсыласы Райан де Графенрид ағаның қарсылығына тап болды. Сондықтан ол Лурлиннің губернаторлыққа үміткер болуын қамтамасыз ететін жоспар жасады, ал ол өзі кеңсе билігін сахнадан тыс жүзеге асыруды жалғастырды. Бұл стратегия Мириам Уоллес Фергюсонның 1924 жылы Техас губернаторы сайлауында жеңіске жеткенін қайталады, өйткені оның күйеуі Джеймс Э. Фергюсон де-факто губернатор болып қалды. Көпшілік алдында ұялшақ және саясаттың ішкі жұмысына қызығушылық танытпаған Лурлин Уоллесті Алабама газетінің редакторы "ең қиын ойластыруға болатын кандидат" деп сипаттады. "Оны саясатта елестету де, Хелен Хейстің шошқа союын көру де қиын". Ол өзі "саясатқа кіретінімді ешқашан ойламағанмын" деді.

Лурлин Уоллес екі бұрынғы губернатор - Джон Малкольм Паттерсон мен Джим Фолсом, Джаспер қаласының бұрынғы конгрессмені Карл Эллиот және Бас прокурор Ричмонд Флауэрс ағасын қамтитын губернаторлық сайлаудағы басты үміткерлерді жеңіп шықты. Одан кейін ол бір мерзімге АҚШ-тың республикалық өкілі Джеймс Д. Мартинмен кездесті, ол төрт жыл бұрын АҚШ сенаторы Дж. Листер Хиллге қарсы күшті қарсылық көрсеткені үшін ұлттық назар аударған еді. Сайлау кампаниясы Уоллес өзінің билігін жүзеге асыра ма, әлде күйеуінің "бір долларлық кеңесшісі" ретінде барлық маңызды шешімдерді қабылдайтын "уақытша өкіл" бола ма деген мәселеге бағытталды. Уоллеске қарсы сайлауға қатысу шешімі Алабама штатының республикалық партиясына ауыр соққы берді. Көп ұзамай оның үміттері жоғалып кетті, өйткені көптеген адамдар Джордж Уоллестің бұрынғы "Лурлин Бернс" емес, "Миссис Джордж С. Уоллес" деп жазған әйелін сайлауға сәттілік тіледі. Мартин де, Лурлин Уоллес те афроамерикалық сайлаушылардың санының артуын ашық түрде қолдау көрсетпеді, олардың көпшілігі бір жыл бұрын Сельмадан Монтгомериге дейінгі науқанның саяси ахуатында бекітілген Сайлау құқығы туралы заң қабылдануынан кейін ғана тіркелген еді. Джордж Уоллес Алабама қалалары мен округтері мен бұрынғы АҚШ Денсаулық сақтау, білім және әлеуметтік қамсыздандыру министрлігі арасындағы сегрегация ережелерін жою туралы мемлекеттік заңға қол қойғанда расистік мәселені тірі ұстады. Уоллес бұл заңның ұлттық үкіметтің мектептерге араласуына кедергі келтіретінін мәлімдеді. Сыншылар Уоллестің "саяси айла-амалдарын" айыптап, федералдық қаражаттың жоғалуы мүмкін екендігіне алаңдаушылық білдірді. Мартин демократтарды "балаларыңызбен саясат ойнау" және "академиялық жетістіктерді елемеу" деп айыптады. Алабамадағы республикалықтардың күш-қуаты туралы жалған хабарлар көп болды. The New York Times газеті Мартиннің "губернаторлыққа жеңіске жету мүмкіндігі ғана емес, кем дегенде қазіргі уақытта фаворит ретінде бағалануы керек" деп болжады. Саяси жазушы Теодор Х. Уайт 1966 жылы Алабама Арканзас пен Флориданың орнына республикалық губернаторды сайлаған алғашқы Конфедерация штаты болатынын дұрыс емес болжады. Қысқаша айтқанда, Мартиннің республикалық кандидаттарға заң шығару, округ және муниципалдық сайлауларда тіпті жағасын бере алатыны туралы консенсус қалыптасты, бірақ губернатордың орынбасары үшін GOP кандидаты болмаған. Үш заң шығарушының және Демократиялық мемлекеттік атқару комитетінің мүшесінің бас тартқаны осындай мүмкіндіктерді күшейтті. "Нью-Йорк Таймс" газеті Алабама демократтары ұлттық партияны ұзақ уақыт бойы айыптап келгенін, сондықтан "көптеген жерлерде демократ болу танымал емес" екенін айтты. Мартин Оңтүстік "бір өнімді экономикадан бөлініп шыққандай, бір партиялық жүйеден бөлініп шығуымыз керек" деді. Ол Алабама штатын "мүмкіндіктер, жұмыс орындары мен білім беру саласында бірінші орынға шығаруға" уәде берді. Сол кездегі көзқарас Мартиннің сол жылы республикашылдарға рұқсат етілмеген бір лауазымға ұмтылып жүргенін көрсетер еді. 1874 жылы Дэвид Питер Льюис бұл лауазымнан кеткеннен бері Алабама губернаторы болып қызмет еткен республикашыл жоқ, ал Джордж Уоллес ұйымы Мартинді жеңіске жету ауқымына кіргізген ерте сауалнамаға қарамастан, еңсерілмейтін болып шықты. Джим Мартин Уоллесті "ауыстырмалы" кандидат деп жариялады, бұл күйеуінің "күшке деген қасқырлығы" көрінісі болды. Лурлин Уоллес "Екі губернатор, бір мақсат" деген ұранды қолданады және Алабама және еркіндік сөздерін синонимдер деп жариялайды. Мартин әйелге қарсы науқан жүргізу керектігін айтып, көп ұзамай анахронизмге айналатын позицияны айтып қайғырады. Ол штаттық қызметке үміткер болғанымен, Мартин көп көңіл бөліп, АҚШ президенті Линдон Б. Джонсонға, көптеген алабамалықтар үшін Вьетнам соғысы, инфляция және қалалық толқулар салдарынан ұнатпаған президентке назар аударды. "Біз осы соғысты аяқтауды қалаймыз, және оны істеу үшін басшылықты өзгерту керек", - деді Мартин. Штат деңгейінде Мартин Уоллес жақтасы Элтон Б. Стивенстің Ebsco Investment Company компаниясымен жасасқан 500 000 долларлық мектеп кітаптарын сатуға байланысты келісімшартты сұраққа алды. Мартин "жолдар мен мектептер құрылысына байланысты құпия келісімдер" және "штат үйі мен Ақ үй арасындағы құлықтар" туралы шақыру жасады. Бірмингемдегі сайлау кампаниясының басталуында Уоллес "компромиссіз прогресс" және "бағынусыз жетістік" деп уәде берді. "Джордж Алабама үшін сөйлей береді және тұрады". Ол былай деді: "Либералдардың айтқанына қарамастан, еркін кәсіпкерлік жүйеден және Конституциядан бас тартпастан прогресске қол жеткізуге болады". Осы 1966 жылғы науқанында Джордж Уоллес өзінің атақты сөзін айтты: "Екі ұлттық партияның арасында бір тиындық айырмашылық жоқ". Уоллес азаматтық құқықтар заңдарын қолдаған, сол кездегі Өкілдер палатасының жетекшісі Джеральд Форд және Бас судья Эрл Уоррен сияқты республикашылдарды АҚШ Конституциясының жойылуын бақылаған "құстар" деп сипаттады. АҚШ сенаторы Строум Термонд және 1964 жылғы республикалық президенттік үміткер, бұрынғы АҚШ сенаторы Барри Голдуотер Мартин мен GOP сенат үміткері Джон Грениердің үгіттеуіне қатысты. 1948 жылы Диксикраттардың үміткері ретінде Алабаманы жеңіп алған Термонд, ұлттық демократиялық басшылықты "елдегі ең қауіпті адамдар" деп айыптап, "конституциялық үкіметке оралуға" шақырған республикалық штатының толыққанды ақ сайлаушылар жиналысында сөз сөйледі. Джордж Уоллес Голдуотердің Мартиннің пайдасына болған қатысуына соншалықты ашуланғандықтан, Голдуотердің 1964 жылы президент Джонсонға қарсы жарыста тек алты штатты ғана жеңе алғанын сұрады. "Мен ЛБДЖ-мен күрескенде республикашылдар қайда еді?" - деді Уоллес. Голдуотер Уоллеске жеке сын айтпады, бірақ Уоллестің 1968 жылғы президенттік сайлауда үшінші партия құру туралы сөзін жоққа шығарды. Лурлин Уоллес Алабаманың барлық округтерін, батыс Алабамадағы Грин округінен (ол алты дауыспен жеңіліске ұшырады) және солтүстік Алабамадағы республикалықтар басым Уинстон округінен басқа барлық округтерін жеңіп алды. Ол 537 505 дауыс (63,4 пайыз) жинады. Мартин 262 943 дауыспен (31 пайыз) қалып қойды. Басты үміткерлердің саяси сол жағындағы үшінші үміткер, доктор Карл Робинсон 47 655 дауыс (5,6 пайыз) алды. Мартин тіпті сенатқа үміткер Джон Спаркманмен жеңіліске ұшыраған билеттік әріптесі Джон Грениерден сегіз пайыздық ұпаймен артта қалды.

Lurleen Wallace dispatched a primary gubernatorial field that included two former governors, John Malcolm Patterson and Jim Folsom, former congressman Carl Elliott of Jasper, and Attorney General Richmond Flowers, Sr. She then faced one term Republican U. S. representative James D. Martin of Gadsden, who had received national attention four years earlier when he mounted a serious challenge to U. S. senator J. Lister Hill. The general election campaign focused on whether Wallace would be governor in her own right or a "caretaker" with her husband as a "dollar a year advisor" making all the major decisions. The decision to run against Wallace heavily damaged the Alabama GOP. Nearly overnight, its fortunes vanished, for most expected George Wallace to succeed in electing his wife, who was running not as the former "Lurleen Burns" but as "Mrs. George C. Wallace." Neither Martin nor Lurleen Wallace openly sought support from the increasing number of African American voters, many of whom had been registered only since the passage a year earlier of the Voting Rights Act, approved in the political environment of the Selma to Montgomery march. George Wallace kept the racial issue alive when he signed state legislation to nullify desegregation guidelines between Alabama cities and counties and the former United States Department of Health, Education, and Welfare. Wallace claimed that the law would thwart the national government from intervening in schools. Critics denounced Wallace's "political trickery" and expressed alarm at the potential forfeiture of federal funds. Martin accused the Democrats of "playing politics with your children" and "neglecting academic excellence." False reports of Republican strength in Alabama abounded. The New York Times predicted that Martin "not only has a chance to win the governorship, but at least for the moment must be rated as the favorite." Political writer Theodore H. White incorrectly predicted that Alabama, instead of Arkansas and Florida as it developed, would in 1966 become the first former Confederate state to elect a Republican governor. Briefly, a consensus developed that Martin might even lend coattails to Republican candidates in legislative, county, and municipal elections though there was no GOP nominee for lieutenant governor. The defections of three legislators and a member of the Democratic State Executive Committee reinforced such possibilities. The New York Times said Alabama Democrats had denounced the national party for so long that it became "no longer popular in many quarters to be a Democrat." Martin said the South must "break away from the one party system just as we broke away from a one crop economy." He vowed to make Alabama "first in opportunity, jobs, and education." Keener insight at the time would have revealed that Martin was pursuing the one office essentially off limits to the GOP that year. No Republican had served as governor of Alabama since David Peter Lewis vacated the office in 1874, and George Wallace's organization proved insurmountable despite an early poll that placed Martin within range of victory. Jim Martin proclaimed that Wallace was a "proxy" candidate, a manifestation of her husband's "insatiable appetite for power." Lurleen Wallace used the slogan "Two Governors, One Cause" and proclaimed the words Alabama and freedom to be synonyms. Martin bemoaned having to campaign against a woman, a position that would soon become anachronistic. Though he was running for state office, Martin focused much attention on U. S. President Lyndon B. Johnson, unpopular with many in Alabama because of the Vietnam War, inflation, and urban unrest. "We want to see this war ended, and it's going to take a change of administration to do it", Martin said. At the state level, Martin questioned a $500,000 school book depository contract awarded to Wallace supporter Elton B. Stephens of Ebsco Investment Company. Martin challenged "secret deals" regarding the construction of highways or schools" and "conspiracies between the state house and the White House." At her general election campaign kickoff in Birmingham, Wallace pledged "progress without compromise" and "accomplishment without surrender George will continue to speak up and stand up for Alabama." She continued: "Contrary to what the liberals preach, progress can be made without sacrificing the free enterprise system and the Constitution." It was during this 1966 campaign that George Wallace coined his famous line: "There's not a dime's worth of difference" between the two national parties." Wallace likened such Republicans as the then House Minority Leader Gerald Ford, and Chief Justice Earl Warren, who supported civil rights legislation, to "vultures" who presided over the destruction of the U. S. Constitution. U. S. senator Strom Thurmond and former U. S. senator Barry Goldwater, the 1964 Republican presidential nominee, campaigned on behalf of Martin and GOP Senate nominee John Grenier of Birmingham. Thurmond, who had carried Alabama in 1948 as the nominee of the Dixiecrats, addressed an all white GOP state convention, where he denounced the national Democratic leadership as "the most dangerous people in the country" and urged a "return to constitutional government." George Wallace was so irritated over Goldwater's appearance on Martin's behalf that he questioned why Goldwater could win only six states in the 1964 race against President Johnson. "Where were the Republicans when I was fighting LBJ?" Wallace asked. Goldwater shunned personal criticism of Wallace but repudiated Wallace's talk of a third party in the 1968 presidential election. Lurleen Wallace carried all Alabama counties except for two: Greene in west Alabama, which she lost by six votes, and predominantly Republican Winston in north Alabama. She drew 537,505 votes (63.4 percent). Martin trailed with 262,943 votes (31 percent). A third candidate running to the political left of the major candidates, Dr. Carl Robinson, received 47,655 (5.6 percent). Martin even ran eight percentage points behind his ticket mate, John Grenier, who was defeated for the Senate by incumbent Democrat John Sparkman.

Губернаторлық, ауру және өлім

1966 жылғы нәтижелер Джордж Уоллестің, сол кезде сегрегацияға қарсылығымен нығайтылғанын көрсетті, егер ол конституциялық жағынан екінші мерзімге сайланғанда, оңай жеңіске жете алатын еді. Алабама штатында, сол кездегі АҚШ-тың көптеген оңтүстік штаттарындағыдай, губернаторлар екі қатарынан мерзімге сайлана алмады (екі мерзімдік шектеу заңы 2024 жылға дейін Вирджинияда ғана сақталды). Бұл ереже 1901 жылы қазіргі Алабама штатының конституциясына енгізілді. Джордж Уоллес мерзімдік шектеуді жоюға қол жеткізді және үш тағы бір мерзімге сайланды, олардың екеуі қатарынан болды. Сол кездегі Демократиялық партияның ұсынуы Алабама штатында сайлауға тең болды, және Джим Мартиннің қарсылығына қарамастан, Лурлин Уоллес 1967 жылдың қаңтарында қызметке кірді. Биліктің ауысуына алаңдайтын сайлаушыларды сендіру үшін ол күйеуінің «бірінші көмекшісі» болатынын мәлімдеді. 1966 жылы оны ауыстырушы кандидат ретінде пайдалану жоспарын іске асыру үшін Лурлин Уоллес 1965 жылдың желтоқсанында сәулелік терапияны бастағанда, ал 1966 жылдың қаңтарында жатырды алып тастағанда, жасырын және жаңылыстыру науқанына қатысты. Денсаулығына қарамастан, Уоллес 1966 жыл бойына қарсайы дауыс жинау кампаниясын жүргізді және 1967 жылдың қаңтарындағы инаугурациясындағы 24 минуттық сөйлемін, өміріндегі ең ұзақ сөйлеуін жасады. Лурлин көлі және Лурлин Б. Уоллес бульвары, екеуі де оның туған округінде (Тускалуза округі, Алабама) оның құрметіне аталды. Алабама штатында қатерлі ісікке емдеуге арналған жеткілікті жағдай болмағандықтан, Уоллес диагноз қою және емделу үшін Хьюстон қаласындағы М. Д. Андерсон қатерлі ісік орталығына баруға мәжбүр болды. Бұл Алабама штатында қатерлі ісікке қарсы күресті жақсарту қажеттігін көрсетті. Оның қайтысынан кейін, оның ізбасары, губернатор Альберт Брюэр бастамасымен Лурлин Уоллес Батылдық жорығы ұйымдастырылды, нәтижесінде жаңа қатерлі ісік орталығын салуға қаражат жиналды. Бірмингемдегі Алабама университетінің ауруханасы қатерлі ісік орталығының орны ретінде таңдалды және 1970 жылы ресми қатерлі ісік орталығының бағдарламасы басталды. Ұлттық қатерлі ісік институтынан қаржыландыру алынды және орталық NCI тағайындаған алғашқы сегіз толыққанды қатерлі ісік орталығының біріне айналды. Доктор Джон Дюрант оның алғашқы директоры болды. Алабама университетіндегі Лурлин Б. Уоллес ісіктер институтының құрылысы 1974 жылы басталды және 1975 жылы, Гов. Уоллестің қатерлі ісіктен қайтысынан жеті жыл өткен соң аяқталды. Кейіннен институт қайта жаңартылды, ал қайта жаңарту жобасы 2013 жылы аяқталды. Университет ауруханасына қосымша Уоллес пациенттері мұнарасы, оның құрметіне, сондай-ақ Андалусиядағы, Алабама штатындағы Лурлин Б. Уоллес қауымдастық колледжі және Батыс Алабама университетінің кампусындағы Лурлин Б. Уоллес залы салынды.

The 1966 results showed that George Wallace, strengthened at the time by his opposition to desegregation, could have easily won a second term had he been constitutionally eligible to do so. In Alabama, as in most southern U. S. states at the time, governors were not allowed to serve two consecutive terms (a term limit law still maintained as of 2024 only in Virginia). This provision was incorporated in 1901 in the current Alabama state constitution. George Wallace eventually succeeded in getting the term limit repealed, and he would serve three more terms, two of them consecutively. In those days, the Democratic nomination was tantamount to election in Alabama, and despite the Jim Martin challenge, Lurleen Wallace was inaugurated in January 1967. To assuage voters who might have been concerned about the transfer of power, she stated that her husband would be her "number one assistant". In order to facilitate his plan to use her as a surrogate candidate in 1966, Lurleen Wallace cooperated with a campaign of dissimulation and misdirection as she began radiation therapy in December 1965. This was followed by a hysterectomy in January 1966. Despite her ill health, Wallace maintained an arduous campaign schedule throughout 1966 and gave a 24 minute speech her longest ever at her January 1967 inauguration. Lake Lurleen and Lurleen B. Wallace Boulevard, both in her home county (Tuscaloosa County, Alabama), are named in her memory. Since Alabama then lacked adequate cancer treatment facilities, Wallace had to travel to the M. D. Anderson Cancer Center in Houston for diagnosis and treatment. This underscored the need for improved cancer care in Alabama. Following her death, the Lurleen Wallace Courage Crusade was spearheaded by her successor, Governor Albert Brewer, leading to fundraising for building a new cancer center. The University of Alabama Hospital at the University of Alabama at Birmingham was selected as the site for the cancer center, and a formal cancer center program was begun in 1970. Funding was received from the National Cancer Institute, and the center became one of the first eight NCI designated Comprehensive Cancer Centers. Dr. John Durant served as its first director. Construction of the Lurleen B. Wallace Tumor Institute at the University of Alabama began in 1974 and was completed in 1975, seven years after the death by cancer of Gov. Wallace. It (the Tumor Institute) was then renovated, with the renovation project completing in 2013. The Wallace Patient Tower, an addition to University Hospital, was built in her honor, as was Lurleen B. Wallace Community College in Andalusia, Alabama; and Lurleen B. Wallace Hall on the campus of the University of West Alabama.