Кіріспе

Француз социологы және ЖИТС/АИДС белсендісі (1937–2023)

Дэниел Деферт (10 қыркүйек 1937 – 7 ақпан 2023) – француз социологы және ЖИТС/АИДС белсендісі. Марқұм Мишель Фуконың өмірлік серігі Деферт, Фуконың осы ауруға байланысты асқынулардан қайтыс болғаннан кейін Франциядағы алғашқы АИДС-ті қолдау тобы AIDES-ті бірлесіп құрды. Деферт Фуконың мұрагері болды.

Ерте өмір

Дэниел Деферт 1937 жылдың 10 қыркүйегінде дүниеге келген. Ол Сен-Клауд жоғары нормалық мектебін бітірген. Философия пәнінен агрегация дәрежесін алған. Деферт Франциядағы Клермон-Ферран университетінде философия факультетінің студенті болған кезде Фукомен танысқан. Олардың қарым-қатынасы 1963 жылдан Фуко 1984 жылы қайтыс болғанға дейін жалғасты.

Академиялық мансабының алғашқы жылдары

Әлеуметтану профессоры Дэниел Деферт 1969–1970 жылдары ассистент, 1971–1985 жылдары ассистент-профессор, ал 1985 жылдан бастап конференция жетекшісі қызметін атқарды. Бұл орталық 1972 жылы Париж VIII Винсенс университетіне айналды.

ЖИТС зерттеулері мен белсенділігі

Өзінің серігі Мишель Фуконың ЖИТС салдарынан туған аурулармен күресіп қайтыс болғаннан кейін Деферт Франциядағы ЖИТС туралы хабардар етуді мақсат ететін алғашқы AIDES ұйымын құрды. Атау француз тіліндегі "көмек" деген сөзді де, сонымен қатар осы аурудың ағылшын тіліндегі аббревиатурасын да (француз тіліндегі аббревиатурасы – SIDA) білдіреді. Деферт 1984 жылдан 1991 жылға дейін AIDES президенті қызметін атқарды. Ол "Құрметті легион" орденімен марапатталды және 1998 жылы AIDES ұйымын құрғаны үшін Александр Онассис сыйлығын алды.

Фуконың мұралық жері

Фуко қайтыс болғаннан кейін, олардың серіктестігі Франция үкіметі бір жынысты жұптарды азаматтық одақтар арқылы (1999) немесе неке арқылы (2013) мойындаудан бұрын болса да, Деферт оның мүлкін мұрагерлік етті. Фуконың отбасының басқа мүшелері оның өсиетін құрметтеді, бірақ үкіметтік мойындау болмағандықтан, Деферт, осындай жағдайдағы басқа да серіктестер сияқты, ресми отбасы мүшесі болғандағыдан әлдеқайда жоғары мұра салығын төлеуге міндетті болды. Деферт Франсуа Эвальдпен бірлесіп Мишель Фуконың «Дитс э Экрит» (1994) жинағының 4-томын редакциялады – Фуконың өлімінен кейін жарық көрген еңбектері. 2013 жылы Деферт Фуконың мұрағатын Францияның ұлттық кітапханасына 3,8 миллион еуроға (2022 жылдың мамырындағы бағамы бойынша 4,0 миллион доллар) сатты, осылайша материалдар зерттеушілерге қолжетімді болды. Кейіннен, әдеби құқыққа ие болған отбасы, Фуконың өлімінен кейін ешқандай жұмыс жарияланбауы керек деген оның тілегіне қарамастан, қолжазбаны («Тәннің жасырын сырлары», 2018, Фуконың «Жыныстық қатынастар тарихының» төртінші және соңғы томы) жариялауға бекітті. Деферт бұл жаңалық Фуконың жеке өміріне ешқандай қолсұғыс жасамады, тек оның ғылыми еңбектерінің жиынтығын толықтырды деп санайды.