Кіріспе

Cумбриядағы көл, Англия

Уллсуотер – Англияның Камбриядағы мұздық көл және Көл аймағы ұлттық паркінің бөлігі. Бұл аймақтағы ауданы және көлемі бойынша Виндермирден кейін екінші үлкен көл. Көлдің ұзындығы шамамен 11 километр (7 миль), ені 1 километр (0,75 миль), ал ең терең жері… Көлден Еммонт өзені бастау алады, ол Брогам қамалынан өтетін Едем өзенімен қосылып, содан кейін Солвей фьордына құяды. Көл Вестморленд және Фурнесс әкімшілік округінің және Камбрия әкімшілік-аумақтық бірлігінің құрамына кіреді.

География

Бұл - соңғы мұз дәуірінде мұздықтың аңғардың түбін қазып, кейін балқыған сумен толған, көлді аймаққа тән "таспалы көл". Оллсвотер үш мұздықтан пайда болған. Айналасындағы төбелер оған үш бөлікке бөлінген, немесе олардың арасымен иіліп өтетін созылған "Z" пішінін береді. Ұзындығының басым бөлігі бойында Улсвотер Камберленд және Вестморленд тарихи округтерінің шекарасы болған.

Этимология

Оллсуотер атауының шығу тегі белгісіз. Уэйли бұл атаудың "Ульф көлі" дегенді білдіретінін айтады, ол көне скандинавиялық жеке есім Ульфр мен орта ғасырлық ағылшын тіліндегі "water" (су) сөзінен құралған, сондай-ақ ескі скандинавиялық "vatn" (су немесе көл) сөзінің ықпалымен пайда болған. Ulfr – қасқыр деген мағынаны білдіретін көне скандинавиялық сөз, ал Хатчинсон бұл атау көлдің қасқырлар жиналатын орнына немесе оның иінтірек тәрізді иілуіне қатысты болуы мүмкін деп санайды (кельт тіліндегі "ulle" сөзін мысалға келтіреді). Кейбір деректер бойынша, бұл атау аймақты басқарған Ульф есімді скандинавиялық басшының құрметіне берілген. Сондай-ақ, көлге жақын жерде Ульф есімді саксон лордының иелігі болған. Көл осы есімдердің бірінің құрметіне немесе скандинавиялық құдай Ульрдың құрметіне "Ульфтың суы" деп аталған болуы мүмкін. Оллсуотердің солтүстік-шығыс жағалауындағы Ходжсон төбесі – викингтердің бекінілген қонысының қалдықтары болуы мүмкін.

Елді мекендер

Гленридинг көлдің оңтүстік жағында, Пулли көпірі солтүстік жағында орналасқан. Улсвотер көлінде Хоутаун, Сэндвик және Уотермиллок сияқты басқа да ауылдар бар. Улсвотерге Дунмаллард төбесі тікелей қарап тұр, бұл орын темір дәуіріндегі бекініс болған. Көлдің батыс жағында Айра Форс сарқырамасы орналасқан.

Іс-шаралар

Көл 18 ғасырдың ортасынан бері туристік мақсатқа қолданылып келеді. 1890 жылдары Улсвотер британдық аристократия үшін танымал демалыс орнына айналды, себебі оның жақсы желкендеуге қолайлы жағдайлары және аң аулау алқаптарына жақын орналасуы болды. 1912 жылы Германия императоры Вильгельм II Улсвотерге сапар шекті және MY Raven кемесімен көлді аралады, ол патшалық яхта ретінде қайта жабдықталған еді. Мартиндейлдегі жергілікті ірі жер иесі, Лонсдейлдің 5-ші графы Хью Лоутер, кайзер үшін аң аулау үйін ("Бангалоу") салдырды. Улсвотердің танымал орындарының бірі – көл айналасында саяхат ұсынатын "Улсвотер" круиздік кемелері. Олар Пулли көпірі, Гленридинг, Хоутаун және Айра Форсқа тоқтайды. Бұл кемелер жыл бойы жүзеді және бастапқыда 1850 жылдардан бастап Гленридингтегі Гринсайд кенішіне және одан поштаны, жұмысшыларды және тауарларды тасымалдаған жұмыс кемелері болды, ол 1962 жылы жабылды. 32 шақырымдық "Улсвотер жолы" жаяу серуендеу маршруты 2016 жылы жазушы және тележурналист Эрик Робсон тарапынан ресми түрде ашылды. Бұл маршрутты кез келген бағытта және кез келген нүктеден бастауға болады. Улсвотер көлдің айналасында бірнеше маринасы бар, сондықтан ол желкендесу үшін де танымал орын. Мұнда "Улсвотер" яхта клубы және жыл сайын шілде айының бірінші демалыс күндері өткізілетін Лорд Биркетт еске алу кубогы орналасқан. Бұл жарысқа әдетте 200-ден астам желкенді қайық қатысады. Сонымен қатар, суға секіру, қайықпен жүзу және моторлы қайықтар үшін де жағдайлар жасалған. Көлдің батыс жағындағы Айра Форс сарқымасы да қызықты орын. Улсвотер көлінің бір бөлігі Ұлттық сенім қорына қарасты "Улсвотер және Айра Форс" иелігінде. Сарқымаға жақын жерде Льюльф мұнарасы орналасқан, ол бұрынғы Норфолк герцогының аң аулау орны ретінде салынған пеле мұнарасы немесе қамалдық ғимарат. Шарроу-Бэй кантри хаус қонақ үйі көлдің шығыс жағалауында орналасқан. Дональд Кэмпбелл 1955 жылдың 23 шілдесінде "Bluebird K7" реактивті гидропланымен сағатына 325,53 км/сағ (202,32 миль/сағ) жылдамдыққа жетіп, Улсвотерде су жылдамдығы бойынша жаңа әлемдік рекорд орнатты. Улсвотер көлінде көптеген кемпингтер, тұрақты тіркемелі үйлер және демалыс парктері бар. Ауылдық жерде шатыр тігуге, орманды қоршауға және жасыруға жеткілікті кеңістік бар.

Су асты қаздардың өлімі

2022 жылы көлдегі сұр қаздарды бірнеше куәгерлер әр түрлі жағдайларда суға тартылып кеткенін көрді. Бұл құбылыстың себебі белгісіз, бірақ үлкен шұбар, исік немесе сусардың кінәлі болуы мүмкін деген пікірлер айтылды. Тұщы су биологиялық қауымдастығының докторы Роджер Свитинг құстардың тастап кетілген балық аулау сымына ілігіп, шаршап, тепе-теңдігін жоғалтқан болуы мүмкін деп болжады.